ศักยภาพในการสะสมคาร์บอน และมูลค่าเศรษฐศาสตร์ของป่าสงวนแห่งชาติป่าบ้านกุมแป ป่าบ้านในลุ่ม และป่าพรุควนเคร็ง จังหวัดนครศรีธรรมราช

บทคัดย่อ

บทคัดย่อ การศึกษาครั้งนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อประเมินปริมาณการสะสมคาร์บอนในมวลชีวภาพของไม้ และหาความหลากหลายของชนิดพันธุ์ปลา รวมทั้งประเมินมูลค่าทางเศรษฐศาสตร์ของศักยภาพการใช้ประโยชน์ของผลผลิตจากป่าที่ไม่ใช่เนื้อไม้ในพื้นที่ป่าสงวนแห่งชาติป่าบ้านกุมแป ป่าบ้านในลุ่มและป่าพรุควนเคร็ง จังหวัดนครศรีธรรมราช ซึ่งจากการศึกษา พบว่า ป่าสงวนแห่งชาติป่าบ้านกุมแป ป่าบ้านในลุ่มและป่าพรุควนเคร็งมีพันธุ์มีจำนวนชนิดไม้ทั้งหมด 12 ชนิด 9 วงศ์ โดยเป็นไม้ใหญ่ 4 ชนิด 4 วงศ์ พันธุ์ไม้ที่พบส่วนใหญ่เป็นไม้เสม็ดขาว มีความหนาแน่นสูงถึง 2,091.31 ต้น/เฮกแตร์ ส่วนไม้อื่นๆ พบกระจายบางจุด ได้แก่ ไม้กระท่อมหมู จิก และโลด ซึ่งมีความหนาแน่นเพียง 4.67 2.67 และ 2.00 ต้น/เฮกแตร์ สำหรับไม้หนุ่มพบจำนวน 2 ชนิด 2 วงศ์ คือ เสม็ดขาว และจิก โดยไม้เสม็ดขาวมีความหนาแน่น 32.67 ต้น/เฮกแตร์ และจิก มีความหนาแน่น 2.00 ต้น/เฮกแตร์ สำหรับลูกไม้ พบเพียง 1 ชนิด คือ เสม็ดขาว ซึ่งมีความหนาแน่น 13.48 ต้น/เฮกแตร์ นอกจากนี้ยังพบไม้ล้มลุกอื่น ๆ จำนวน 8 ชนิด 6 วงศ์ และพบว่ามีปริมาณคาร์บอนสะสมเหนือพื้นดินในไม้ใหญ่ 26.27 ตัน คาร์บอน/เฮกแตร์ โดยส่วนใหญ่จะสะสมในส่วนของลำต้น รองลงมาคือ กิ่ง และใบ โดยมีค่าปริมาณคาร์บอนสะสม 19.92 4.94 และ 1.62 ตัน คาร์บอน/เฮกแตร์ ตามลำดับ ส่วนการศึกษาด้านความหลากหลายของชนิดพันธุ์ปลาที่จากการเก็บตัวอย่างปลาจากชาวประมงท้องถิ่น พบปลาจำนวน 21 ชนิด จาก 12 วงศ์ โดยส่วนใหญ่เป็นปลาน้ำจืดขนาดกลางที่มีความสำคัญทางเศรษฐกิจ มีค่าดัชนีความหลากหลายทางชนิดพันธุ์ และค่าดัชนีความสม่ำเสมอ เท่ากับ 2.162 และ 0.710 ตามลำดับ สำหรับการใช้ประโยชน์และมูลค่าทางเศรษฐศาสตร์ของผลผลิตจากป่าที่ไม่ใช่เนื้อไม้ พบว่า ชุมชนใช้ประโยชน์ผลผลิตจากป่าที่ไม่ใช่เนื้อไม้ทั้งหมด 47 ชนิด แบ่งออกเป็น 4 กลุ่ม คือ กลุ่มสัตว์ จำนวน 27 ชนิด คิดเป็นมูลค่า 774,296.60 บาท/ปี กลุ่มผลผลิตจากสัตว์ จำนวน 2 ชนิด คิดเป็นมูลค่า 149,344.42 บาท/ปี กลุ่มพืช 17 ชนิด คิดเป็นมูลค่า 89,602.23 บาท/ปี และกลุ่มเห็ด 1 ชนิด คือ เห็ดเสม็ด คิดเป็นมูลค่า 2,270 บาท/ปี สรุปรวมมูลค่าทั้งสิ้น 1,000,283.94 บาท/ปี สำหรับต้นทุนในการเก็บหาผลผลิตจากป่า ได้แบ่งออกเป็น 3 ด้าน ได้แก่ ต้นทุนด้านอุปกรณ์ 109,883.30 บาท/ปี ต้นทุนแรงงาน 114,928.78 บาท/ปี และต้นทุนด้านเชื้อเพลิง 180,432.00 บาท/ปี สรุปต้นทุนรวมทั้งหมดเท่ากับ 405,244.08 บาท/ปี ดังนั้นป่าสงวนแห่งชาติป่าบ้านกุมแป ป่าบ้านในลุ่มและป่าพรุควนเคร็งมีมูลค่าผลประโยชน์สุทธิทางตรงด้านการเก็บหาผลผลิตจากป่าที่ไม่ใช่เนื้อไม้ เท่ากับ 595,039.86 บาท/ปี คำสำคัญ : การสะสมคาร์บอน ความหลากหลายทางชีวภาพ มูลค่าการใช้ประโยชน์จากป่า

คำสำคัญ