การจัดทำยุทธศาสตร์การสร้างเศรษฐกิจชุมชนเพื่อส่งเสริมการท่องเที่ยวเชิงพื้นที่ ตำบลกู่ อำเภอปรางค์กู่ จังหวัดศรีสะเกษ

บทคัดย่อ

การวิจัยเรื่อง การจัดทํายุทธศาสตร์การสร้างเศรษฐกิจชุมชนเพื่อส่งเสริมการท่องเที่ยวเชิงพื้นที่ ตําบลกู่ อําเภอปรางค์กู่ จังหวัดศรีสะเกษ ได้กําหนดวัตถุประสงค์ คือ 1) เพื่อศึกษาบริบทของชุมชน ตําบลกู่ อําเภอปรางค์กู่ จังหวัดศรีสะเกษ ที่นําไปสู่การสร้างเศรษฐกิจชุมชนเพื่อส่งเสริมการท่องเที่ยวเชิงพื้นที่ 2) เพื่อเสนอยุทธศาสตร์การสร้างเศรษฐกิจชุมชนเพื่อส่งเสริมการท่องเที่ยวเชิงพื้นที่ ตําบลกู่ อําเภอปรางค์กู่ จังหวัดศรีสะเกษ แบบมีส่วนร่วม ใช้วิธีวิจัยเชิงปฏิบัติการแบบมีส่วนร่วม โดยใช้การสังเกตุ การสัมภาษณ์ และการจัดเวทีประชุมเพื่อระดมความคิดเห็นด้วยเทคนิค SWOT Analysis กลุ่มเป้าหมายประกอบด้วย ผู้แทนหน่วยงานภาครัฐในชุมชน ผู้นําชุมชน สมาชิกกลุ่มอาชีพในชุมชน ปราชญ์ชาวบ้าน และตัวแทนชาวบ้านในตําบลกู่ อําเภอปรางค์กู่ จังหวัดศรีสะเกษ รวมจํานวน 50 คน ผลการวิจัยสรุปได้ ดังนี้1) ผลการศึกษาบริบทชุมชน พบว่า1.1 ตําบลกู่ ตั้งอยู่ทางทิศตะวันตกของอําเภอปรางค์กู่ เป็นถิ่นที่อยู่ของชาติพันธุ์ชาวกูย หรือกวย หรือ ส่วย ซึ่งเป็นชนเผ่าหนึ่งในจังหวัดศรีสะเกษ พื้นที่โดยทั่วไปเป็นที่ราบสูงและราบต่่ำบางพื้นที่ มีลักษณะคล้ายกระดองเต่า ปัจจุบันมีครัวเรือน 2,514 ครัวเรือนและมีจํานวนประชากร 12,088 คน เป็นชุมชนที่มีความสามัคคี คนในชุมชนมีอัธยาศัยที่ดี ซึ่งส่วนใหญ่ประกอบอาชีพทางด้านการเกษตร เช่น การทํานาข้าวทําสวนยางพารา ทําไร่อ้อย ปลูกไม้เศรษฐกิจ ทางด้านปศุสัตว์ เช่น การเลี้ยงโค กระบือ สุกร เป็ด ไก่ เลี้ยงปลาและประกอบอาชีพรับจ้างทั่วไป ด้านอุตสาหกรรมส่วนมากเป็นการแปรรูปผลิตภัณฑ์จากผลิตผลทางการเกษตร เช่น กลุ่มเลี้ยงไหม กลุ่มทําขนม กลุ่มทอเสื่อกก กลุ่มปุ๋ยอินทรีย์ พื้นที่ตําบลกู่มีแหล่งน้ำธรรมชาติที่สําคัญ คือ ห้วยรังษี ห้วยเสน ห้วยทับทัน และห้วยพราน สถานที่สําคัญ คือ วัดบ้านกู่ วัดปรางค์กู ปราสาทปรางค์กู่ พิพิธภัณฑ์ชาวกูย และสระกู่ อัตลักษณ์ของตําบลกู่ คือ วิถีชีวิตและวัฒนธรรมของชาติพันธุ์ชาวกูยเช่น ภาษา การแต่งกาย อาหาร ประเพณีและวัฒนธรรม1.2 สภาพปัญหาการพัฒนาเศรษฐกิจชุมชน พบว่า ปัญหาส่วนใหญ่เกี่ยวข้องกับปัญหาด้านการตลาด การขาดแคลนงบประมาณ ขาดผู้นํากลุ่มที่เป็นมืออาชีพ บุคลากรในชุมชนขาดความรู้ละทักษะในการประกอบอาชีพ ความรู้ด้านเทคโนโลยียังมีน้อย ปัญหาการจัดการภายในกลุ่มที่เกี่ยวข้องกับการดําเนินงานด้านการผลิต การตลาด การบรรจุ หีบห่อ และการออกแบบลวดลายผลิตภัณฑ์1.3 ความต้องการในการพัฒนาเศรษฐกิจชุมชน พบว่า ต้องการปรับปรุงเทคนิคการผลิตการตลาด การบรรจุหีบห่อ การออกแบบลวดลายผลิตภัณฑ์ การจัดการระบบบัญชี การได้?รับการสนับสนุนงบประมาณ การพัฒนาทักษะความสามารถและส่งเสริมอาชีพที่สอดคล้องกับความต้องการของชาวบ้านรวมทั้งการนําเทคโนโลยีมาใช้ในการพัฒนากลุ่มอาชีพต่างๆ2) ผลการสร้างยุทธศาสตร์การสร้างเศรษฐกิจชุมชนเพื่อส่งเสริมการท่องเที่ยวเชิงพื้นที่ ตําบลกู่ อําเภอปรางค์กู่ จังหวัดศรีสะเกษวิสัยทัศน์ตําบลกู่กลุ่มอาชีพเข้มแข็ง วัฒนธรรมชาติพันธุ์มั่นคง เศรษฐกิจชุมชนมั่งคั่ง บริหารจัดการสู่การพัฒนาที่ยั่งยืน"พันธกิจ(1) ส่งเสริมสนับสนุนการเสริมสร้างศักยภาพเศรษฐกิจชุมชน(2) ส่งเสริมและพัฒนาอาชีพที่สอดคล้องกับความต้องการของชุมชน(3) พัฒนาการบริหารจัดการกลุ่มเศรษฐกิจชุมชนสู่ความยั่งยืนยุทธศาสตร์ และกลยุทธ์ยุทธศาสตร์ ที่ 1. การเสริมสร้างศักยภาพเศรษฐกิจชุมชนกลยุทธ์(1) ส่งเสริมและสนับสนุนกลุ่มเศรษฐกิจชุมชนเพื่อดําเนินงานสู่วิสาหกิจชุมชน(2) พัฒนากระบวนการผลิตและการจัดการผลผลิตแบบครบวงจร โดยห่วงโซ่คุณภาพ(Value chain)(3) ส่งเสริมการนําเทคโนโลยีมาใช้ในกระบวนการผลิตและการตลาด(4) ส่งเสริมและสนับสนุนผลิตภัณฑ์ที่เป็นอัตลักษณ์มีความโดดเด่นของชุมชนยุทธศาสตร์ที่ 2. การส่งเสริมและพัฒนาอาชีพที่สอดคล้องกับความต้องการของชุมชนกลยุทธ์(1) ส่งเสริมความรู้ ทักษะในการประกอบอาชีพเฉพาะด้านที่สอดคล้องกับความต้องการของชุมชน(2) ส่งเสริมศักยภาพและพัฒนาภาวะผู้นําแก่ทรัพยากรบุคคลในการประกอบอาชีพ/กลุ่มอาชีพ(3) ส่งเสริมอาชีพและวิถีชีวิตของชุมชนสู่ความยั่งยืนของวัฒนธรรมชาติพันธุ์ยุทธศาสตร์ที่ 3. การบริหารจัดการเศรษฐกิจชุมชนกลยุทธ์(1) เสริมสร้างและพัฒนาความสามารถกลุ่มเศรษฐกิจชุมชนในการบริหารจัดการให้มีความเข้มแข็งและพึ่งตนเองได้(2) ส่งเสริมการมีส่วนร่วมของทุกภาคส่วนในการพัฒนาชุมชนให้มีความต่อเนื่องโดยยึดแนวทางแนวทางปรัชญาเศรษฐกิจพอเพียง(3) บูรณาการเศรษฐกิจชุมชนกับการท่องเที่ยวในชุมชนให้ยั่งยืนคําสําคัญ : เศรษฐกิจชุมชน

คำสำคัญ