การพัฒนาชุดตรวจวิธี Multiplex PCR และ LAMP สำหรับตรวจหาเชื้อ Salmonella spp. ในอาหารและสิ่งแวดล้อมที่เกี่ยวข้องกับมนุษย์ในประเทศไทย

บทคัดย่อ

เชื้อ Salmonella spp.เป็นสาเหตุหนึ่งของโรคอาหารเป็นพิษมักปนเปื้อนในอาหารและสิ่งแวดล้อม ในประเทศไทยสามารถตรวจพบได้จากตัวอย่างชนิดต่างๆ เช่น อาหาร น้ำ อุจจาระ หรือ เลือด ทั้งของคนและสัตว์ ผู้วิจัยได้ทำการออกสำรวจหาความหลากหลายของเชื้อ Salmonella spp. ในอาหารชนิดต่างๆ ในเขตภาคกลางของประเทศไทย 10 จังหวัด ได้แก่ จังหวัดนนทบุรี สุพรรณบุรี ชัยนาท นครสวรรค์ พิจิตร พิษณุโลก สุโขทัย ตาก อ่างทอง อยุธยา ตัวอย่างที่ได้คือ กลุ่มอาหารสด ได้แก่ หมู ไก่ ผักชี ต้นหอม โหรพา กะเพรา ข้าวโพดอ่อน ที่วางขายในตลาดสด และในห้างสรรพสินค้า (โลตัส) กลุ่มน้ำดื่ม ได้แก่ น้ำแข็ง และกลุ่มน้ำใช้ที่เกี่ยวข้องกับขบวนการล้างอาหาร จำนวนรวมทั้งหมด 170 ตัวอย่าง ตรวจด้วยวิธีเพาะเชื้อพบเชื้อ 39 ตัวอย่าง (66.3% ) และนำมาตรวจแยกสายพันธุ์ด้วยวิธีน้ำเหลืองวิทยาโดยตรวจ antigenic ที่ตัวเชื้อพบว่า มีสายพันธุ์ที่หลากหลายได้แก่ จาก ตัวอย่างเนื้อหมูสด พบ Salmonella Rissen 5 ตย., Salmonella Stanley 2 ตย., Salmonella Poona, Salmonella Enterica subsp., Salmonella Anatum, และ Salmonella Derby ชนิดละ 1 ตย. ตัวอย่างเนื้อไก่สด พบ Salmonella Agona 4 ตย.,Salmonella Enteritidis, Salmonella Singapore, Salmonella Anatum, Salmonella Rissen, Salmonella Virchow, Salmonella Kentucky, และ Salmonella Mbandaka ชนิดละ 1 ตย. ตัวอย่างผักสด พบ Salmonella Bareilly, Salmonella Molade, Salmonella Weltevreden ชนิดละ 2 ตย. Salmonella Saintpaul, Salmonella Albany, Salmonella Chester ชนิดละ 1 ตย.ตัวอย่างน้ำแข็ง พบ Salmonella Virchow, Salmonella Singapore, Salmonella Rissen ชนิดละ 1 ตย. และ ตัวอย่างน้ำใช้ พบ Salmonella Stanley จะเห็นได้ว่ายังมีการกระจายของเชื้อ Salmonella spp ที่ปนเปื้อนในอาหารสดอยู่แทบทุกตลาด ดังนั้นจึงควรมีการสำรวจมากขึ้นเพื่อเป็นข้อมูลการแจ้งเตือนแก่ผู้บริโภคและการควบคุมโรคระบาดต่อไป

คำสำคัญ