การศึกษาฤทธิ์ของสารอนุพันธ์ของ isoliquiritigenin จากดอกทองกวาวในการชะลอการเติบโตของซีสต์ในโรคถุงน้ำในไต

บทคัดย่อ

โรคถุงน้ำในไตเป็นโรคทางพันธุกรรมของระบบไต (polycystic kidney disease, PKD) มีสาเหตุจากการผ่าเหล่าของยีน PKD1 หรือ PKD2 ซีสต์ในไตเกิดจากกระบวนการแบ่งเซลล์ซีสต์ใหม่และการหลั่งสารน้ำลงสู่ถุงซีสต์ ส่งผลให้ซีสต์กดเบียดเนื้อไตและทำให้เกิดภาวะไตวายเรื้อรังในที่สุด ปัจจุบันยังไม่มีการรักษาโรคถุงน้ำในไตที่มีประสิทธิภาพ สารอนุพันธ์ชาลโคน (isoliquiritigenin, ISLQ) มีฤทธิ์ทางเภสัชวิทยามากมาย อาทิ ฤทธิ์ต้านการอักเสบ ฤทธิ์ต้านจุลชีพ ฤทธิ์ต้านอนุมูลอิสระ และฤทธิ์ต้านโรคมะเร็ง จากการศึกษาที่ผ่านมาพบว่าสารอนุพันธ์ชาลโคลสามารถชะลอการเติบโตของซีสต์จากเซลล์ท่อไต MDCK ผ่านการยับยั้งการทำงานของโปรตีนขนส่งคลอไรด์ CFTR ดังนั้นจึงเป็นที่น่าสนใจเป็นอย่างยิ่งว่าสารอนุพันธ์ชาลโคนสามารถชะลอการเติบโตของซีสต์ได้ การศึกษานี้มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาฤทธิ์และกลไกการออกฤทธิ์ทางเภสัชวิทยาของสารอนุพันธ์ชาลโคนต่อการชะลอการเติบโตของซีสต์จากเซลล์ท่อไต MDCK จากผลการทดลองพบว่าสาร ISLQ 005 เป็นสารที่ดีที่สุดที่ชะลอการเติบโตของซีสต์จากเซลล์ท่อไต MDCK ตามการเพิ่มความเข้มข้น โดยปราศจากฤทธิ์ในการฆ่าเซลล์ท่อไต สาร ISLQ 005 สามารถลดการหลั่งคลอไรด์ในเซลล์ท่อไต MDCK อีกทั้งยังลดการแสดงออกของโปรตีน CFTR อีกด้วย เมื่อวัดกระบวนการแบ่งเซลล์ใหม่ด้วยเทคนิค BrdU incorporation พบว่าสาร ISLQ 005 ลดการแบ่งเซลล์ใหม่อย่างมีนัยสำคัญทางสถิติ นอกจากนี้ สาร ISLQ 005 ยังสามารถลดการแสดงออกของโปรตีนที่กระตุ้นการแบ่งเซลล์ใหม่อย่าง phosphorylation ERK1/2 และ phosphorylation S6K และเป็นที่น่าสนใจเป็นอย่างยิ่งว่าสาร ISLQ 005 สามารถกระตุ้นการแสดงออกของโปรตีน AMP kinase ผลของการศึกษาในครั้งนี้ชี้ในเห็นว่าสารอนุพันธ์ชาลโคน ISLQ 005 ชะลอการเติบโตของซีสต์ในเซลล์โมเดลโรคถุงน้ำ MDCK ผ่านการกระตุ้นการแสดงออกของโปรตีน AMPK ซึ่งมีผลไปลดการทำงานของโปรตีนขนส่งคลอไรด์ CFTR และยังยับยั้งโปรตีนแบ่งเซลล์ใหม่ ERK1/2 และ mTOR/S6K ดังนั้นสารอนุพันธ์ชาลโคนจึงถือเป็นสารสมุนไพรที่มีศักยภาพในการพัฒนาเป็นยารักษาโรคถุงน้ำในไตได้ คำสำคัญ: สารอนุพันธ์ชาลโคน, โปรตีน AMPK, การเติบโตของซีสต์ในเซลล์โมเดลโรคถุงน้ำ MDCK, โปรตีน CFTR, โปรตีน mTOR/S6K

คำสำคัญ