การประเมินความหลากหลายของทุเรียนพื้นบ้าน เพื่อการคัดเลือก อนุรักษ์ และขยายพันธุ์ กรณีศึกษาอำเภอปะทิว และอำเภอท่าแซะ จังหวัดชุมพร (ชื่อเดิม: ลายพิมพ์ดีเอ็นเอและลักษณะประจำพันธุ์ทุเรียนสายพันธุ์พื้นบ้านในจังหวัดชุมพร)
ชื่อผู้แต่งข้างต้นเป็นข้อความจากระเบียนผลงาน ไม่ได้ผูกกับรหัสนักวิจัย จึงกดดูผลงานอื่นของบุคคลนี้ไม่ได้ — ในคลังนี้ 142,080 ผลงาน (63.6% ของทั้งหมด) มีชื่อผู้แต่งที่เชื่อมกับหน้าผู้แต่งได้ และ 60,298 ผลงาน (27.0%) มีผู้แต่งที่ผูกกับรหัสนักวิจัยจริง ส่วนอีก 81,382 ผลงานไม่มีข้อมูลผู้แต่งเลย (มีชื่อผู้แต่งเป็นข้อความอยู่ 142,009 ผลงาน = 63.5%)
บทคัดย่อ
ทุเรียน (Durio zibethinus) เป็นผลไม้ที่มีความสําคัญทางเศรษฐกิจของประเทศไทย โดย แบ่งเป็นทุเรียนพันธุ์และทุเรียนบ้าน ซึ่งทุเรียนบ้านบางต้นสามารถพัฒนาเป็นทุเรียนเศรษฐกิจหรือใช้ ในการปรับปรุงพันธุ์ได้ งานวิจัยนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาความหลากหลายทางพันธุกรรมด้วย เครื่องหมายโมเลกุลชนิดเอสเอสอาร์ (Simple Sequence Repeat: SSR) และเอสอาร์เอพี (Sequence-Related Amplified Polymorphism: SRAP) เพื่อนํามาสร้างลายพิมพ์ดีเอ็นเอของ ทุเรียน พร้อมทั้งหาความสัมพันธ์ระหว่างพันธุกรรมกับข้อมูลลักษณะทางสัณฐานวิทยาและคุณภาพ ผลที่มีความสําคัญทางเศรษฐกิจ โดยเก็บตัวอย่างทุเรียนจากจังหวัดชุมพรจํานวน 30 ตัวอย่าง และ ตัวอย่างทุเรียนจากศูนย์วิจัยพืชสวนจังหวัดจันทบุรี ซึ่งเป็นสถานที่รวบรวมพันธุ์ทุเรียนจํานวน 15 ตัวอย่าง เพื่อใช้ในการอ้างอิงสายพันธุ์ เมื่อศึกษาด้วยเครื่องหมายโมเลกุลชนิดเอสเอสอาร์จากไพร เมอร์จํานวน 17 คู่ แสดงความต่างของแถบดีเอ็นเอ 73 แถบ คิดเป็น 82.63 เปอร์เซ็นต์ เมื่อวิเคราะห์ ข้อมูลด้วยวิธี UPGMA clustering ของซอฟต์แวร์ NTSYS-pc พบค่าสัมประสิทธิ์ความคล้ายคลึงกัน อยู่ในช่วง 0.48-0.89 และศึกษาด้วยเครื่องหมายโมเลกุลชนิดเอสอาร์เอพีจากการคัดเลือกไพรเมอร์ที่ เหมาะสมจํานวน 13 คู่ จาก 30 คู่ไพรเมอร์ พบว่ามีแถบดีเอ็นเอที่แสดงความต่าง 138 แถบ คิดเป็น 65.62 เปอร์เซ็นต์ เมื่อวิเคราะห์ความสัมพันธ์ทางพันธุกรรม พบว่ามีค่าสัมประสิทธิ์ความเหมือนอยู่ ระหว่าง 0.76 ถึง 0.98 โดยผลการวิจัยครั้งนี้แสดงให้เห็นว่าตัวอย่างทุเรียนมีความหลากหลายทาง พันธุกรรมสูง และเครื่องหมายทั้งสองชนิดสอดคล้องกันคือ เมื่อวิเคราะห์ด้วยโปรแกรม STRUCTURE สามารถแบ่งโครงสร้างทางพันธุกรรมได้ 2 รูปแบบ และการกระจายตัวของกลุ่มประชากร (Principal Coordinate Analysis; PCoA) แบ่งเป็น 2 กลุ่ม โดยการศึกษาข้อมูลลักษณะทางสัณฐานวิทยาและ คุณภาพผลที่มีความสําคัญทางเศรษฐกิจพบว่า กลุ่มตัวอย่างทุเรียนจากจังหวัดชุมพรส่วนใหญ่จะมี รูปร่างหนามเป็นทรงเว้าปลายแหลม รวมทั้งการประเมินความหลากหลายของทุเรียนพื้นบ้านใน อําเภอปะทิว และอําเภอท่าแซะ จังหวัดชุมพรครั้งนี้ สามารถคัดเลือก อนุรักษ์ และขยายพันธุ์ทุเรียน บ้านได้ 2 ตัวอย่าง (CH04 และ CH05) เพื่อพัฒนาและส่งเสริมให้เป็นทุเรียนที่มีความสําคัญทาง เศรษฐกิจในอนาคตได้