รายงานฉบับสมบูรณ์พ.ศ. 2557
ฤทธิ์ฆ่าลูกน้ำยุงลายบ้าน (Aedes aegypti) ของสารสกัดหยาบผลจันทน์ผา (Dracaena loureiri)
ดำรงพันธุ์ ทองวัฒน์ มหาวิทยาลัยนเรศวร พ.ศ. 2557 ชื่อผู้แต่งข้างต้นเป็นข้อความจากระเบียนผลงาน ไม่ได้ผูกกับรหัสนักวิจัย จึงกดดูผลงานอื่นของบุคคลนี้ไม่ได้ — ในคลังนี้ 142,080 ผลงาน (63.6% ของทั้งหมด) มีชื่อผู้แต่งที่เชื่อมกับหน้าผู้แต่งได้ และ 60,298 ผลงาน (27.0%) มีผู้แต่งที่ผูกกับรหัสนักวิจัยจริง ส่วนอีก 81,382 ผลงานไม่มีข้อมูลผู้แต่งเลย (มีชื่อผู้แต่งเป็นข้อความอยู่ 142,009 ผลงาน = 63.5%)
บทคัดย่อ
การใช้สารเคมีในการควบคุมแมลงพาหะก่อให้เกิดปัญหาในหลายด้าน สารฆ่าแมลงที่ได้มาจากธรรมชาติ โดยเฉพาะสารสกัดจากพืช จึงได้ถูกนำมาทดแทนเพื่อแก้ปัญหาเหล่านั้น ในการศึกษาครั้งนี้ เนื้อผลและเมล็ดผลจันทน์ผา (Dracaena loureiri) ได้ถูกนำมาสกัดด้วยตัวทำละลาย 3 ชนิดคือ เฮกเซน เอทานอล และน้ำ เพื่อศึกษาฤทธิ์ฆ่าลูกน้ำยุงลายบ้าน (Aedes aegypti) ระยะที่ 3 ผลการศึกษาพบว่า สารสกัดหยาบด้วยเอทานอลของเนื้อผล, สกัดหยาบด้วยเอทานอลของเมล็ด และสารสกัดหยาบด้วยน้ำของเนื้อผลจันทน์ผามีฤทธิ์ฆ่าลูกน้ำยุง โดยมีค่า LC50 เท่ากับ 84.00 และ <50, 921.69 และ 307.40, และ 1,067.53 และ 834.37 ppm ที่เวลา 24 และ 48 ชั่วโมง ตามลำดับ สำหรับสารสกัดหยาบด้วยเอกเซนทั้งจากเนื้อผลและเมล็ด และสารสกัดหยาบด้วยน้ำของเมล็ดผลจันทน์ผาไม่มีฤทธิ์ฆ่าลูกน้ำยุง ผลการศึกษาในครั้งนี้ แสดงให้เห็นว่าเนื้อผลจันทน์ผามีศักยภาพในการเตรียมเป็นสารสกัดเพื่อใช้ควบคุมลูกน้ำยุงลายบ้านได้ อย่างไรก็ตาม ความเป็นพิษต่อสัตว์ชนิดอื่นควรได้รับการศึกษาเพื่อประเมินถึงความเป็นไปได้ในการนำไปใช้ควบคุมลูกน้ำยุงในธรรมชาติต่อไป
คำสำคัญ
Aedes aegyptiยุงลายบ้านสารสกัดพืชDracaena loureiriการควบคุมยุงจันทน์ผาฤทธิ์ฆ่าลูกน้ำยุง
งานวิจัยในหัวข้อใกล้เคียง
การยับยั้งการทางานของระบบเอนไซม์กำจัดสารพิษของลูกน้ำยุงลาย Aedes aegypti โดยสารสกัดจากพืชและสารจำเพาะบางชนิด
ปณิดา ดวงแก้ว มหาวิทยาลัยศิลปากร พ.ศ. 2561 ประสิทธิภาพการไล่ของน้ำส้มควันไม้ (Tectona grandis L.f.) ต่อ ยุงลายบ้าน (Aedes aegypti (L.))
โสภาวดี มูลเมฆ กรมควบคุมโรค พ.ศ. 2557 การศึกประสิทธิภาพการออกฤทธิ์ไล่ยุงของผลิตภัณฑ์ไล่ยุงมาตราฐานต่อยุงลาย Ae. aegypti สายพันธุ์ที่ดื้อและสายพันธุ์ที่ไวต่อสารเคมีกลุ่มไพรีทรอยด์
เบญจวรรณ ตื้อตัน มหาวิทยาลัยสวนดุสิต พ.ศ. 2558 ประสิทธิภาพของสารกำจัดลูกน้ำเทมีฟอส ไดฟูเบนซูรอน และแบคทีเรียควบคุมลูกน้ำชนิดบีทีไอ เพื่อการควบคุมลูกน้ำยุงลายบ้าน Aedes aegypti (L.) ในภาคสนาม
ขนิษฐา ปานแก้ว กรมควบคุมโรค พ.ศ. 2563 ผลของนํ้ามันหอมระเหยจากกระเทียม กานพูล โป๊ยกั๊ก สะระแหน่ และอบเชยต่อการสลบ และการตายของตัวเต็มวัยยุงลายบ้าน (Aedes aegypti Linn.) และยุงรำคาญ (Culex quinquefasciatus Say)
มยุรา สุนย์วีระ สถาบันเทคโนโลยีพระจอมเกล้าเจ้าคุณทหารลาดกระบัง พ.ศ. 2556 นวัตกรรมภูมิปัญญาท้องถิ่นร่วมกับสมุนไพรในการกำจัดลูกน้ำและการไล่ยุงลาย (Aedes aegypti L.)
สรญา แสนมาโนช มหาวิทยาลัยราชภัฏอุดรธานี พ.ศ. 2565 ประสิทธิศักย์ในการป้องกันยุงของน้ำส้มควันไม้แบบทาและแบบธูปจุดกันยุงต่อยุงลายบ้าน
โสภาวดี มูลเมฆ กรมควบคุมโรค พ.ศ. 2558 Behavioral response of Aedes aegypti (l.) to its semiochemicals
การคัดกรองประสิทธิภาพในการป้องกันยุงกัดของผลิตภัณฑ์สมุนไพรต่อยุงลายบ้าน Aedes aegypti (Diptera: Culicidae) พาหนะนำโรคไข้เลือดออก
อัจฉรียา จิตต์ภักดี มหาวิทยาลัยเชียงใหม่ พ.ศ. 2557 การทดสอบฤทธิ์ไล่ยุงของสารสกัดจากสัก (Tectona gramdis L.f.)
สุทธิ ทองขาว สำนักงานป้องกันควบคุมโรคที่ 11 พ.ศ. 2555