การเปลี่ยนรูป "ราชธานีศรีวะนาไล"ผ่านวิธีพหุสัมผัส สู่สุนทรียะเชิงสัมพันธ์
ชื่อผู้แต่งข้างต้นเป็นข้อความจากระเบียนผลงาน ไม่ได้ผูกกับรหัสนักวิจัย จึงกดดูผลงานอื่นของบุคคลนี้ไม่ได้ — ในคลังนี้ 142,080 ผลงาน (63.6% ของทั้งหมด) มีชื่อผู้แต่งที่เชื่อมกับหน้าผู้แต่งได้ และ 60,298 ผลงาน (27.0%) มีผู้แต่งที่ผูกกับรหัสนักวิจัยจริง ส่วนอีก 81,382 ผลงานไม่มีข้อมูลผู้แต่งเลย (มีชื่อผู้แต่งเป็นข้อความอยู่ 142,009 ผลงาน = 63.5%)
บทคัดย่อ
การวิจัยอยู่บนพื้นฐานแนวคิดที่เกี่ยวข้องกับการสร้างสรรค์ผลงานศิลปะดิจิทัล การเปลี่ยนรูป “ราชธานีศรีวะนาไล” ด้วยวิธีพหุสัมผัส สู่สุนทรียะเชิงสัมพันธ์ โดยใช้เทคโนโลยีความเป็นจริงเสมือน VR (Virtual Reality) และเทคโนโลยีความเป็นจริงเสริม AR (Augmented Reality) ผ่านการรับรู้แก่ผู้ชมด้วยวิธีพหุสัมผัส ได้แก่ การมองเห็น การได้ยิน และการตอบสนองทางความรู้สึก สู่สุนทรียะเชิงสัมพันธ์ ผู้วิจัยได้ศึกษา เก็บรวบรวมข้อมูลจากการลงพื้นที่ สัมภาษณ์ผู้ทรงคุณวุฒิ ปราชญ์ ช่างทำเทียน จากนั้นนำข้อมูลมาวิเคราะห์ และสังเคราะห์เพื่อสร้างสรรค์เป็นผลงานศิลปะดิจิทัลที่ชื่อว่า “ราชธานีศรีวะนาไล” ด้วยสื่อเทคโนโลยีโลกเสมือนผสมผสาน (Mixed Media reality) 2 ส่วน ได้แก่ ส่วนจัดแสดงด้วยการใช้เทคโนโลยีความเป็นจริงเสมือน VR (Virtual Reality) ผู้ชมจะเข้าสู่การชมประติมากรรมเทียนยักษ์เป็นจุดแรก และสามารถเลือกไปทางซ้าย หรือ ทางขวาก่อนก็ได้ ในจุดต่างๆ รับชมผ่านอุปกรณ์ที่เรียกว่า แว่น Oculus และส่วนจัดแสดงด้วยการใช้เทคโนโลยีความเป็นจริงเสริม AR (Augmented Reality) นิทรรศการภาพถ่ายที่เปลี่ยนการดูภาพแบบเดิมให้สนุกสนานมากยิ่งขึ้น จากการใช้โทรศัพท์มือถือหรืออุปกรณ์ที่เป็นระบบ android สแกนชมผลงาน โดยจัดแสดง ณ ลานทุ่งศรีเมือง อำเภอเมือง จังหวัดอุบลราชธานี นอกจากนี้ผู้วิจัยยังศึกษาการรับรู้ของผู้ชมที่เข้ามาชมผลงานสร้างสรรค์ศิลปะดิจิทัลฯ ผลการศึกษาพบว่า กลุ่มเป้าหมายมีความพึงพอใจต่อนิทรรศการผลงานสร้างสรรค์ศิลปะดิจิทัล “ราชธานีศรีวะนาไล”อยู่ในระดับมากที่สุด มีค่าเฉลี่ยระดับการรับรู้เท่ากับ 4.76 ในขณะที่การประเมินผลงานสร้างสรรค์ศิลปะดิจิทัล ที่ก่อให้เกิดการรับรู้และสร้างประสบการณ์แก่ผู้เข้าชมงานพบว่า กลุ่มเป้าหมายมีค่าเฉลี่ยการรับรู้ในทุกประเด็นอยู่ในระดับมาก นอกจากนี้ผู้ชมได้เปิดประสบการณ์ใหม่เกี่ยวกับการชมผลงานศิลปะวัฒนธรรมประเพณีควบคู่เทคโนโลยีและเกิดการรับรู้ในรูปแบบที่ต่างไปจากเดิมเกี่ยวกับงานประเพณีแห่เทียนเข้าพรรษาซึ่งเป็นประเด็นการรับรู้สูงที่สุดโดยมีค่าเฉลี่ยระดับการรับรู้เท่ากันคือ 4.29 และยังพบว่ากลุ่มเป้าหมายมีความรู้ความเข้าใจในด้านงานประเพณีมากยิ่งขึ้น เป็นการเปลี่ยนรูป (Transformation) เพื่อพลิกโฉมประเพณีแห่เทียนพรรษา อุบลราชธานี ผสานมุมมอง ความคิดสร้างสรรค์ การออกแบบ สร้างสุนทรียะเชิงสัมพันธ์ ให้เป็นผลงานที่มีเอกลักษณ์ ด้านศิลปะ ประเพณี วัฒนธรรม ที่ต่างไปจากรูปแบบเดิม ช่วยส่งเสริมอนุรักษ์ให้คงอยู่และเป็นแหล่งเรียนรู้ที่ทันสมัยในยุคดิจิทัล และส่งต่อประสบการณ์ที่ดีให้กับชุมชนและสามารถต่อยอดสู่ระดับนานาชาติต่อไป