ความหลากหลายของภูมิปัญญาท้องถิ่น : การใช้จุลินทรีย์และผลิตภัณฑ์ของจุลินทรีย์ในการผลิตข้าว

บทคัดย่อ

การทดสอบความสามารถในการยับยั้งการเจริญของเชื้อราสาเหตุโรคข้าวในโรงเรือน โดยศึกษาผลของวิธีการใช้เชื้อราแอนทาโกนีสต์ และ ไอโซเลตของเชื้อราต่อการควบคุมโรคกล้าเน่า ของข้าวปทุมธานี 1 โดยวางแผนการทดลองแบบ 2 X 4 factorial in CRD ประกอบด้วย 2 ปัจจัย ปัจจัยที่ 1 คือ วิธีการใส่เชื้อราแอนทาโกนีสต์ ได้แก่ คลุกเมล็ดและคลุกดิน ปัจจัยที่ 2 คือ ไอโชเลต ของเชื้อราแอนทาโกนีสต์ 3 ไอโซเลต (บางปะอิน 3, ผักไห่ 2 และ หันตรา 1) และไมใส่เชื้อ พบว่า วิธีการคลุกเมล็ดด้วยไอโซเลตหันตรา 1 และ ผักไห่ 2 ทำให้เปอร์เซ็นต์ต้นกล้ารอดตาย ความสูง ความยาวราก และ น้ำหนักแห้งของต้นกล้าข้าวปทุมธานี 1 สูงกว่า การไม่คลุกเมล็ดและคลุกเมล็ด ด้วยไอโซเลตบางปะอิน 3 การทดสอบความสามารถในการตรึงไนโตรเจน และ สร้างสารส่งเสริมการเจริญเติบโตของ ข้าวในกระถางร่วมกับการใส่ปุ๋ย โดยวางแผนการทดลองแบบ 4 X 3 factorial in RCBD ประกอบด้วย 2 ปัจจัย ปัจจัยที่ 1 คือ การใส่ปุ๋ย ได้แก่ การไม่ใส่ปุ๋ย (ON) การใส่ปุ๋ยเคมีครึ่งหนึ่งของ ค่าการวิเคราะห์ดิน (1/2N) ใส่ปุ๋ยเคมีตามค่วิเคราะห์ดิน (1 N) และ ใส่ปุยอินทรีย์ตามค่าวิเคราะห์ดิน (10F) ปัจจัยที่ 2คือชนิดของจุลินทรีย์ ได้แก่ Azotobacter Azospirillum และไมใส่เชื้อ พบว่า การ ใส่ปุ๋ยเคมีตามคำการวิเคราะห์ดิน ส่งเสริมให้ต้นข้าวมีความสูง จำนวนต้นต่อกอ น้ำหนักแห้งของต้น ข้าว ความยาวรวง จำนวนตันต่อกระถาง น้ำหนักเมล็ดต่อกระถาง เมล็ดดีและเมล็ดลีบ ใกล้เคียงกับ การใส่ปุยอินทรีย์ตามค่วิเคราะห์ดิน แต่ปุ๋ยเคมีตามค่าวิเคราะห์ดินทำให้การสะสมไนโตรเจนในเมล็ด สูงที่สุด เท่ากับ 0.051 % แต่การใช้ปุ๋ยอินทรีย์ตามค่าวิเคราะห์ดิน มีการสะสมไนโตรเจนบนต้นข้าว ไม่แตกต่างกันในทางสถิติ สำหรับชนิดของจุลินทรีย์ที่ตรึงไนโตรเจน และ ส่งเสริมการเจริญเติบโตของ ข้าว พบว่า การใส่เชื้อผสมของ Azotobacter Azospirillum และไมใส่เชื้อ ทำให้ความสูง จำนวนต้น ต่อกอ น้ำหนักแห้งของต้นกล้า ความยาวรวง จำนวนรวงต่อกระถาง ไม่มีความแตกต่างกันในทางสถิติ แต่การใส่เชื้อ ทำให้น้ำหนักเมล็ดต่อกระถาง เปอร์เซ็นต์เมล็ดดี เมล็ดลีบ และ การสะสมไนโตรเจน ใน ต้นข้าว และ เมล็ดข้าว สูงกว่า การไม่ใส่เชื้อ ดังนั้น การใส่เชื้อ Azotobacter และ Azospillum ส่งเสริมให้ข้าวเจริญเติบโตและมีการสะสมไนโตรเจนในต้นข้าว และ เมล็ดข้าว สูงกว่า การไม่ใส่เชื้อ

คำสำคัญ