การศึกษาผลกระทบจากการติดพยาธิพยาธิใบไม้ในลำไส้ Echinostoma revolutum และประสิทธิภาพของยาถ่ายพยาธิที่มีผลต่อการติดพยาธิในเป็ดไล่ทุ่งของประเทศไทย

บทคัดย่อ

พยาธิใบไม้ลําไส้ในกลุ่ม Echinostome สามารถพบได้อย่างกว้างขวางทั่วโลก โดยสัตว์หลายชนิดสามารถเป็นโฮสต์สุดท้ายของพยาธิชนิดนี้รวมทั้งสัตว์เลี้ยงลูกด้วยนม เช่น สัตว์ปีก เป็ด หนู และมนุษย์นอกจากนี้ยังพบว่าพยาธิใบไม้ลําไส้ดังกล้าวบางชนิด / สายพันธุ์มีความสามารถติดต่อจากสัตว์มาสู่มนุษย์ได้ โดยเฉพะอย่างยิ่ง Echinostoma revolutum โดยเป็ดไล่ทุ่งมักกินหอยน้ําจืดซึ่งเป็นโฮสต์กึ่งกลางของพยาธิชนิดนี้เป็นอาหารทําให้เป็ดไล่ทุ่งมีโอกาสที่จะติดพยาธิ และเป็นแหล่งเก็บกักโรค และแพร่กระจายเชื้อมาสู่มนุษย์ได้ โดยในประเทศไทยมีการรายงานการติดพยาธินี้ในเป็ดไล่ทุ่งแต่ยังไม่มีข้อมูลการศึกษาถึงผลกระทบต่อตัวสัตว์ในกรณีที่มีการติดพยาธิชนิดนี้ในเป็ดไล่ทุ่ง และยาถ่ายพยาธิที่มีประสิทธิภาพในการรักษาการติดพยาธิชนิดนี้โดยการศึกษาครั้งนี้เป็นการศึกษาผลกระทบต่อตัวเป็ด และผลผลิตในกรณีที่มีการติดติดพยาธิใบไม้ลำไส้ในเป็ดไล่ทุ่ง และศึกษาประสิทธิภาพของยาถ่ายพยาธิต่อการติดพยาธิใบไม้ลําไส้ในเป็ด อย่างไรก็ตามหลักจากเริ่มทําการศึกษาพบว่ามีปัญหาจากการระบาดของไข้หวัดนกทําให้ไม่สามารถเข้าดําเนินการเก็บตัวอย่างได้ตามแผน จึงเริ่มทําการศึกษาโดยการเก็บตัวอย่างปรสิตในทางเดินอาหารของเป็ดไล่ทุ่งที่เข้ามาในโรงเชือด การเก็บหอยเพื่อตรวจหาระยะ Cercariae โดยวิธีการ Shedding โดยการกระตุ้นด้วยแสง และตรวจหาระยะ metacercariae โดยวิธีการย่อยหอย (Digestion method) ซึ่งผลการศึกษาที่ได้คือไม่พบการติดพยาธิใบไม้ลําไส้ในตัวอย่างดังกล่าว ทําให้ไม่ สามารถทําการศึกษาอื่น ๆ ที่วางแผนไว้ต่อได้ทั้งนี้มีข้อเสนอแนะที่อาจจําเป็นต้องทําในการศึกษาครั้งต่อไปคือ ควรที่จะมีการศึกษาเบื้องต้นมาก่อนว่าสถานที่ที่เราทําการศึกษานั้นมีความชุกหรืออุบัติการณ์การติดเชื้อพยาธิใบไม้ลําไส้จริงหรือไม่ เพื่อที่เราจะสามารถทําการศึกษาได้อย่างเรียบร้อย และไม่ทําให้งานวิจัยได้ผลลบเช่นเดียวกับการวิจัยครั้งนี้

คำสำคัญ