การวิจัยและพัฒนาเพื่อลดต้นทุนแรงงานภาคการเกษตรและใช้ประโยชน์จากเปลือกและเศษเหลือของพืชกัญชงเชิงพาณิชย์

บทคัดย่อ

การรั่วไหลของคราบน้ำมันในทะเลกำลังเป็นปัญหามลพิษที่เกิดเพิ่มขึ้นและต่อเนื่องในประเทศไทย และส่งผลกระทบต่อสิ่งมีชีวิตและระบบนิเวศทางทะเล เมื่อเกิดการรั่วไหลของคราบน้ำมันในทะเล การดูดซับและควบคุมการแพร่กระจายน้ำมันมักเป็นแนวทางแรกๆ ในการแก้ปัญหา การใช้ตัวดูดซับทางชีวภาพที่เป็นมิตรต่อสิ่งแวดล้อมเป็นอีกหนึ่งทางเลือกที่มีการพัฒนามาใช้ การศึกษานี้ได้นำแกนกัญชงที่มีการปรับสภาพ 3 รูปแบบ คือ แกนกัญชงบด ถ่านแกนกัญชง และแกนกัญชงปรับสภาพด้วยไคโตซาน มาศึกษาความสามารถและประสิทธิภาพการดูดซับน้ำมัน 3 ประเภท ได้แก่ น้ำมันดีเซล น้ำมันเครื่องเรือที่ใช้แล้ว และน้ำมันดิบ ผลการศึกษาพบว่า แกนกัญชงปรับสภาพด้วยไคโตซาน สามารถดูดซับน้ำมันดีเซล น้ำมันเครื่องเรือที่ใช้แล้ว และน้ำมันดิบได้ดีที่สุดเท่ากับ 4.55 ? 0.09 7.34 ? 0.08 และ 5.85 ? 0.09 กรัมน้ำมันต่อกรัมตัวดูดซับ ตามลำดับ แกนกัญชง ปรับสภาพด้วยไคโตซานก็มีประสิทธิภาพในการดูดซับน้ำมันทั้ง 3 ประเภทได้ถึง 99.01 - 99.66 % คุณลักษณะที่สำคัญที่ทำให้แกนกัญชงปรับสภาพด้วยไคโตซานมีประสิทธิภาพในการดูดซับน้ำมันได้ดี คือ การมีโครงสร้างที่ไม่ชอบน้ำ (hydrophobicity) มีการพองตัวทำให้มีพื้นผิวและรูพรุนที่กว้างขึ้น และความสามารถในการลอยตัวที่ดี เมื่อนำแกนกัญชงไปทำการทดสอบการดูดซับและการควบคุมน้ำมันในทะเล พบว่าแกนกัญชง ปรับสภาพด้วยไคโตซานสามารถจับตัวเป็นก้อนกับน้ำมันต่าง ๆ ได้ดี จึงสามารถดูดซับและควบคุมน้ำมันได้ดี ทั้งนี้รูปแบบแกนกัญชง ประเภทน้ำมัน และวิธีที่ใช้ในการดูดซับ ล้วนแต่มีผลต่อความ สามารถในการดูดซับน้ำมัน ความสามารถในการควบคุมน้ำมัน และการจมตัวของตัวดูดซับ อย่างไรก็ตามการทดสอบในทะเลมีข้อจำกัดที่สำคัญที่ไม่สามารถควบคุมได้ แต่มีผลอย่างยิ่งต่อความสามารถในการดูดซับและควบคุมน้ำมัน นั่นคือ สภาพคลื่นลม กระแสน้ำ และฝน นอกจากนั้นถ่านแกนกัญชงหลังการดูดซับน้ำมัน 3 ประเภทมีศักยภาพในการพัฒนาเป็นเชื้อเพลิงชีวภาพได้ดี โดยมีค่าพลังงานความร้อนระหว่าง 8,552.20 - 8,902.67, 8,876.93 แคลอรีต่อกรัมการศึกษานี้เป็นการพัฒนาแกนกัญชงซึ่งเป็นวัสดุเหลือใช้ทางการเกษตรที่ยังมีการนำไปใช้งานไม่มากนัก มาเป็นตัวดูดซับทางชีวภาพที่เป็นมิตรต่อสิ่งแวดล้อม และมีการหมุนเวียนใช้ประโยชน์อย่างคุ้มค่า

คำสำคัญ