พิธีกั่นตอ : พื้นที่ทางวัฒนธรรมและความสัมพันธ์เชิงอำนาจของชาวไทใหญ่ ภายใต้บริบทการพัฒนา จังหวัดแม่ฮ่องสอน

บทคัดย่อ

งานวิจัยชิ้นนี้เป็นการศึกษาแนวมานุษยวิทยาวัฒนธรรม (Cultural Anthropology) โดยอาศัย แนวคิดที่เกี่ยวข้อง ๔ แนวคิด ได้แก่แนวคิดเรื่อง แนวคิดเรื่องการกลายเป็นเมืองและโลกาภิวัฒน์ แนวคิดเรื่อง การศึกษาวัฒนธรรมในมิติมานุษยวิทยา แนวคิดเรื่องอำนาจและอุดมการณ์ครอบงำ แนวคิดเรื่องความเป็นชาติ พันธุ์และชาติพันธุ์สัมพันธ์ มาประกอบสร้างเป็นกรอบคิดในการศึกษา ชุมชนสามแห่งที่มีระดับการ เปลี่ยนแปลงของพิธีกันตอที่ต่างกัน ผลการศึกษา พบว่า กันตอ เป็นพื้นที่ความสัมพันธ์เชิงอำนาจในการเข้าถึงทรัพยากร เข้าถึงการ บริโภค และสิทธิอำนาจอื่นๆ ระหว่างชนกลุ่มต่างๆทั้งในกลุ่มไทใหญ่ กลุ่มชาติพันธุ์อื่นๆ ที่มาสัมพันธ์กันภายใต้ บริบทการพัฒนาที่ปรับเปลี่ยนไปตามยุคสมัย ดังที่ผู้วิจัยถอดรหัสมุมมมองการตีความหรือการสร้างความหมาย ของกลุ่มเยาวชนไทใหญ่ทั้งสามชุมชนออกมา เยาวชนไทใหญ่ได้นิยามความหมายของประเพณีกั่นตอไว้ลักษณะต่างๆอย่างหลากหลาย ตั้งแต่ การ เป็นเรื่องบุญกุศลแบบปัจเจก การเป็นกลไกการควบคุมทางสังคมต่อเด็กเยาวชน ไปจนถึงการธำรงรักษาภูมิ ปัญญาท้องถิ่นซึ่งเป็นสมบัติร่วมของชุมชน การนิยามความหมายดังกล่าวสะท้อนถึงความสัมพันธ์เชิงอำนาจที่ เยาวชนแต่ละพื้นที่มีปฏิสัมพันธ์ทางสังคมกับผู้สูงอายุ เครือญาติ ชุมชน และรัฐชาติ ภายใต้เงื่อนไขบริบทการ พัฒนาชุมชนไปสู่การกลายเป็นเมืองและการสร้างความทันสมัยซึ่งมีผลกระทบต่อผู้คนในท้องถิ่นทั้งสามชุมชน โดยเฉพาะต่อเยาวชนอย่างมีนัยยะสำคัญ

คำสำคัญ