ปัญหาอาชญากรรมสิ่งแวดล้อมในประเทศไทย

บทคัดย่อ

งานวิจัยเรื่อง “ปัญหาอาชญากรรมสิ่งแวดล้อมในประเทศไทย” มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาถึงปัญหาและผลกระทบของอาชญากรรมสิ่งแวดล้อมในประเทศไทย ปัญหาและอุปสรรคของเจ้าหน้าที่ตำรวจในการการป้องกันปราบปรามอาชญากรรมสิ่งแวดล้อมในประเทศไทยและเพื่อศึกษาถึงมาตรการในการป้องกันและแก้ไขปัญหาอาชญากรรมสิ่งแวดล้อมในประเทศไทย เป็นการวิจัยผสมผสานระหว่างวิจัยเชิงปริมาณและการวิจัยเชิงคุณภาพ โดยการสุ่มตัวอย่างแบบชั้นภูมิจากเจ้าหน้าที่ตำรวจผู้ปฏิบัติงานในแต่ละภูมิภาค รวม 8 จังหวัด และทำการสุ่มตัวอย่างอย่างง่าย จากเจ้าหน้าที่ตำรวจแห่งละ 10 คน รวมทั่วประเทศจำนวน 320 คน และกลุ่มตัวอย่างเชิงคุณภาพมีการสุ่มตัวอย่างด้วยวิธีการเฉพาะเจาะจง จากกลุ่มตัวอย่างที่เป็นเจ้าหน้าที่ตำรวจ บุคลากรในกระบวนการยุติธรรมที่เกี่ยวข้องกับการดำเนินคดีอาชญากรรมสิ่งแวดล้อม รวม 10 คน การวิจัยเชิงปริมาณใช้สถิติค่าร้อยละ ค่าเฉลี่ย และส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐาน สำหรับการวิจัยเชิงคุณภาพใช้วิธีการวิเคราะห์เชิงเนื้อหา ผลการศึกษาพบว่าปัญหาอาชญากรรมสิ่งแวดล้อมที่มีการนำเสนอข่าวผ่านสื่อมากที่สุดในระหว่าง พ.ศ.2556 - 2560 ได้แก่การค้าสัตว์ป่าผิดกฎหมาย การลักลอบตัดไม้ทำลายป่า การลักลอบทิ้งขยะของเสียอันตราย การทำลายบรรยากาศชั้นโอโซนและการประมงที่ผิดกฎหมาย นอกจากนี้ ยังประกอบด้วยปัญหาสภาพแวดล้อมเป็นมลพิษ การลักลอบทำลายทรัพยากรธรรมชาติ สำหรับปัญหาอาชญากรรมสิ่งแวดล้อมในพื้นที่รับผิดชอบที่เจ้าหน้าที่ตำรวจกลุ่มตัวอย่างประสบ ได้แก่ การเผาป่า หรือ เผานาข้าว การทำลายทรัพยากรธรรมชาติ การก่อให้เกิดมลพิษต่อสภาพแวดล้อม การค้าสัตว์ป่าผิดกฎหมาย การทิ้งและการเคลื่อนย้ายกากของเสียอันตรายต่าง ๆ ลักษณะของการกระทำผิดที่เกี่ยวข้องกับอาชญากรรมสิ่งแวดล้อม ได้แก่ เป็นชาวบ้านในพื้นที่ที่กระทำผิดเพราะไม่รู้กฎหมาย กระทำผิดเพื่อต้องการรายได้ในการดำรงชีพ โดยส่งผลกระทบต่อสภาพแวดล้อมและกระทบต่อประชาชนจำนวนมาก ปัญหาและอุปสรรคของการป้องกันและปราบปรามอาชญากรรมสิ่งแวดล้อม ประกอบด้วยปัญหาที่เกี่ยวข้องกับกระบวนการยุติธรรมที่ไม่เห็นความสำคัญของอาชญากรรมสิ่งแวดล้อมเหมือนอาชญากรรมทั่วไป ขาดบุคลากรผู้มีความรู้ความเชี่ยวชาญต่อการป้องกันและปราบปรามอาชญากรรมสิ่งแวดล้อม ปัญหาและอุปสรรคที่เกี่ยวข้องกับกฎหมายหรือบทลงโทษที่ได้รับ ได้แก่ กฎหมายที่บังคับใช้มีจำนวนมากไม่มีความทันสมัยสอดคล้องกับสถานการณ์ หากแต่บทลงโทษต่อผู้กระทำผิดไม่มีความรุนแรงไม่สร้างความเกรงกลัวหรือสร้างจิตสำนึกให้แก่ผู้กระทำผิด รวมทั้งไม่สามารถสร้างการชดเชยความสมดุลย์ของสภาพแวดล้อมที่ถูกทำลาย นอกจากนี้ปัญหาและอุปสรรคที่เกี่ยวข้องกับผู้กระทำผิด ได้แก่ การกระทำผิดเป็นองค์กร มีผู้อิทธิพลอยู่เบื้องหลัง เห็นว่าได้รับค่าตอบแทนจากการกระทำผิดที่คุ้มค่า และไม่สามารถจับกุมผู้กระทำผิดรายใหญ่ได้อย่างแท้จริง และปัญหาและอุปสรรคที่เกี่ยวข้องกับผู้เสียหายหรือเหยื่อ ได้แก่ ขาดความตระหนักถึงความสำคัญของปัญหาอาชญากรรมสิ่งแวดล้อม ไม่มีเหยื่อหรือเจ้าทุกข์ที่ดำเนินคดีกับอาชญากรรมสิ่งแวดล้อม และผู้เสียหายหรือประชาชนไม่ให้ความร่วมมือกับเจ้าหน้าที่ตำรวจในการเป็นพยานการกระทำผิดที่เกี่ยวข้องกับอาชญากรรมสิ่งแวดล้อม มาตรการสำคัญในการป้องกันและแก้ไขปัญหาอาชญากรรมสิ่งแวดล้อม อาทิ การกำหนดนโยบายในการป้องกันและแก้ไขปัญหาอาชญากรรมสิ่งแวดล้อมอย่างจริงจังและเร่งด่วน การกำหนดมาตรการในการลงโทษผู้กระทำผิดที่มีความเหมาะสมสร้างจิตสำนึกและชดเชยสิ่งแวดล้อมที่ได้ทำลายไป ให้ประชาชนและองค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นเข้ามาร่วมในการป้องกันและแก้ไขปัญหาอาชญากรรมสิ่งแวดล้อม ส่งเสริมการปฏิบัติงานของเจ้าหน้าที่ตำรวจและหน่วยงานที่เกี่ยวข้อง และการป้องกันอาชญากรรมสิ่งแวดล้อมที่ต้นเหตุ

คำสำคัญ