การตรวจหายีนต้านทานโรคไหม้ในข้าวด้วยเครื่องหมายดีเอ็นเอและการทดสอบความต้านทานต่อเชื้อราโรคไหม้ในข้าวไร่และข้าวพื้นเมืองภาคเหนือของประเทศไทย

บทคัดย่อ

โรคไหม้ในข้าว (rice blast disease) เกิดจากเชื้อรา Pyricularia oryzae Cavara ซึ่งเป็นเชื้อราก่อโรคที่สาคัญชนิดหนึ่งทาให้ผลผลิตของข้าวลดน้อยลง ข้าวไร่ที่ปลูกบริเวณภาคเหนือของประเทศไทยจานวน 86 สายพันธุ์ ถูกนามาค้นหายีนต้านทานโรคไหม้ Pid 3 ซึ่งเป็นหนึ่งในยีนต้านทานโรคไหม้ในข้าวที่สาคัญ โดยใช้เครื่องหมายโมเลกุล deriver cleaved amplified polymorphic sequences (dCAPS ) ที่มีความจาเพาะต่อยีนต้านทานโรคไหม้ Pid 3 ได้แก่ Pid3-dCAPS 1 and Pid3-dCAPS โดยแถบดีเอ็นเอที่ได้สามารถแยกออกเป็น 2 อัลลีล (อัลลีลที่มียีนต้านทานโรคไหม้ Pid 3 และอัลลีลที่ไม่มียีนต้านทานโรคไหม้ Pid 3) ผลจากการตรวจสอบหายีนต้านทานโรคไหม้ Pid 3 ในข้าวไร่ พบว่าข้าวไร่จานวน 44 สายพันธุ์ ปรากฎอัลลีลยีนต้านทานโรคไหม้ Pid3 (resistance allele), 13 สายพันธุ์ พบอัลลีลที่ไม่มียีนต้านทานโรคไหม้ Pid3 (susceptible allele) และ 23 สายพันธุ์แสดงออกเป็นสองอัลลีล (hetrozagouse allele) และข้าวไร่จานวน 6 สายพันธุ์ ไม่สามารถแยกอัลลีลได้ด้วยเครื่องหมายโมเลกุลทั้งสอง การศึกษาครั้งนี้มีประโยชน์อย่างมากต่อการพัฒนาปรับปรุงสายพันธุ์ข้าวให้ต้านทานต่อโรคไหม้

คำสำคัญ