รายงานฉบับสมบูรณ์พ.ศ. 2564
การวิเคราะห์หน้าที่ของยีนในกระบวนการสังเคราะห์วิตามินซี, OsVTC1, ระหว่างการเข้าโจมตีของเชื้อราโรคไหม้ในข้าว
กัญณัฏฐ์ ละแมนชัย สำนักงานการวิจัยแห่งชาติ (วช.) พ.ศ. 2564 ชื่อผู้แต่งข้างต้นเป็นข้อความจากระเบียนผลงาน ไม่ได้ผูกกับรหัสนักวิจัย จึงกดดูผลงานอื่นของบุคคลนี้ไม่ได้ — ในคลังนี้ 142,080 ผลงาน (63.6% ของทั้งหมด) มีชื่อผู้แต่งที่เชื่อมกับหน้าผู้แต่งได้ และ 60,298 ผลงาน (27.0%) มีผู้แต่งที่ผูกกับรหัสนักวิจัยจริง ส่วนอีก 81,382 ผลงานไม่มีข้อมูลผู้แต่งเลย (มีชื่อผู้แต่งเป็นข้อความอยู่ 142,009 ผลงาน = 63.5%)
บทคัดย่อ
โรคไหม้ในข้าวเป็นสาเหตุหลักที่ทำให้ผลผลิตข้าวในโลกลดลงอย่างมาก โดยมีสาเหตุมาจากเชื้อรา Magnaporthe oryzae วิตามินซีเป็นสารต้านอนุมูลอิสระที่สำคัญทำหน้าที่ป้องกันความเสียหายจากภาวะความไม่สมดุลของการเกิดอนุมูลอิสระและมีบทบาทสำคัญต่อกลไกการต้านทานโรคของพืช GDP-D-mannose pyrophosphorylase (GMP หรือ VTC1) เป็นเอนไซม์ที่สร้าง GDP-D-mannose ในการสังเคราะห์วิตามินซี และการสร้างผนังเซลล์และไกลโคโปรตีน ยีน OsVTC1 มี 3 homologs ได้แก่ OsVTC1-1, OsVTC1-3 และ OsVTC1-8 แต่อย่างไรก็ตามบทบาทของยีน OsVTC1 ต่อการต้านทานโรคไหม้ในข้าวยังไม่มีการศึกษามาก่อน ในการศึกษาครั้งนี้จึงมีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาบทบาทหน้าที่ของยีน OsVTC1 ต่อการต้านทานโรคไหม้ในข้าว ผลการศึกษาพบว่า ยีน OsVTC1 เกี่ยวข้องกับการต้านทานโรคไหม้ในข้าว โดยข้าวพันธุ์กลายที่มีระดับวิตามินซีลดลงมีความต้านทานต่อโรคไหม้ได้ดีกว่าข้าวพันธุ์ปกติ นอกจากนี้ยังพบว่า ปริมาณน้ำตาลในผนังเซลล์, ประสิทธิภาพการสังเคราะห์แสง, การสะสมอนุมูลอิสระชนิดซุปเปอร์ออกไซด์และ ปริมาณ MDA มีความแตกต่างกันอย่างมีนัยสำคัญระหว่างข้าวพันธุ์กลายที่มีระดับวิตามินซีลดลงและข้าวพันธุ์ปกติ อีกทั้งการศึกษาระดับทรานสคริปโตมและโปรตีโอมพบว่า การเข้าโจมตีของเชื้อราโรคไหม้ทำให้ชักนำการแสดงออกของยีนและโปรตีนที่เกี่ยวข้องกับความต้านทานโรคในข้าวพันธุ์กลายที่มีระดับวิตามินซีลดลง ได้แก่ ยีนและโปรตีนที่เกี่ยวข้องกับการสังเคราะห์ฮอร์โมน เช่น กรดซาลิไซลิคและจัสโมนิค ดังนั้นผลการศึกษาครั้งนี้แสดงให้เห็นว่าการลดการแสดงออกของยีน OsVTC1 ในการสังเคราะห์วิตามินซีจะทำให้ข้าวมีความต้านทานต่อโรคมากขึ้นโดยผ่านกระบวนการต้านทานโรคต่างๆ
คำสำคัญ
Riceข้าวAscorbic acidวิตามินซีโรคไหม้ในข้าวRice blast fungusOsVTC1ยีนในกระบวนการสังเคราะห์วิตามินซี
งานวิจัยในหัวข้อใกล้เคียง
การปรับปรุงพันธุ์ข้าวให้ต้านทานโรคไหม้โดยเทคโนโลยีแก้ไขจีโนม
ช่อทิพา สกูลสิงหาโรจน์ มหาวิทยาลัยแม่โจ้ พ.ศ. 2566 การปรับปรุงพันธุ์ข้าวให้ต้านทานโรคไหม้โดยเทคโนโลยีแก้ไขจีโนม
ช่อทิพา สกูลสิงหาโรจน์ มหาวิทยาลัยแม่โจ้ พ.ศ. 2567 การวิเคราะห์การแสดงออกของกลุ่มยีนที่กำหนดการสร้างเอนไซม์ย่อยสลายผนังเซลล์พืชจากเชื้อรา Magnaporthe oryzae และการศึกษาบทบาทหน้าที่ของยีนที่เกี่ยวข้องกับการชักนำให้เกิดการตายของเซลล์พืชและการเกิดกลไกการป้องกันตัวเองของพืช
ปัฐวิภา สงกุมาร มหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์ พ.ศ. 2560 การค้นหาและแยกแยะกลไกการควบคุมการทำงานของยีนก่อโรคในเชื้อราโรคไหม้ และการพัฒนาชุดตรวจสอบยีนก่อโรคด้วยเทคนิค ssDNA aptamer และ CRISPR-Cas13a
ชัชวาล จันทราสุริยารัตน์ สำนักงานการวิจัยแห่งชาติ (วช.) พ.ศ. 2564 ศักยภาพการเป็นปฏิปักษ์ของเชื้อแอกติโนไมซีสต์เอนโดไฟต์ที่แยกจากข้าวในการควบคุมโรคไหม้ของต้นกล้าข้าว
ณปภพ แก้วกันทา มหาวิทยาลัยเชียงใหม่ พ.ศ. 2560 การแยกเชื้อจุลินทรีย์ก่อโรคในข้าว และแบคทีเรียเอนโดไฟท์ของข้าวจากนาอินทรีย์ และนาเคมีในพื้นที่ภาคเหนือตอนบน เพื่อประโยชน์ในการควบคุมโรคข้าวอินทรีย์ด้วยชีววิธี
ศรีกาญจนา คล้ายเรือง มหาวิทยาลัยแม่โจ้ พ.ศ. 2564 การตรวจหายีนต้านทานโรคไหม้ในข้าวด้วยเครื่องหมายดีเอ็นเอและการทดสอบความต้านทานต่อเชื้อราโรคไหม้ในข้าวไร่และข้าวพื้นเมืองภาคเหนือของประเทศไทย
สมฤดี นิลทอง มหาวิทยาลัยแม่ฟ้าหลวง พ.ศ. 2559 การแสดงออกของยีนที่ควบคุมความต้านทานต่อเชื้อราที่ก่อโรคไหม้ในข้าวไทย
รจนา โอภาสศิริ มหาวิทยาลัยเทคโนโลยีสุรนารี พ.ศ. 2552 พันธุกรรมควบคุมลักษณะและระบุตำแหน่งยีนต้านทานโรคไหม้ในข้าวพื้นเมืองพันธุ์ยั้งมอง
นงลักษณ์ เภรินทวงค์ สถาบันเทคโนโลยีพระจอมเกล้าเจ้าคุณทหารลาดกระบัง พ.ศ. 2558 การศึกษาความสัมพันธ์ของการสะสมเอนไซม์ต้านทานอนุมูลอิสระและระดับการต้านทานต่อสภาวะออกซิเดทีฟในข้าวสายพันธุ์ไทยที่ได้รับเชื้อราก่อโรคไหม้
นางสาวกนกพร สมพรไพลิน สถาบันเทคโนโลยีพระจอมเกล้าเจ้าคุณทหารลาดกระบัง พ.ศ. 2553