การใช้ชีวภัณฑ์ทดแทนสารเคมีป้องกันกำจัดโรคเพื่อเพิ่มผลผลิตและ ลดต้นทุนในการผลิตข้าวที่ใช้เป็นวัตถุดิบอาหารเสริมสุขภาพ

บทคัดย่อ

การวิจัยครั้งนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อทดสอบประสิทธิภาพของชีวภัณฑ์ขนิดผง (wettable powder) ของเชื้อรา Trichoderma virens และ T. harzianum ในการป้องกันกำจัดโรคของข้าว ดำเนินการทดสอบโดยใช้ข้าวพันธุ์ กข. 7 ผล การทดสอบใช้ชีวภัณฑ์เชื้อราทั้งสองชนิดและสารเคมี กำจัดรา mancozeb คลุกเมล็ดพันธุ์ข้าวก่อนนำไปเพาะเป็นต้นกล้า พบว่า การคลุกเมล็ดพันธุ์ข้าว ด้วยชีวภัณฑ์เชื้อราในอัตราร้อยละ 1 โดยน้ำหนักของเมล็ด ให้เปอร์เซ็นต์การงอกของเมล็ดพันธุ์ข้าว ไม่แตกต่งทางสถิติกับการคลุกด้วยสารเคมีกำจัดราและกรรมวิธีควบคุมซึ่งไม่คลุกเชื้อและสารเคมีใด ๆ แต่ช่วยให้ต้นข้าวมีจำนวนต้นต่อกอมากกว่าและมีความสูงของต้นมากกว่า ปลูกในกระถางทดลองด้วยชีวภัณฑ์เชื้อราทั้งสองชนิดและสารเคมีกำจัดรา พบว่า การพ่นด้วยซีวภัณฑ์ ผลการทดสอบพ่นต้นข้าวที่ เชื้อราให้ผลดีเทียบเท่าหรือดีกว่าการพ่นด้วยสารเคมีกำจัดรา mancozeb โดยต้นข้าวมีจำนวนรวงต่อ กอและน้ำหนักเมล็ดข้าวเปลือกต่อกระถางที่ใกล้เคียงกันหรือมากกว่า ส่วนกรรมวิธีควบคุมที่ไม่พ่นเชื้อ หรือสารกำจัดรานั้นต้นข้าวมีจำนวนรวงต่อกอและน้ำหนักเมล็ดข้าวเปลือกต่อกระถางต่ำสุด เนื่องจาก ไม่พบการระบาดของโรคใบไหม้จึงไม่มีข้อมูลคะแนนการเป็นโรคนี้ แต่ในโรคกาบใบแห้งนั้นพบการเกิด โรค โดยในกรรมวิธีควบคุมพบโรคมากสุดมีคะแนนการเป็นโรคเท่กับ 2.90 กรรมวิธีที่พ่นด้วยสาร กำจัดรพบโรคน้อยสุดมีคะแนนการเป็นโรคเท่ากับ 1.20 ส่วนกรรมวิธีที่พ่นด้วย ชีวภัณฑ์เชื้อรา T. virens และ T. harzianum อัตรา 50 และ 80 กรัมต่อน้ำ 20 ลิตรนั้นพบโรคใกล้เคียงกันไม่แตกต่าง ทางสถิติ มีคะแนนการเป็นโรคเท่ากับ 2.00 - 2.20ผลการ ทดสอบพ่นชีวภัณฑ์เชื้อรา T. virens ใน แปลงเกษตรกร พบว่า การพ่น ต้นข้าวด้วยชีวภัณฑ์เชื้อรา T. virensทำให้ได้ผลผลิตข้าวมากกว่า กรรมวิธีควบคุมที่ไม่มีการพ่นเชื้อ การพ่นชีวภัณฑ์ในอัตรา 50 และ 80 กรัมต่อน้ำ 20 ลิตร ให้น้ำหนัก เมล็ดข้าวเปลือกต่อตารางเมตร เท่ากับ 574.75 และ 612.75 กรัม ตามลำดับ ซึ่งแตกต่างทางสถิติกับ กรรมวิธีควบคุมที่ให้น้ำหนักเมล็ดข้าวเปลือกต่อตารางเมตร เท่ากับ 456.00 กรัม

คำสำคัญ