การพัฒนาแหล่งทรัพยากรการเรียนรู้ออนไลน์ในระบบเปิด เพื่อพัฒนาทักษะ ชีวิตสำหรับเด็กที่มีความบกพร่องทางการได้ยิน

บทคัดย่อ

งานวิจัยนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อ 1) ศึกษาข้อมูลพื้นฐานในการออกแบบต้นแบบแหล่งทรัพยากรการเรียนรู้ออนไลน์ใน ระบบเปิดเพื่อพัฒนาทักษะชีวิตด้านการใช้สื่อเทคโนโลยีส าหรับเด็กที่มีความบกพร่องทางการได้ยิน 2) พัฒนาต้นแบบแหล่งทรัพยากร การเรียนรู้ออนไลน์ในระบบเปิด และ 3) ศึกษาผลการทดลองต้นแบบแหล่งทรัพยากรการเรียนรู้ออนไลน์ในระบบเปิดที่พัฒนาขึ้น กลุ่ม ตัวอย่างประกอบด้วย 1) แหล่งข้อมูลประเภทเอกสาร ได้แก่ สื่อสิ่งพิมพ์เกี่ยวกับการผลิตสื่อออนไลน์ส าหรับผู้ที่มีความบกพร่องทางการ ได้ยิน การออกแบบแหล่งทรัพยากรการเรียนรู้ออนไลน์ในระบบเปิด ทักษะชีวิต และข้อมูลทางอินเทอร์เน็ต และแหล่งข้อมูลประเภท บุคคล ได้แก่ ผู้เชี่ยวชาญด้านเนื้อหาและด้านการผลิตสื่อการเรียนรู้ในระบบเปิด จ านวน 10 ท่าน ที่ผ่านการคัดเลือกแบบเจาะจง และ 2) กลุ่มตัวอย่างที่ใช้ในการทดลอง เป็นนักเรียนที่มีความบกพร่องทางการได้ยิน โรงเรียนโสตศึกษาทุ่งมหาเมฆ จ านวน 33 คน เครื่องมือที่ใช้ประกอบด้วย แบบสัมภาษณ์แบบมีโครงสร้าง แบบประเมินคุณภาพ แบบทดสอบก่อนเรียนและหลังเรียน และแบบ ประเมินความพึงพอใจ การวิเคราะห์ข้อมูลโดยใช้สถิติค่าเฉลี่ย ส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐาน และการวิเคราะห์เนื้อหา ผลการวิจัย พบว่า 1. การออกแบบเนื้อหาเพื่อพัฒนาทักษะชีวิตด้านการใช้สื่อเทคโนโลยีส าหรับเด็กที่มีความบกพร่องทางการได้ยิน ควรเป็น เนื้อหาที่อธิบายอย่างชัดเจน กระชับ เข้าใจง่าย ไม่เป็นทางการมากนัก มีการใช้ค าศัพท์เพื่อให้เข้าใจมากขึ้น มีการยกตัวอย่างหรือ สถานการณ์ที่สอดคล้องกับชีวิตประจ าวันที่สามารถน าไปปรับใช้ได้ น าเสนอภาพที่สอดคล้องกับสถานการณ์ต่างๆ เพื่อให้มีความเข้าใจ ง่ายขึ้น และมีภาษามือช่วยอธิบายเนื้อหา มีกิจกรรมอย่างสม่ าเสมอ และเลือกใช้เทคโนโลยีที่คุ้นเคย 2. ต้นแบบแหล่งทรัพยากรการเรียนรู้ออนไลน์ในระบบเปิดเพื่อพัฒนาทักษะชีวิตด้านการใช้สื่อเทคโนโลยีส าหรับเด็กที่มี ความบกพร่องทางการได้ยิน ประกอบด้วย 5 องค์ประกอบ ได้แก่ 1) เนื้อหา บทเรียนควรมีความยาวไม่เกิน 5 นาที โดยให้ผู้เรียนมี ปฏิสัมพันธ์กับบทเรียนทุกๆ 3-5 นาที โดยท าในรูปแบบของสตรีมมิ่งมีเดีย เน้นข้อความ ภาพ ล่ามภาษามือ ที่อธิบายอย่างชัดเจน กระชับ เข้าใจง่าย 2) การเรียนการสอน โดยอาศัยบทเรียนออนไลน์หรือแหล่งทรัพยากรการเรียนรู้แบบเปิดที่ผู้เรียนสามารถน าไปใช้ ประโยชน์ได้โดยไม่เสียค่าใช้จ่าย และเลือกใช้เทคโนโลยีที่ผู้ที่มีความบกพร่องทางการได้ยินถนัดและไม่ยุ่งยากซับซ้อน เช่น เฟซบุ๊ก, แอป พลิเคชัน, ไลน์ เป็นต้น 3) การจัดกิจกรรม เน้นในเรื่องของสถานการณ์หรือกรณีตัวอย่างที่ให้ผู้เรียนคิดวิเคราะห์การแก้ปัญหาจากโจทย์ ที่ก าหนดให้การเรียนเพื่อน าไปใช้ประโยชน์ในชีวิตประจ าวัน 4) การวัดและประเมินผล เน้นการประเมินผลตามสภาพจริง โดยดูจาก พัฒนาการการท างาน การสร้างผลงานและการท ากิจกรรม และ 5) ปฏิสัมพันธ์และการสื่อสารอย่างต่อเนื่องตลอดระยะเวลาการท า กิจกรรม จะท าให้ผู้สอนรู้พัฒนาการเด็กสิ่งใดควรส่งเสริมหรือปรับปรุงแก้ไข ผลการประเมินคุณภาพในภาพรวมโดยผู้เชี่ยวชาญ พบว่า มีคุณภาพอยู่ในระดับมาก ( X?=4.39, S.D. = .70) 3. ผลการเปรียบเทียบความแตกต่างระหว่างค่าเฉลี่ยคะแนนผลสัมฤทธิ์ทางการเรียนก่อนและหลังฝึกอบรมด้วยต้นแบบ แหล่งทรัพยากรการเรียนรู้ออนไลน์ในระบบเปิด พบว่า ก่อนการฝึกอบรม กลุ่มตัวอย่าง จ านวน 33 คน มี พบว่า คะแนนเฉลี่ย ผลสัมฤทธิ์ทางการเรียนหลังทดลองสูงกว่าก่อนทดลองอย่างมีนัยส าคัญทางสถิติที่ระดับ .05 (t = -12.14, p = .00) และผู้เรียนมีความ พึงพอใจในภาพรวมอยู่ในระดับมากที่สุด ( X?=4.53, S.D. = 0.67) เมื่อพิจารณาเป็นรายข้อพบว่า เนื้อหาทันสมัยกับสถานการณ์ ปัจจุบัน มีค่าเฉลี่ยสูงสุด (X?= 4.77, S.D. = 0.48) รองลงมา คือ การเรียนผ่าน Mooc ช่วยให้มีอิสระในการเรียน (X?= 4.64, S.D. = 0.58) ความชัดเจนท่าภาษามือในการอธิบายเนื้อหา (X?= 4.62, S.D. = 0.67) และการเข้าเรียนผ่านระบบออนไลน์ได้ง่าย (X?= 4.62, S.D. = 0.63)

คำสำคัญ