กำลังโหลดข้อมูล…
Search for a command to run...
โรคจุดสนิมในปทุมมาทำให้เกิดจุดแผลสีน้ำตาลขนาดเล็กบริเวณช่อดอก และก้านดอก และสปอร์ยังสามารถสะสมที่หัวพันธุ์จึงส่งผลกระทบทำให้ดอกไม่มีคุณภาพและหัวพันธุ์ปนเปื้อนเชื้อก่อโรค ทำลายคุณค่าทางเศรษฐกิจของปทุมมาที่เป็นพืชดอกเศรษฐกิจที่สำคัญของไทย การพัฒนาพันธุ์ปทุมมาที่ต้านทานต่อโรคจุดสนิมด้วยเครื่องหมายดีเอ็นเออาจเป็นหนทางหนึ่งที่จะแก้ปัญหานี้ได้ ในโครงการวิจัยปีที่ 1 การแยกเชื้อและจำแนกเชื้อก่อโรคด้วยเทคนิค DNA barcoding พบว่าเกิดจากเชื้อรา Plectosphaerella delsorboi เมื่อนำเชื้อก่อโรคไปประเมินความต้านทานโรคในสายพันธุ์ที่ดีทางการค้าจำนวน 13 สายพันธุ์ พบว่าสายพันธุ์ขาวเชียงรายมีความต้านทานสูงสุด จึงเลือกเป็นพันธุ์พ่อแม่ที่จะให้ลักษณะต้านทานโรคต่อไป งานต่อไปจะแก้ความเป็นหมันของพันธุ์ขาวเชียงราย แล้วจึงผสมกับพันธุ์ที่ดีทางการค้าเพื่อให้ได้ลูกผสม และท้ายที่สุดจะประเมินความต้านทานต่อโรคจุดสนิมในลูกผสม ร่วมกับวิเคราะห์ลำดับเบสของพ่อแม่ และลูกผสม เพื่อหาลำดับเบสที่สัมพันธ์กับลักษณะความต้านทานโรคและพัฒนาเป็นเครื่องหมายดีเอ็นเอต่อไป
เป้าหมายเมื่อจบโครงการ: 4 — 4. Key elements demonstrated in laboratory environments
มีพันธุ์พืชหรือสัตว์ผ่านการคัดเลือกประชากรที่มีลักษณะตามเป้าหมาย โดยการปลูกหรือเลี้ยงทดสอบในระดับโรงเรือน (Green house) โดยจะได้เครื่องหมายดีเอ็นเอที่สัมพันธ์กับการต้านทานโรคจุดสนิม ซึ่งสามารถนำไปประยุกต์ใช้กับประชากรอื่นๆ และใช้รวมยีนให้ได้หลายลักษณะที่ต้องการได้ และจะได้สายพันธุ์ปทุมมาต้นแบบ (ลูกผสม) ที่มีลักษณะทางการค้าที่ดีและต้านทานโรคจุดสนิมที่ถูกประเมินระดับความต้านทานในโรงเรือนแล้ว
มีการสร้างแนวคิดด้านเทคโนโลยี และ/หรือการประยุกต์ใช้ ปีที่ 1 มีการประยุกต์ใช้การวิเคราะห์ลำดับเบสของบริเวณ ITS1, ITS2 หรือยีน translational elongation factor 1 (Tef-1) ในการจำแนกชนิดของเชื้อราสาเหตุโรคของปทุมมา ประยุกต์ใช้เทคนิคทางโรคพืชเพื่อปลูกเชื้อและประเมินความสามารถการต้านทานโรค และมีการศึกษาเกี่ยวกับยีนที่เกี่ยวข้องกับการต้านทานโรค (ยีน PR) ในปีที่ 2 มีการประยุกต์ใช้ความรู้ทางดีเอ็นเอเพื่อหาเครื่องหมายดีเอ็นเอที่สัมพันธ์กับการต้านทานโรคจุดสนิม แล้วนำความรู้ทางด้านโรคพืช มาประยุกต์ใช้เพื่อการคัดเลือกลูกผสมที่มีลักษณะทางการค้าที่ดี และต้านทานโรค รวมทั้งประยุกต์ใช้เทคนิคการเพาะเลี้ยงเอ็มบริโอมาช่วยในการสร้างลูกผสมในกระบวนการปรับปรุงพันธุ์ปทุมมา
เป้าหมายเมื่อจบโครงการ: 5 — 5. proposed solution(s) validated, now by relevant stakeholders in the area
แนวทางการแก้ปัญหาได้รับการตรวจสอบ ถูกนำเสนอแก่ผู้มีส่วนได้ส่วนเสียที่เกี่ยวข้อง งานวิจัยนี้จะพัฒนาเครื่องหมายดีเอ็นเอที่สัมพันธ์กับการต้านทานโรคจุดสนิม เพื่อนำไปใช้ในการคัดเลือกให้ได้ลูกผสมที่มีลักษณะต้านทานโรค รวมทั้งใช้เทคนิคทางโรคพืชในการประเมินความต้านทานโรคในลูกผสมที่พัฒนาขึ้น หากเสร็จสิ้นจะเผยแพร่สายพันธุ์ต้นแบบ หรือลูกผสมเหล่านี้ให้กับเกษตรกร ซึ่งปทุมมาที่พัฒนาขึ้นนี้จะมีลักษณะทางการค้าดีและสามารถต้านทานโรคจุดสนิมได้ ทำให้ลดต้นทุนการผลิต และลดการใช้สารเคมีซึ่งปลอดภัยต่อเกษตรกร ผู้บริโภค และสภาพแวดล้อม และหากดอกปทุมมามีคุณภาพดีก็จะเพิ่มโอกาสในการแข่งขันในท้องตลาดไม้ตัดดอกได้มากขึ้น
การเสนอแนวคิดในการพัฒนา หรือแก้ปัญหาและคาดการณ์ผลกระทบที่อาจเกิดขึ้นและระบุผู้มีส่วนได้ส่วนเสียที่เกี่ยวข้องในโครงการ โดยงานวิจัยนี้ได้เสนอแนวคิดในการแก้ปัญหาของเกษตรกรที่ปลูกดอกปทุมมาในเขตเชียงใหม่และลำพูนที่มีปัญหาเรื่องดอกและหัวพันธุ์ปทุมมาไม่มีคุณภาพเนื่องจากการระบาดของโรคจุดสนิม โดยเสนอแนวคิดให้ใช้พันธุ์ปทุมมาที่ต้านทานโรคจุดสนิม โดยโครงงานวิจัยนี้จะพัฒนาพันธุ์ปทุมมาที่มีลักษณะทางการค้าที่ดีและและต้านทานโรคจุดสนิมโดยประยุกต์ใช้ความรู้ทั้งทางด้านการปรับปรุงพันธุ์ ด้านโรคพืช และด้านพันธุศาสตร์ร่วมกัน