การจัดการนิเวศบริการด้านการท่องเที่ยวและนันทนาการของพื้นที่ชุ่มน้ำ กรณีศึกษา เขตห้ามล่าสัตว์ป่าเขื่อนป่าสักชลสิทธิ์ จังหวัดลพบุรี

บทคัดย่อ

การใช้ประโยชน์นิเวศบริการด้านการท่องเที่ยวและนันทนาการในพื้นที่อนุรักษ์ มีแนวโน้มสูงขึ้น ดังนั้นการจัดการด้านการท่องเที่ยวและนันทนาการที่เหมาะสมสามารถใช้เป็นเครื่องมือสำคัญในการจัดการพื้นที่เพื่อให้เกิดการใช้ประโยชน์อย่างยั่งยืน การวิจัยครั้งนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อ 1) รวบรวม ศึกษา และจัดทำข้อมูลการใช้ประโยชน์ทางนิเวศบริการด้านการท่องเที่ยวและนันทนาการ 2) เพื่อศึกษาศักยภาพ รูปแบบกิจกรรมการท่องเที่ยวและนันทนาการที่เหมาะสมกับบริบทของพื้นที่ และ 3) เสนอแนวทางการจัดการนิเวศบริการด้านการท่องเที่ยวและนันทนาการที่เหมาะสมสำหรับพื้นที่ชุ่มน้ำ เขตห้ามล่าสัตว์ป่าเขื่อนป่าสักชลสิทธิ์ ทำการเก็บรวบรวมข้อมูลบริบทของพื้นที่และข้อมูลตามตัวชี้วัดศักยภาพทรัพยากรนันทนาการ 2 ด้าน ประกอบด้วย องค์ประกอบด้านศักยภาพของพื้นที่ จำนวน 13 ตัวชี้วัด และศักยภาพในการพัฒนาการท่องเที่ยว จำนวน 17 ตัวชี้วัด ควบคู่กับการเก็บข้อมูลผู้มาเยือนโดยใช้แบบสอบถามกับกลุ่มตัวอย่างจำนวน 400 คน วิเคราะห์ข้อมูลโดยใช้สถิติเชิงพรรณนา ผลการศึกษาพบว่าความหลากหลายการใช้ประโยชน์ทางนิเวศบริการด้านการท่องเที่ยวและนันทนาการเขตห้ามล่าสัตว์ป่าเขื่อนป่าสักชลสิทธิ์อยู่ในระดับปานกลาง ศักยภาพของทรัพยากรการท่องเที่ยวและนันทนาการอยู่ในระดับปานกลาง รูปแบบกิจกรรมการท่องเที่ยวที่เหมาะสมกับบริบทของพื้นที่ ได้แก่ กิจกรรมดูนก กิจกรรมสิ่งแวดล้อมศึกษา โดยกลุ่มผู้ใช้ประโยชน์หลักประกอบด้วย กลุ่มนักท่องเที่ยวความสนใจเฉพาะและกลุ่มนักเรียน นักศึกษา สำหรับพฤติกรรมการใช้ประโยชน์ทรัพยากรการท่องเที่ยวและนันทนาการของผู้มาเยือนในปัจจุบันค่อนข้างต่ำและไม่ก่อให้เกิดการสิ้นเปลืองทรัพยากร ผลการวิจัยนำไปสู่ข้อเสนอแนะให้มีการพัฒนากิจกรรมการท่องเที่ยวเพื่อการเรียนรู้และพัฒนาคุณภาพชีวิตชุมชน การจัดการพื้นที่และผลกระทบจากการท่องเที่ยว การส่งเสริมการตลาดและการประชาสัมพันธ์ด้านการท่องเที่ยว มาตรการการส่งเสริมด้านการอนุรักษ์ และการพัฒนาสิ่งอำนวยความสะดวกและการให้บริการ โดยดำเนินการภายใต้ความร่วมมือของทุกฝ่ายที่เกี่ยวข้องเพื่อให้เกิดการท่องเที่ยวอย่างยั่งยืนคำสำคัญ : นิเวศบริการ การท่องเที่ยวและนันทนาการ พื้นที่ชุ่มน้ำ เขตห้ามล่าสัตว์ป่าเขื่อนป่าสักชลสิทธิ์

คำสำคัญ

ระดับความพร้อมของโครงการ