การพัฒนาต้นแบบธุรกิจการท่องเที่ยวเชิงเกษตรอินทรีย์แบบมีส่วนร่วม ในพื้นที่จังหวัดน่าน

บทคัดย่อ

โครงการวิจัยนี้ มีวัตถุประสงค์เพื่อพัฒนาต้นแบบธุรกิจด้านการท่องเที่ยวเชิงเกษตรอินทรีย์ แบบมีส่วนร่วมในพื้นที่จังหวัดน่าน ที่เชื่อมโยงเส้นทางการท่องเที่ยวจากโต๊ะอาหารสู่ฟาร์มในระบบเกษตร อินทรีย์เข้ากับการท่องเที่ยวเชิงนิเวศน์ในพื้นที่จังหวัดน่าน ผ่านกระบวนการศึกษา วิเคราะห์และกำหนดกล ยุทธ์ทางการตลาดแก่กลุ่มนักท่องเที่ยวที่เหมาะสม รวมถึงประเมินการเปลี่ยนแปลงมูลค่าทางเศรษฐกิจและ สังคมตลอดห่วงโซ่คุณค่าการท่องเที่ยวเชิงเกษตรอินทรีย์แบบมีส่วนร่วมในพื้นที่จังหวัดน่าน โดยใช้ กระบวนการวิจัยแบบส่วนร่วมสำหรับการพัฒนากลไกลไกการขับเคลื่อนธุรกิจการท่องเที่ยวเชิงเกษตรอินทรีย์แบบ มีส่วนร่วมของเครือข่ายเกษตรกรผู้ผลิตกลุ่มเกษตรกรสมาชิกกลุ่มเกษตรอินทรีย์ พีจีเอส น่าน ที่มีความสนใจ และผ่านการประเมินศักยภาพความพร้อมในด้านต่างๆ ได้เข้าสู่กระบวนการพัฒนาและยกระดับพื้นที่ การเกษตรเข้าสู่การท่องเที่ยวเชิงเกษตรอินทรีย์แบบมีส่วนร่วมจำนวน 14 ครอบครัว และเครือข่าย ผู้ประกอบการกลุ่มธุรกิจโรงแรม ร้านอาหาร และคาเฟ้ (Hotel Restaurant Cafe: HORECA) จำนวน 10 แห่ง ในพื้นที่จังหวัดน่าน ที่มีแนวคิดในการนำวัตถุดิบท้องถิ่นที่มีคุณภาพและปลอดภัยในพื้นที่มาใช้ในการ ยกระดับและเพิ่มมูลค่าด้วยการพัฒนาเป็นเมนูอาหารที่มีอัตลักษณ์ตามช่วงฤดูกาล ส่งผลทำให้เกษตรกรกรมี รายได้เพิ่มขึ้นจากการส่งวัตถุดิบเข้าสู่เครือข่ายธุรกิจกลุ่ม HORECA นำไปใช้เป็นวัตถุดิบหลักในการปรุงอาหาร ในเมนูต่างๆ ซึ่งมีมูลค่าการสั่งซื้อทั้งหมด 89,922.5 บาท โดยกลุ่มผู้ประกอบการโรงแรม (Hotel) มีมูลค่าการ ซื้อผลผลิตทั้งหมด 61,579 บาท คิดเป็นร้อยละ 68 กลุ่มร้านอาหาร (Restaurant) มูลค่าการซื้อผลผลิต ทั้งหมด 8,758.5 บาท คิดเป็นร้อยละ 10 และกลุ่มคาเฟ้ (Cafe) มูลค่าการสั่งซื้อผลผลิต 19,585 บาท คิดเป็น ร้อยละ 22 และภายใต้ความร่วมมือของเครือข่ายเกษตรกรและกลุ่มธุรกิจ HORECA สามารถพัฒนาเส้นทาง การท่องเที่ยวนำร่องผ่านการร้อยเรื่องราวจาก "โต๊ะอาหารสู่ฟาร์มอินทรีย์" ขึ้นจำนวน 3 เส้นทางในพื้นที่น่าน เหนือ น่านกลาง และน่านใต้ บนแนวคิด "เที่ยวเกษตร เสพ (save) วิถีอินทรีย์" ซึ่งเป็นการท่องเที่ยวเชิง เกษตรรูปแบบใหม่ใส่ใจสุขภาพ โดยราคาของโปรแกรมการท่องเที่ยวถูกประเมินตามกิจกรรมที่เกิดขึ้นใน เส้นทางการท่องเที่ยวและรูปแบบการจัดการท่องเที่ยว ประกอบด้วย โปรแกรมท่องเที่ยวน่านเหนือ ราคา 1,500 บาท/คน โปรแกรมการท่องเที่ยวน่านกลาง รูปแบบอาหารแบบปิ่นโต ราคา 1,300 บาท/คน โปรแกรม การท่องเที่ยวน่านกลาง รูปแบบอาหารแบบ Chefs Table ราคา 2,200 บาท/คน โปรแกรมการท่องเที่ยว น่านใต้ ราคา 1,700 บาท/คน และราคา 2,500 บาท/ครอบครัว ซึ่งกลยุทธ์ทางการตลาดที่เหมาะสมกับธุรกิจ การท่องเที่ยวเชิงเกษตรอินทรีย์แบบมีส่วนร่วมเป็นการส่งเสริมการตลาดบนสื่อสังคมออนไลน์ผ่านเพจ "เที่ยว เกษตร เสพวิถีอินทรีย์ น่าน" ที่มีผู้คนเข้าถึงได้สะดวกและรวดเร็ว โดยมีการจัดทำสื่อประชาสัมพันธ์ให้น่าสนใจ และดึงดูดนักท่องเที่ยว โดยเมื่อพิจารณาผลการประเมินธุรกิจการท่องเที่ยวเชิงเกษตรอินทรีย์แบบมีส่วนร่วม พบว่า สามารถสร้างรายได้ให้กับทุกภาคส่วนตลอดห่วงโซ่อุปทาน โดยสัดส่วนรายได้ที่เกิดขึ้นทำให้เกษตรกรกรมี รายได้จากการจัดกิจกรรมในพื้นที่ร้อยละ 51 ผู้ประกอบการขนส่งและไกด์ทัวร์มีรายได้จากการบริการถและ การนำเที่ยว ร้อยละ 11 ผู้ประกอบการกลุ่ม HORECA มีรายได้จากการขายแพ็คเกจและการจัดอาหารใน เส้นทางการท่องเที่ยวร้อยละ 20 และกลุ่มเกษตรอินทรีย์พีจีเอส น่าน มีรายได้ร้อยละ 18 จากการบริหารธุรกิจ ที่มีผลกำไร

คำสำคัญ