พลวัต ความหมาย อิทธิพล และความเชื่อ ของคำศัพท์ ภาษาจีนที่ปรากฏในบริบทประเพณีกินเจ ของชาวไทยเชื้อสายจีนในจังหวัดตรัง
ชื่อผู้แต่งข้างต้นเป็นข้อความจากระเบียนผลงาน ไม่ได้ผูกกับรหัสนักวิจัย จึงกดดูผลงานอื่นของบุคคลนี้ไม่ได้ — ในคลังนี้ 142,080 ผลงาน (63.6% ของทั้งหมด) มีชื่อผู้แต่งที่เชื่อมกับหน้าผู้แต่งได้ และ 60,298 ผลงาน (27.0%) มีผู้แต่งที่ผูกกับรหัสนักวิจัยจริง ส่วนอีก 81,382 ผลงานไม่มีข้อมูลผู้แต่งเลย (มีชื่อผู้แต่งเป็นข้อความอยู่ 142,009 ผลงาน = 63.5%)
บทคัดย่อ
งานวิจัยนี้มุ่งศึกษา พลวัต “ความหมาย อิทธิพล และความเชื่อ” ของค าศัพท์ภาษาจีนที่ปรากฏในบริบทประเพณีกินเจของชาวไทยเชื้อสายจีน ในจังหวัดตรัง โดยเก็บข้อมูล ด้านเอกสารและข้อมูลภาคสนามด้วยวิธีการสังเกตและสัมภาษณ์ผู้ที่เกี่ยวข้อง จากประเพณีกินเจที่จัดขึ้นในศาลเจ้าพื้นที่อ าเภอเมืองตรังและอ าเภอห้วยยอด จ านวน 4 แห่ง ประกอบด้วย ศาลเจ้าท่ามก๋งเยี่ย ศาลเจ้ากิ่วอ๋องเอี่ย ศาลเจ้าพ่อหมื่นราม และศาลเจ้ากิ่วอ๋องไต่เต่ห้วยยอด โดยมีประชากรที่ศึกษา ได้แก่ ร่างทรง กรรมการศาลเจ้า เจ้าหน้าที่ประจ าศาลเจ้า และผู้เข้าร่วมการกินเจ ผลการวิจัยพบว่า ค าศัพท์ภาษาจีนที่ปรากฏในประเพณีกินเจของชาวไทยเชื้อสายจีน ในจังหวัดตรัง มีทั้งภาษาจีนฮกเกี้ยนและภาษาจีนแต้จิ๋ว จ านวนทั้งหมด 233 ค า จ าแนกเป็น 6 หมวด ใหญ่ ๆ คือ ค าศัพท์หมวดสถานที่ มีจ านวน 7 ค า ค าศัพท์หมวดอุปกรณ์เครื่องใช้ มีจ านวน 71 ค า ค าศัพท์หมวดการประกอบพิธีกรรม มีจ านวน 50 ค า ค าศัพท์หมวดบุคคลและเทพเจ้า มีจ านวน 54 ค า ค าศัพท์หมวดอาหารและเครื่องดื่ม มีจ านวน 37 ค า และค าศัพท์หมวดวันและเวลา จ านวน 14 ค า โดยท าการวิเคราะห์ค าศัพท์ 4 รูปแบบ คือ รูปแบบที่ 1 คือ เสียงเหมือน ความหมายเหมือน มีทั้งหมด 21 ค า รูปแบบที่ 2 คือ เสียงต่าง ความหมายเหมือน เป็นรูปแบบที่ไม่ปรากฏในค าศัพท์ที่เกี่ยวกับประเพณีกินเจ รูปแบบที่ 3 คือ เสียงเหมือน ความหมายต่าง เป็นรูปแบบที่มีค าศัพท์ปรากฏมากที่สุด คือ มีจ านวน 207 ค า และรูปแบบที่ 4 คือ เสียงต่าง ความหมายต่าง พบได้เพียง 2 ค า ในด้านอิทธิพลของการน าค าศัพท์ภาษาจีนไปใช้ในประเพณีกินเจของชาวไทยเชื้อสายจีน ซึ่งน าเสนอการน าไปใช้ใน 4 ประเด็น คือ ค าศัพท์หมวดอาหารและเครื่องดื่ม ค าศัพท์หมวดบุคคลและเทพเจ้า ค าศัพท์หมวดอุปกรณ์เครื่องใช้ และค าศัพท์หมวดพิธีกรรม พบว่า มีอิทธิพลเรื่องสี เรื่องตัวเลข และเรื่องความหมายแฝงของค าศัพท์ นอกจากนี้ยังปรากฏการใช้ค าศัพท์ภาษาจีนในการด าเนินชีวิต เช่น ด้านการรับประทานอาหาร การต้อนรับแขก การเคารพองค์ศักดิ์สิทธิ์ และการท างาน ส าหรับค าศัพท์ภาษาจีนที่เกี่ยวเนื่องกับความเชื่อในประเพณีกินเจของชาวไทยเชื้อสายจีน สามารถวิเคราะห์ความเชื่อที่ปรากฏเห็นชัดในประเพณีกินเจได้ 3 ประเด็น คือ ความเชื่อเกี่ยวกับอาหารการกิน ความเชื่อเกี่ยวกับพิธีกรรม และความเชื่อเกี่ยวกับการปฏิบัติตน ซึ่งความเชื่อเหล่านี้มีการถ่ายทอดจากรุ่นสู่รุ่น ท าให้ยังคงปรากฏพิธีกรรมต่าง ๆ ให้เห็น นอกจากนี้ยังแสดงถึงอัตลักษณ์ความเป็นจีนของชาวจีนในจังหวัดตรังได้เป็นอย่างดี