การสร้างค่านิยมสุจริตของเยาวชนภายใต้วัฒนธรรมการยอมรับคอรัปชั่นในสังคมไทย พื้นที่อำเภอเมือง จังหวัดเชียงราย

บทคัดย่อ

การศึกษาเรื่อง การสร้างค่านิยมสุจริตของเยาวชนภายใต้วัฒนธรรมการยอมรับคอร์รัปชั่นในสังคมไทย พื้นที่อำเภอเมือง จังหวัดเชียงราย เป็นการศึกษาที่มีวัตถุประสงค์ คือ (1) เพื่อศึกษาระดับการยอมรับพฤติกรรมการคอร์รัปชั่นของเยาวชนและความสัมพันธ์ในปัจจัยเชิงพฤติกรรมที่ยอมรับการคอร์รัปชั่น พื้นที่อำเภอเมือง จังหวัดเชียงราย (2) เพื่อศึกษารูปแบบและสภาวการณ์พฤติกรรมยอมรับการคอร์รัปชั่นของเยาวชนภายใต้นโยบายของภาครัฐที่เกี่ยวข้องกับการพัฒนาคุณธรรมจริยธรรมในสถานศึกษา (3) เพื่อศึกษาศักยภาพของกระบวนการขัดเกลาทางสังคมและวิเคราะห์ปัจจัยเอื้ออำนวยต่อการสร้างคุณธรรมและค่านิยมสุจริตของเยาวชนต้นแบบ พื้นที่อำเภอเมือง จังหวัดเชียงราย และ (4) เพื่อถอดองค์ความรู้สภาวการณ์การยอมรับคอร์รัปชั่น สังเคราะห์แนวทางการสร้างค่านิยมสุจริตและวัฒนธรรมต่อต้านการคอร์รัปชั่นของเยาวชน นำเสนอและเผยแพร่ต่อชุมชน สถานศึกษา และหน่วยงานที่เกี่ยวข้องในการประสานงานระดับนโยบายสู่การปฏิบัติได้จริง ในการศึกษาวิจัยเป็นการวิจัยเชิงคุณภาพและได้เก็บข้อมูล โดยใช้วิธีการสุ่มตัวอย่างในการศึกษาครั้งนี้ได้ใช้วิธีสุ่มแบบใช้ความน่าจะเป็น ใช้การสุ่มแบบชั้นภูมิกับการสุ่มแบบหลายขั้นตอน และสุ่มแบบไม่ใช้ความน่าจะเป็น ใช้การเลือกแบบมีจุดประสงค์หรือเฉพาะเจาะจง โดยกลุ่มตัวอย่างเป็นตัวแทนเยาวชนที่มีอายุตั้งแต่ 18 ปีบริบูรณ์ถึง 25 ปีบริบูรณ์ โดยอยู่ในระบบการศึกษาระดับมัธยมศึกษาตอนปลาย ประกาศนียบัตรวิชาชีพชั้นสูง และปริญญาตรี ในสถานศึกษาพื้นที่อำเภอเมือง จังหวัดเชียงราย จำนวน 394 คน บุคลากรทางการศึกษา จำนวน 10 คน กลุ่มเยาวชนต้นแบบ จำนวน 5 คน และกลุ่มบุคคลที่ส่งเสริม สนับสนุน และเกี่ยวข้องกับกระบวนการขัดเกลาเยาวชนต้นแบบ รวมทั้งสิ้น 414 คน เครื่องมือที่ใช้ในการวิจัย คือ แบบสัมภาษณ์แบบเป็นทางการและไม่เป็นทางการ แบบสังเกตุการณ์ แบบสอบถาม และแบบบันทึกข้อมูล ทำการวิเคราะห์ข้อมูลด้วยความถี่สะสม ค่าร้อยละ ผลการศึกษาวิจัยพบว่า 1. ระดับการยอมรับพฤติกรรมการคอร์รัปชั่นของเยาวชนและความสัมพันธ์ในปัจจัยเชิงพฤติกรรมที่ยอมรับการคอร์รัปชั่น มีระดับพฤติกรรมเชิงบวกในการสำรวจตัวตนและความสัมพันธ์กับผู้อื่น โดยเฉพาะในด้านความมีน้ำใจชอบช่วยเหลือผู้อื่น เสียสละ ให้อภัย ส่วนพฤติกรรมการใช้จ่ายเงินหรือวัตถุนิยมของเยาวชนอำเภอเมืองเชียงรายพบว่า มีความน่าเป็นห่วงสูงมาก และค่านิยมในเรื่องของวัตถุพบว่า มีความปรารถนาจะเป็นเจ้าของสินค้าฟุ่มเฟือยในระดับมาก 2. พฤติกรรมค่านิยมสุจริตและการมีคุณธรรม พบว่า เยาวชนในอำเภอเมืองเชียงรายได้รับการเลี้ยงดูจากครอบครัวและพ่อแม่ในรูปแบบที่รักและเอาใจใส่อย่างพอประมาณ สิ่งที่ถูกสั่งสอนมากที่สุด คือ เอาตัวให้รอด อดทนต่อความลำบาก และ ขยัน ประหยัด อดออม ทำงานช่วยเหลือตนเอง สำหรับพฤติกรรมเชิงลบด้านคุณธรรมและค่านิยมสุจริตที่ทำบ่อยที่สุด คือ ลอกการบ้านหรือลอกข้อสอบซึ่งทำอยู่บ่อยครั้งและทำอยู่เสมอ โดยถือว่าเป็นเรื่องปกติที่ใครๆ ก็ทำกัน โดยสภาวการณ์ปัญหาการทุจริตในประเทศไทย พบว่าปัญหาการทุจริตในประเทศไทย ยังเป็นปัญหาเรื้อรัง ทวีความรุนแรง มีความสลับซับซ้อนมากขึ้นและส่งผลกระทบในวงกว้าง 3. นโยบายการพัฒนาคุณธรรมจริยธรรมและค่านิยมที่พึงประสงค์ในสถานศึกษาพื้นที่อำเภอเมืองเชียงราย มีทั้งการสอนโดยตรง เช่น เป็นวิชาจริยธรรมที่จัดขึ้นมาเฉพาะ หรือ สอดแทรกและบูรณาการพร้อมกับเนื้อหาวิชาอื่นๆ มีกิจกรรมโฮมรูมทุกสัปดาห์ และมีการสอนทางอ้อม เช่น จัดสภาพแวดล้อมภายในโรงเรียนให้เอื้อต่อการพัฒนาคุณธรรม หรือ จัดกิจกรรมเสริม เป็นต้น 4. พฤติกรรมภายใต้กระบวนการขัดเกลาทางสังคม พบว่าลักษณะด้านบวกของเยาวชนที่พบในสถานศึกษา คือ มีระเบียบวินัย สัมมาคารวะ เรียบร้อย มีความนอบน้อมถ่อมตน แต่การมีน้ำใจและมีจิตอาสาที่ยังอยู่ในระดับต่ำ ต้องมีการบังคับและใช้การให้คะแนนเป็นเครื่องมือควบคู่กัน 5. แนวทางการสร้างค่านิยมสุจริตและวัฒนธรรมต่อต้านการคอร์รัปชั่นของเยาวชน คือ (1) ส่งเสริมให้เกิดการเข้าร่วมกิจกรรมและบำเพ็ญประโยชน์ต่อสังคมอย่างต่อเนื่อง และให้คุณค่าในกิจกรรมที่เยาวชนได้ร่วมปฏิบัติ (2) ปรับเปลี่ยนมุมมองที่ส่งเสริมการยกย่องผู้นำฝ่ายเดียว แต่ควรเพิ่มความสำคัญให้กับ “ผู้ตาม” มากขึ้น และ (3) ครูและอาจารย์ ต้องเป็นต้นแบบและเป็นแบบอย่างให้เยาวชนได้เรียนรู้ในสิ่งที่ตนสอนอย่างถูกต้อง

คำสำคัญ