การมีส่วนร่วมของประชาชนในการอนุรักษ์ทรัพยากรธรรมชาติสัตว์น้ำ
ชื่อผู้แต่งข้างต้นเป็นข้อความจากระเบียนผลงาน ไม่ได้ผูกกับรหัสนักวิจัย จึงกดดูผลงานอื่นของบุคคลนี้ไม่ได้ — ในคลังนี้ 142,080 ผลงาน (63.6% ของทั้งหมด) มีชื่อผู้แต่งที่เชื่อมกับหน้าผู้แต่งได้ และ 60,298 ผลงาน (27.0%) มีผู้แต่งที่ผูกกับรหัสนักวิจัยจริง ส่วนอีก 81,382 ผลงานไม่มีข้อมูลผู้แต่งเลย (มีชื่อผู้แต่งเป็นข้อความอยู่ 142,009 ผลงาน = 63.5%)
บทคัดย่อ
การวิจัยครั้งนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาสภาพการมีส่วนร่วม องค์ประกอบที่มีความสัมพันธ์กับการมีส่วนร่วม และแนวทางการส่งเสริมการมีส่วนร่วมของประชาชนในการอนุรักษ์ทรัพยากรธรรมชาติสัตว์น้ำ กลุ่มตัวอย่างที่ใช้ในการวิจัยคือกำนันผู้ใหญ่บ้าน และผู้ช่วยผู้ใหญ่บ้านฝ่ายปกครอง ในเขตพื้นที่จังหวัดเพชรบูรณ์จำนวน 375 คน ได้มาโดยการสุ่มแบบหลายขั้นตอน (Multi-stage Random Sampling) เครื่องมือที่ใช้ในการเก็บรวบรวมข้อมูลคือแบบสอบถาม การสัมภาษณ์ การจัดทำ Focus Group สถิติที่ใช้ในการวิเคราะห์ข้อมูล ได้แก่ ค่าความถี่ค่าร้อยละ วิธีพรรณนาวิเคราะห์ และการทดสอบ Chi-square ผลการวิจัยพบว่า การมีส่วนร่วมของประชาชนในการอนุรักษ์ทรัพยากรธรรมชาติสัตว์น้ำ อยู่ในระดับปานกลางองค์ประกอบที่มีความสัมพันธ์กับการมีส่วนร่วมของประชาชนในการอนุรักษ์ทรัพยากรธรรมชาติสัตว์น้ำ ได้แก่ การสนับสนุนจากเจ้าหน้าที่ของรัฐ การสนับสนุนจากผู้นำชุมชน การสนับสนุนจากสมาชิกในครอบครัว การรวมกลุ่มอนุรักษ์ทรัพยากรธรรมชาติสัตว์น้ำสำหรับการรับรู้ข้อมูลข่าวสาร แหล่งข้อมูลข่าวสารที่มีความสัมพันธ์กับการมีส่วนร่วมของประชาชนในการอนุรักษ์ทรัพยากรธรรมชาติสัตว์น้ำ คือ หนังสือราชการหอกระจายข่าว และผู้น้ำชุมชน ส่วนแหล่งข้อมูลข่าวสารจาก หนังสือพิมพ์ โทรทัศน์ วิทยุ ญาติพี่น้อง / เพื่อนบ้าน และอินเตอร์เน็ตไม่มีความสัมพันธ์กับการมีส่วนร่วมของประชาชนในการอนุรักษ์ทรัพยากรธรรมชาติสัตว์น้ำแนวทางการส่งเสริมการมีส่วนร่วมของประชาชนในการอนุรักษ์ทรัพยากรธรรมชาติสัตว์น้ำ ประกอบด้วย 1) ปลูกจิตสำนึกสร้างความรู้สึกรับผิดชอบต่อสมบัติสาธารณะ และส่วนรวมให้เกิดความหวงแหนทรัพยากรธรรมชาติสัตว์น้ำ 2) ฝึกอบรมให้องค์ความรู้ สร้างความเข้าใจ ศึกษาดูงานหมู่บ้านที่ประสบความสำเร็จเพื่อให้เห็นคุณค่าของทรัพยากรธรรมชาติสัตว์น้ำ 3) รณรงค์ประชาสัมพันธ์อย่างต่อเนื่อง ขอความร่วมมือจากประชาชน ประสานสถานศึกษาในการให้ความรู้แก่เยาวชนโดยการสอดแทรกความรู้ในบทเรียน ขอความร่วมมือจากพระสงฆ์ให้สอดแทรกในธรรมะในวันสำคัญ ๆ ทางศาสนา เพื่อให้เกิดความตระหนักในการใช้ประโยชน์จากทรัพยากรธรรมชาติสัตว์น้ำ 4) สร้างแกนนำ และจัดตั้งคณะกรรมการในชุมชน เพื่อดูแลการใช้ประโยชน์จากทรัพยากรธรรมชาติสัตว์น้ำ 5) ให้ชุมชนกำหนดกฎกติการ่วมกันเพื่อดูแล และการใช้ประโยชน์จากทรัพยากรธรรมชาติสัตว์น้ำ การบริหารจัดการเน้นให้ชุมชนเป็นคนตัดสินใจ ภาครัฐเสริมในส่วนที่ขาดหรือเกินความสามารถของชุมชน 6) น้อมนำหลักปรัชญาของเศรษฐกิจพอเพียงมาประยุกต์ใช้ 7) ส่งเสริมการเพาะเลี้ยงสัตว์น้ำในครัวเรือน และแหล่งน้ำในหมู่บ้าน 8) จัดให้มีเวทีเสวนาแลกเปลี่ยนความคิดเห็นพิจารณาปัญหา วิเคราะห์หาสาเหตุ และร่วมกันกำหนดแนวทางการแก้ไขปัญหา ในการจัดการทรัพยากรธรรมชาติสัตว์น้ำ และ 9) ปรับปรุงพัฒนาแหล่งน้ำ เพื่อให้เป็นที่อยู่อาศัยของสัตว์น้ำ