การอนุรักษ์ภาษาและวัฒนธรรมของกลุ่มชาติพันธุ์ในกลุ่มจังหวัดสนุก
ชื่อผู้แต่งข้างต้นเป็นข้อความจากระเบียนผลงาน ไม่ได้ผูกกับรหัสนักวิจัย จึงกดดูผลงานอื่นของบุคคลนี้ไม่ได้ — ในคลังนี้ 142,080 ผลงาน (63.6% ของทั้งหมด) มีชื่อผู้แต่งที่เชื่อมกับหน้าผู้แต่งได้ และ 60,298 ผลงาน (27.0%) มีผู้แต่งที่ผูกกับรหัสนักวิจัยจริง ส่วนอีก 81,382 ผลงานไม่มีข้อมูลผู้แต่งเลย (มีชื่อผู้แต่งเป็นข้อความอยู่ 142,009 ผลงาน = 63.5%)
บทคัดย่อ
โครงการวิจัยนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อ (๑) ศึกษาสภาพการใช้ภาษาและวัฒนธรรม ของกลุ่มชาติพันธุ์โส้ (๒) เสริมสร้างการอนุรักษ์ภาษาและวัฒนธรรมของกลุ่มชาติพันธุ์โส้ และ (๓) หาแนวทางการอนุรักษ์ภาษาและวัฒนธรรมของกลุ่มชาติพันธุ์โส้ (สกลนคร -นครพนม) การวิจัยครั้งนี้ใช้ระเบียบวิธีวิจัยแบบผสมผสาน (Mixed Methodology Research) เก็บรวบรวม ข้อมูลวิจัยเชิงคุณภาพและเชิงปริมาณ ประกอบด้วย ๒ ขั้นตอน (๑) การวิจัยเชิงคุณภาพ โดยการสัมภาษณ์เชิงลึกการจัดสนทนากลุ่มและการจัดการความรู้ จา นวน ๑๖ คน ใช้วิธีเลือกแบบ เจาะจง (Purposive Sampling) ขัน้ ตอนที่ ๒ การวิจัยเชิงปริมาณ ประชากรและกลุ่มตัวอย่างที่ใช้ ในการศึกษาครัง้ นี้ จา นวน ๓๖๑ คน เครื่องมือที่ใช้ในการเก็บรวบรวมข้อมูลเป็นแบบสอบถาม และ วิเคราะห์ข้อมูลเชิงคุณภาพด้วยการวิเคราะห์เนื้อหา (Content Analysis) และสถิติที่ใช้ ในการวิเคราะห์ข้อมูล ได้แก่ ค่าร้อยละ ค่าเฉลี่ยและส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐาน ผลการวิจัยพบว่า (๑) การศึกษาสภาพการใช้ภาษาและวัฒนธรรมของกลุ่มชาติพันธ์โุ ส้ เป็นการถ่ายทอด สืบทอดภาษาและวัฒนธรรมผ่านบรรพบุรุษ ปู่ย่า ตายาย พ่อแม่ และญาติพี่น้อง ทาให้ภาษาและวัฒนธรรมมีรุ่นลูกรุ่นหลานสืบทอดต่อๆ กันมาจนถึงปัจจุบัน พบว่า ผลการใช้ ภาษาโส้เป็นประจาในเรื่องเกี่ยวกับคน อยู่ในระดับมาก คิดเป็นร้อยละ ๖๓.๗๑ และเกี่ยวกับ วัฒนธรรม อยู่ในระดับมาก คิดเป็นร้อยละ ๕๔.๘๕ (๒) การเสริมสร้างการอนุรักษ์ภาษาและ วัฒนธรรมของกลุ่มชาติพันธ์ุโส้ โดยรวมมีการเสริมสร้างการอนุรักษ์ภาษาและวัฒนธรรมอยู่ใน ระดับมาก ( =๓.๙๐, S.D = .๓๙) ประกอบด้วย ด้านภาษาโส้ และด้านวัฒนธรรม (๓) แนวทางการอนุรักษ์ภาษาและวัฒนธรรมของกลุ่มชาติพันธุ์โส้ โดยรวมมีแนวทางการอนุรักษ์ ภาษาและวัฒนธรรมอยู่ในระดับมาก ( =๓.๖๘, S.D = .๔๗) ประกอบด้วย ด้านภาษาโส้ คือ มีการใช้ภาษาโส้ในการสื่อสารในชีวิตประจาวัน ด้านการแต่งกาย มีการแต่งกายพื้นเมือง เป็นประจาและเทศกาลสาคัญต่างๆ และด้านวัฒนธรรม มีการปลูกฝังและส่งเสริมให้เยาวชน ในชุมชนเห็นคุณค่าของวัฒนธรรมและความเชื่อของท้องถิ่น (การฟ้อนโส้ทัง่ บั้ง และพิธีกรรม แซงซะนาม) และ ๔) กระบวนการจัดการความรู้การอนุรักษ์ภาษาและวัฒนธรรมของกลุ่มชาติพันธุ์โส้ พบว่า มีการดาเนินงานตามรูปแบบขัน้ ตอนการจัดการความรู้ดังต่อไปนี้ การค้นหา ความรู้ การสร้างและแสวงหาความรู้ การจัดความรู้ให้เป็นระบบ การประมวลและกลัน่ กรองความรู้ การเข้าถึงความรู้และการเรียนรู้ ผลการวิเคราะห์ความรู้ความเข้าใจถึงกระบวนการแลกเปลี่ยน เรียนรู้ พบว่า มีระดับการจัดการความรู้อยู่ในระดับมาก (x?= ๔.๑๖)