ฤทธิ์การต้านปัจจัยก่อให้เกิดความรุนแรงของสารสกัดพรอพอลิสด้วยแอลกอฮอล์ต่อเชื้อ Cryptococcus neoformans

บทคัดย่อ

คณะผู้วิจัยสนใจที่จะศึกษา พรอพอลิส ซึ่งเป็นส่วนผสมที่มีลักษณะเหนียวข้นเป็นยาง ได้มาจากยางของเปลือกไม้ที่ผึ้งงานรวบรวมมาและนำมาผสมกับไขผึ้ง ซึ่งผึ้งจะใช้พรอพอลิสในการซ่อมแซมรัง อุดรอยรั่ว รวมถึงใช้รักษาความสะอาดและป้องกันเชื้อโรคที่จะกระจายในรังผึ้งด้วย พรอพอลิสได้รับการยอมรับว่าเป็นสารปฏิชีวนะตามธรรมชาติ เพราะมีองค์ประกอบทางเคมีที่มีคุณสมบัติต่อต้านเชื้อแบคทีเรีย เชื้อไวรัส เชื้อรา และยับยั้งการอักเสบได้ดี ในการศึกษานี้คณะผู้วิจัยทำการทดสอบคุณสมบัติของพรอพอลิสจากแหล่งต่างๆ (เชียงใหม่ จันทบุรี น่าน และพะเยา) ต่อการออกฤทธิ์ต้านเชื้อยีสต์ก่อโรคที่สำคัญทางการแพทย์ที่มีชื่อว่า Cryptococcus neoformans ผลการทดลองพบว่า สารสกัดพรอพอลิส จากทั้ง 4 แหล่งมีสารประกอบฟีนอลิกและฟลาโวนอยด์เป็นองค์ประกอบทางเคมีที่สำคัญ และมีประสิทธิภาพในการยับยั้งการเจริญของเชื้อ C. neoformans สายพันธุ์มาตรฐาน H99 ที่ค่าความเข้มข้นที่แตกต่างกันจากการทดลองด้วยเทคนิค microdilution อีกทั้งยังพบว่า สารสกัดพรอพอลิสจากแหล่งเชียงใหม่และจันทบุรี มีผลต่อการสร้างเมลานิน ของเชื้อ ที่เป็นปัจจัยสำคัญที่ก่อให้เกิดความรุนแรงของโรค โดยพรอพอลิสสามารถลดการสร้างเมลานินได้ในหลอดทดลองทั้งในระดับฟีโนไทป์และจีโนไทป์ สรุปได้ว่า สารสกัดพรอพอลิสมีฤทธิ์ในการต้านเชื้อและลดปัจจัยก่อให้เกิดความรุนแรงของโรคชนิดเมลานิน ความรู้ที่ได้จากการศึกษาฤทธิ์ของสารสกัดพรอพอลิสจากแหล่งต่างๆ ครั้งนี้จะเป็นประโยชน์ในการประยุกต์ใช้และพัฒนาต่อยอดเพื่อสร้างมูลค่าเพิ่มให้กับสารสกัดพรอพอลิส และนำไปสู่การรักษาทางเลือกที่มีประสิทธิภาพได้ต่อไปในอนาคต

คำสำคัญ