การสำรวจพืชสมุนไพรท้องถิ่น เพื่อการอนุรักษ์พันธุกรรมพืชอันเนื่องจากพระราชดำริ สมเด็จพระเทพรัตนราชสุดาฯ สยามบรมราชกุมารี

บทคัดย่อ

การสารวจพืชสมุนไพรท้องถิ่น ในตาบลท่าสะอาด อาเภอนาด้วง จังหวัดเลย ตั้งอยู่พิกัดที่ 810069 ตะวันออก และ 1936658 เหนือ มีความสูงจากระดับน้าทะเลปานกลาง 300-600 เมตร ตั้งแต่เดือนตุลาคม 2560 ถึงเดือนกันยายน 2561 โดยมีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาชนิด แนวทางการอนุรักษ์และการใช้ประโยชน์ตามพฤกษศาสตร์พื้นบ้าน เพื่อสนองพระราชดาริ โครงการอนุรักษ์พันธุกรรมพืชอันเนื่องมาจากพระราชดาริ (อพ.สธ.) ดาเนินการศึกษาโดยการสารวจและเก็บตัวอย่างพืชสมุนไพรท้องถิ่น ตามเส้นทางเดินของหมู่บ้าน และจัดจาแนกหมวดหมู่ของพืชสมุนไพรท้องถิ่นที่มีการนามาใช้ประโยชน์ตามพฤกษศาสตร์พื้นบ้านเพื่อระบุชนิด รวมทั้งสัมภาษณ์เชิงลึกปราชญ์ชาวบ้านและใช้แบบสัมภาษณ์กับชาวบ้านเป็นจานวน 231 คน จากการสุ่มแบบอิสระของ 7 หมู่บ้าน ในด้านการประโยชน์ตามพฤกษศาสตร์พื้นบ้านของพืชสมุนไพรท้องถิ่น ผลการศึกษาพบว่ามีจานวนพืชสมุนไพรท้องถิ่นที่มีการนามาใช้ประโยชน์ตามพฤกษศาสตร์พื้นบ้าน 61 วงศ์ 136 สกุล 137 ชนิด เป็นพืชสมุนไพรท้องถิ่น 100 ชนิด และพืชใช้เป็นทั้งอาหารและสมุนไพร 37 ชนิด มีการถ่ายทอดความรู้จากรุ่นสู่รุ่นเพื่อเป็นการอนุรักษ์และใช้ประโยชน์อย่างยั่งยืน

คำสำคัญ