นวัตกรรมการแปรรูปว่านหางจระเข้และการจัดการวัสดุเหลือใช้จากเปลือกว่านหางจระเข้เป็นผลิตภัณฑ์มูลค่าเพิ่มเพื่อต่อยอดในเชิงพาณิชย์

บทคัดย่อ

ชุดโครงการวิจัยนี้จะนำสารเจลที่ได้จากใบว่านหางจระเข้มาสกัดให้ได้สารโพลิเมอร์ จากนั้นนำมาขึ้นรูปเป็นแผ่นพลาสติก แล้วนำแผ่นพลาสติกที่ได้มาประยุกต์เป็นวัสดุเคลือบเกาะติดผิวในเชิงการแพทย์ เช่นแผ่นเคลือบปิดบาดแผล หรือแผ่นเคลือบสมุนไพรบรรเทาอาการปวดอักเสบกล้ามเนื้อซึ่งมีการผสมสมุนไพรและสารออกฤทธิ์ ส่วนเปลือกใบของว่านหางจระเข้จะมียางที่ประกอบไปด้วยสารออกฤทธิ์ทางชีวภาพหลายชนิด รวมทั้งสิ่งที่ยังคงเหลืออยู่สามารถนำมาสกัดแล้วผสมกับสมุนไพรชนิดอื่น ใช้เป็นสารออกฤทธิ์ทางชีวภาพผสมไฮโดรเจลที่มีประสิทธิภาพในการเป็นสารจับใบ ให้ฤทธิ์ต้านจุลินทรีย์ และแมลงก่อโรคในพืช สามารใช้ส่งเสริมระบบการผลิตแบบเกษตรอินทรีย์ ลดการใช้สารเคมีและยากำจัดศรูพืช สร้างคุณภาพชีวิตที่ดีต่อสังคม สิ่งแวดล้อมได้ต่อไป จากข้อมูลการวิจัยจะพบว่าการใช้ส่วนผสมระหว่าง โซเดียมอัลจิเนตลงในน้ำกลันบริสุทธิ์ที่ปราศจากไอออน (deionized water) เตรียมสารละลายที่ความเข้มข้น 0.5% (w/v) และกระตุ้นให้เกิดโครงสร้างตาข่ายโดยใช้สารละลายแคลเซียมคลอไรด์ (Calcium chloride, CaCl2) โดยมีการเติมเจลจากว่านหางจระเข้ในอัตราส่วน 0.5% w/v, 1.0% w/v, 1.5% w/v, 2.0% w/v, 2.5% w/v, 3.0% w/v ตามลำดับ สามารถทำให้เกิดเป็นโมเลกุลพอลิเมอร์ชีวภาพ (biopolymer) ได้ และเมื่อนำ biopolymer มาขึ้นรูปโดยการระเหยน้ำออกจะได้แผ่นฟิล์มชีวภาพ (biofilm) ที่มีคุณสมบัติจำเพาะในข้อดีของเจลจากว่านหางจระเข้ได้เป็น แผ่นฟิล์มชีวภาพจากว่านหางจระเข้ (bioalovera film) ซึ่งสามารถเตรียมขึ้นรูปเป็นแผ่นฟิล์มได้ตามค่าระดับความเข้มข้นได้ตั้งแต่ 0.5% (w/v) ไปจนถึงที่ระดับ 3.0% (w/v)เมื่อสกัดเปลือกว่านหางจระเข้อบแห้งที่บดละเอียด แล้วนำไปสกัดโดยการแช่ด้วยตัวทำละลาย 3 ชนิด คือ เมทานอล เอทิลอะซิเทต และเฮกเซน พบว่า สารสกัดเมทานอลจากว่านหางจระเข้ ให้ร้อยละของผลผลิต (% yield) สูงสุด มีค่าเป็น 13.00 สารสกัดเมทานอลมีประสิทธิภาพในการยับยั้งการเจริญของเชื้อแบคทีเรียสูงสุด รองลงมาเป็นสารสกัดเอทิลอะซิเทต ส่วนสารสกัดเฮกเซนไม่มีฤทธิ์การยับยั้งการเจริญของเชื้อแบคทีเรียทั้ง 2 ชนิด สารสกัดเมทานอลสามารถยับยั้งการเจริญของเชื้อแบคทีเรีย Ralstonia solanacearum และ Xanthomonas axonopodis pv. citri ได้ โดยมีค่าความเข้มข้นต่ำสุดที่สามารถยับยั้งการเจริญของเชื้อแบคทีเรีย (minimum inhibitory concentration, MIC) R. solanacearum และ X. axonopodis pv citri เป็น 150 และ 300 mg/ml

คำสำคัญ

ระดับความพร้อมของโครงการ