Command Palette

Search for a command to run...

กลับไปผลการค้นหา
รายงานฉบับสมบูรณ์พ.ศ. 2558

การเปรียบเทียบผลผลิตในหลายสภาพแวดล้อมโดยเกษตรกรมีส่วนร่วมของสายพันธุ์ก้าวหน้าข้าวพันธุ์ต้านทานต่อแมลงบั่วบนที่สูง

ศันสนีย์ จำจด มหาวิทยาลัยเชียงใหม่ พ.ศ. 2558

ชื่อผู้แต่งข้างต้นเป็นข้อความจากระเบียนผลงาน ไม่ได้ผูกกับรหัสนักวิจัย จึงกดดูผลงานอื่นของบุคคลนี้ไม่ได้ — ในคลังนี้ 142,080 ผลงาน (63.6% ของทั้งหมด) มีชื่อผู้แต่งที่เชื่อมกับหน้าผู้แต่งได้ และ 60,298 ผลงาน (27.0%) มีผู้แต่งที่ผูกกับรหัสนักวิจัยจริง ส่วนอีก 81,382 ผลงานไม่มีข้อมูลผู้แต่งเลย (มีชื่อผู้แต่งเป็นข้อความอยู่ 142,009 ผลงาน = 63.5%)

บทคัดย่อ

ปัจจุบันมีรายงานความสูญเสียจากแมลงยั่วเข้าทำลายข้าวในนาที่สูง พันธุ์ข้าวส่วนใหญ่ที่ปลูก พบว่าอ่อนแอต่อการเข้าทำลาย โครงการปรับปรุงพันธุ์ข้าวของกลุ่มวิจัยทรัพยากรพันธุกรรมและธาตุ อาหารพืชที่มหาวิทยาลัยเชียงใหม่ ได้พัฒนาพันธุ์ข้าวเจ้าต้านทานต่อแมลงยั่ว ได้สายพันธุ์ก้าวหน้าที่ ต้านทานต่อปรับตัวต่อพื้นที่สูงและไมไวต่อช่วงแสงได้จำนวนหลายสายพันธุ์ เพื่อทดสอบการปรับตัวต่อ แต่ละท้องถิ่นและความสามารถในการทนต่อการเข้าทำลายชองแต่ละสายพันธุ์ จึงได้ทดสอบสายพันธุ์ ก้าวหน้าที่คัดเลือกเพื่อประเมินผลผสิตในหลายสภาพแวดล้อมทั้งในแปลงเกษตรกรในพื้นที่ที่เคยมีแมลง ยั่วระบาดในนาที่สูงในพื้นที่จังหวัดเชียงใหม่และแม่ฮ่องสอนและในสถานีวิจัย และศึกษาเสถียรภาพการ ให้ผลผลิตและความหลากหลายทางพันธุกรรมของประชากร ทดลองในแปลงเกษตรกรบนที่สูง 4 พื้นที่ และในสถานีวิจัย 3 แห่ง ปลูกพันธุ์ข้าวชุดทดสอบความทนทานต่อแมลงยั่ว 10 พันธุ์และพันธุ์ เปรียบเทียบท้องถิ่น 2 พันธุ์ วางแผนการทดลองแบบ RCB มี 3 ซ้ำ บันทึกการเจริญเดิบโต สักษณะทาง พืชไร่ทั่วไป บันทึกการเข้าทำลายของแมลงยั่วที่อายุ 40 วันและ 80 วันหลังย้ายปลูก เก็บตัวอย่างใบ ข้าวสายพันธุ์ก้าวหน้า 4 สายพันธุ์เพื่อวิเคราะห์ความหลากหลายทางพันธุกรรมในระดับดีเอ็นเอ บันทึก อายุออกรวง เมื่อถึงระยะสุกแก่เก็บเกี่ยววัดผลผสิตและองค์ประกอบผลผลิต วิเคราะห์ผลการทดสอง ผลการทดสอบในฤดูนาปีที่ผ่านมาพบการเข้าทำลายของแมลงยั่วในพันธุ์เปรียบเทียบของแปลง เกษตรกรพันธุ์นาเหนียว 16% ในพื้นที่บ้านทุ่งหลวง พันธุ์บือพะโด่ 32% ในแปลงบ้านประตูเมืองและ 14-18% ในพันธุ์ กข 6 และสันป้ตอง 1 ที่แปลงทดลองศูนย์วิจัยข้าวสันป่ตอง ในพื้นที่เหล่านี้สาย พันธุ์ชุดทดสอบให้ผลผลิตสูงกว่พันธุ์ท้องถิ่น ส่วนแปลงที่เหลือพบการเข้าทำลายเพียงเล็กน้อย สาย พันธุ์ชุดทดสอบทุกพันธุ์เจริญติบโตให้ผลผสิตเท่ากับหรือสูงกว่าพันธุ์เปรียบเทียบท้องถิ่น เมื่อวิเคราะห์ เสถียรภาพการให้ผลผลิตพบว่สายพันธุ์ก้าวหน้า M2 B1 และ 82 มีความสามารถในการปรับตัวทั่วไป สูงกว่าพันธุ์อื่น พันธุ์ RD53 ให้ผลผสิตสูงเฉพาะในสภาพแวดล้อมที่ให้ค่าเฉสี่ยผลผลิตสูงแต่ไม่สามารถ ปรับตัวต่อสภาพการปลูกในแปลงเกษตรกรที่สูงได้ สายพันธุ์ M1 และ MN62M ปรับตัวใน สภาพแวดล้อมที่ให้ผลผลิตต่ำได้ดีที่สุด ผลการวิเคราะห์ความหลากหลายทางพันธุกรรมของสายพันธุ์ ก้าวหน้า 4 สายพันธุ์ พบความหลากหลายภายในประขากร ระหว่างประชากร ระหว่างแหล่งปลูกและ ระหว่างฤดูปลูกของทุกสายพันธุ์ ไม่พบความสัมพันธ์ะหว่างความหลากหลายทางพันธุกรรมภายใน ประชากรกับลักษณะต่างๆ ที่วัด สายพันธุ์ก้าวหน้าต้านทานยั่วไม่ไวแสงจึงเหมาะแก่การแนะนำปลูกใน พื้นที่สูงในกรณีที่มีแมลงมั่วระบาดหรือใช้ทดแทนพันธุ์พื้นเมืองเดิมในกรณีที่ต้องการพันธุ์ที่ไม่ไวต่อช่วง แสงในการปลูกช่วงระยะนอกเหนือจากฤดูปกติ

คำสำคัญ

แมลงบั่วการปรับปรุงพันธุ์แบบเกษตรกรมีส่วนร่วมพันธุ์ข้าวต้านทานแมลงบั่วพันธุ์ข้าวพื้นเมืองสมัยใหม่

งานวิจัยในหัวข้อใกล้เคียง

โครงการวิจัยการลดความสูญเสียจากแมลงศัตรูหลังการเก็บเกี่ยวในผลผลิตเกษตร

ดวงสมร สุทธิสุทธิ์ กรมวิชาการเกษตร พ.ศ. 2564

การศึกษาความต้านทานการหักล้มของข้าวไร่ในแปลงที่มีระดับความอุดมสมบูรณ์ดิน แตกต่างกัน

พรรณธิภา ณ เชียงใหม่ มหาวิทยาลัยศิลปากร พ.ศ. 2559

ผลของความหลากหลายทางชนิดของศัตรูธรรมชาติของแมลงศัตรูข้าวต่อผลผลิตในระบบการปลูกข้าวที่ใช้สารเคมีและอินทรีย์: กรณีศึกษาในพื้นที่ภาคเหนือ; จังหวัดเชียงใหม่ เชียงรายและพะเยา

รุ่งเกียรติ แก้วเพชร มหาวิทยาลัยราชภัฏสวนดุสิต พ.ศ. 2556

ประสิทธิภาพของสารป้องกันกำจัดแมลงชนิดคลุกเมล็ดเพื่อป้องกันแมลงศัตรูข้าวหลังการเก็บเกี่ยว

เอกราช แก้วนางโอ กรมการข้าว พ.ศ. 2566

พัฒนาสายพันธุ์ข้าวผลผลิตสูง ต้านทานโรคแมลงศัตรูข้าว

กิตติมา รักโสภา กรมการข้าว พ.ศ. 2564

เปรียบเทียบการป้องกันกำจัดแมลงศัตรูในนาข้าว โดยชีววิธี (แมลงศัตรูธรรมชาติ) และการใช้สารป้องกันกำจัดแมลง

นางสาววิกันดา รัตนพันธ์ มหาวิทยาลัยทักษิณ พ.ศ. 2551

ศึกษาปฏิกิริยาต่อการทำลายของโรคและแมลงศัตรูข้าวที่สำคัญ

ประจักษ์ เหล็งบำรุง กรมการข้าว พ.ศ. 2564

แผนงานวิจัยและพัฒนาพันธุ์ข้าวในพื้นที่นาน้ำฝน

เกรียงไกร พันธุ์วรรณ์ กรมการข้าว พ.ศ. 2553

การทดสอบข้าวนาที่สูงสายพันธุ์ดี และการถ่ายทอดเทคโนโลยีการผลิตเมล็ดพันธุ์ดีเฉพาะพื้นที่เพื่อความมั่นคงทางอาหารของกลุ่มชาติพันธุ์บนพื้นที่สูงในภาคเหนือตอนบน

อาทิตยา ยอดใจ สำนักงานการวิจัยแห่งชาติ (วช.) พ.ศ. 2565

การวิจัยและพัฒนาพันธุ์ข้าวไม่ไวต่อช่วงแสง ผลผลิตสูง ต้านทานโรคและแมลงสำหรับนาชลประทาน

สุนิยม ตาปราบ กรมการข้าว พ.ศ. 2559