การออกแบบสิ่งทอสร้างสรรค์จากการพัฒนาเส้นใยกัญชา
ชื่อผู้แต่งข้างต้นเป็นข้อความจากระเบียนผลงาน ไม่ได้ผูกกับรหัสนักวิจัย จึงกดดูผลงานอื่นของบุคคลนี้ไม่ได้ — ในคลังนี้ 142,080 ผลงาน (63.6% ของทั้งหมด) มีชื่อผู้แต่งที่เชื่อมกับหน้าผู้แต่งได้ และ 60,298 ผลงาน (27.0%) มีผู้แต่งที่ผูกกับรหัสนักวิจัยจริง ส่วนอีก 81,382 ผลงานไม่มีข้อมูลผู้แต่งเลย (มีชื่อผู้แต่งเป็นข้อความอยู่ 142,009 ผลงาน = 63.5%)
บทคัดย่อ
โครงการวิจัยเรื่องการออกแบบสิ่งทอสร้างสรรค์จากการพัฒนาเส้นใยกัญชา นี้มีวัตถุประสงค์ 3 ข้อ ดังนี้ 1. เพื่อศึกษาคุณสมบัติของกัญชาและทำการทดลองผลิตเส้นใยจากกัญชา 2. พัฒนาเส้นใยจากกัญชาให้เหมาะสมกับการนำไปใช้งานในระบบอุตสาหกรรม และ 3. ออกแบบสร้างสรรค์สิ่งทอจากเส้นใยกัญชาที่พัฒนา ผู้วิจัยได้ทำการลงพื้นที่เพื่อศึกษาและเก็บตัวอย่างของกัญชาเพื่อนำมาทดลอง ณ มหาวิทยาลัยเทคโนโลยีราชมงคลอีสาน ศูนย์การศึกษาหนองระเวียง โดยมีผู้เชี่ยวชาญในการให้ความรู้ได้แก่ นาย ธนาวัฒน์ สิมสินธ์ นักวิชาการเกษตร สถาบันวิจัยและพัฒนา มทร.อีสาน พบว่าทางฟาร์ม ณ ศูนย์หนองระเวียงได้ทำการปลูกกัญชาไว้ในถุงกระสอบ แบ่งเป็นกระสอบละ 1 ต้น โดยปลูกปีละ 3 รุ่น ครั้งละ 1,000 ต้น โดยมีการยกพื้นสูงในแต่ละแถวก่อนวางถุงกระสอบ เพื่อป้องกันน้ำท่วม และการปลูกในถุงนั้นมีข้อดีคือนอกจากป้องกันมด แมลง หรือสิ่งปนเปื้อนแล้วนั้นพบว่า ภายใต้พื้นดินของศูนย์หนองระเวียง ดีมีปลวกกระจายอยู่หลายพื้นที่ การปลูกกัญชาในถุงที่ยกพื้นสูง จึงมีความปลอดภัยและเหมาะสมที่สุด ภายในฟาร์มกลางแจ้งนั้น จะปลูกทั้งหมด 3 สายพันธุ์ได้แก่ หางเสือ , ตะนาวศรีก้านแดง และ หางกระรอก ซึ่งล้วนเป็นสายพันธุ์ไทยทั้งสิ้น โดยเฉพาะสายพันธุ์หางกระรอกที่เป็นสายพันธุ์ที่เป็นเอกลักษณ์ของมหาวิทยาลัยเทคโนโลยีราชมงลอีสาน โดยได้นำส่วนที่เหลือทิ้งจากกระบวนการนำไปสกัดสาระสำคัญต่าง ๆ แล้วนั้น จะเป็นลำต้นและใบที่เป็นใบร่วงหล่น หรือใบในรอบการปลูกที่นำไปสกัดแล้วไม่พบสาระสำคัญ ก็จะถูกนำมาทิ้ง หากไม่มีการนำไปใช้งาน ก็ทำการ กลบ หรือขุดหลุมฝังไป ในงานวิจัยครั้งได้เริ่มทำการทดลองสกัดเส้นใยจากลำต้น โดยการนำลำต้นที่เพิ่งตัด ยังไม่แห้งไปทดลองสกัดเส้นใย ในโครงการครั้งนี้ทางผู้วิจัยได้ทำการทดลองร่วมกับ คณะเทคโนโลยีคหกรรมศาสตร์ มหาวิทยาลัยเทคโนโลยีราชมงคลธัญบุรี ในขั้นตอนกระบวนการสกัดเส้นใยจากลำต้นกัญชา เส้นใยที่ผ่านการสางแล้วมีลักษณะนุ่มฟูสามารถเข้าสู่กระบวนการเข็นด้ายต่อไป โดยในการสางเมื่อได้ทำการชั่งน้ำหนังแล้ว จะได้ปริมานเส้นใยประมาน 157 กรัมต่อการสางเส้นใย 1 แผ่น ในการทดลองครั้งนี้ ได้เส้นใยแผ่นจำนวน 12 แผ่น น้ำหนักรวมของเส้นใยหลังจากการสางทั้งหมด ของการทดลองครั้งนี้ จะได้ประมาณ 1,884 กรัม สามารถประมาณผลของจำนวนเส้นใยในการทดลองครั้งนี้คือ ต้นกัญชาแห้ง (ก่อนการทำความสะอาด) น้ำหนัก 62 กิโลกรัม ต้นกัญชาแห้ง (หลังทำความสะอาด) น้ำหนัก 31 กิโลกรัม เส้นใยที่ได้ทั้งหมดน้ำหนัก 1.33 กิโลกรัม และ เส้นหลังจากการสาง น้ำหนัก 1.88 กิโลกรัม จากข้อมูลข้างต้น หลังจากแปรรูปลำต้นกัญชาเป็นเส้นใย และได้ทำการสางเรียบร้อยแล้วขั้นตอนต่อไปคือการนำเส้นใยที่ผ่านการสางแล้วนั้นไปปั่นเป็นเส้นด้าย โดยผู้วิจัยได้ทำการปั่นเป็นเส้นด้วยเครื่องปั่นแบบหมุนมือ ผลการทอลองพบว่าเส้นใยกัญชามีลักษณะทางกายภาพที่นุ่ม ฟู น้ำหนักเบาและเป็นเส้นใยสั้น มีความเกาะตัวกันดีในระดับหนึ่ง แต่ยังไม่สามารถเกาะตัวกันจนสามารถควบเป็นเส้ยด้ายได้ ดังนั้นจึงต้องมีการนำไปผสมกับเส้นใยชนิดอื่นได้แก่เส้นใยจากพืช และเส้นใยจากสัตว์ เพื่อให้เกิดความเหนียวแน่นเกาะตัวกันมากขึ้น และนำผลมาทดลองเปรียบเทียบกัน โดยครั้งนี้ผู้วิจัยได้ทำการผสมเส้นใยกัญชากับเส้นใยธรรมชาติอื่น ได้แก่ เส้นใยขนแกะ และ เส้นใยจากฝ้าย ในปริมาณอัตราส่วน 50:50