การเปรียบเทียบต้นทุนสุขภาพและต้นทุนและผลตอบแทนการผลิตข้าวโดยใช้สารเคมีและแบบอินทรีย์ของเกษตรกรผู้ปลูกข้าวในเขตพื้นที่ภาคเหนือตอนบน กรณีศึกษา เกษตรกรผู้ปลูกข้าวโดยใช้สารเคมี อำเภอดอกคำใต้และกลุ่มเกษตรกรผู้ปลูกข้าวอินทรีย์ทุ่งลอ อำเภอจุน จังหวัดพะเยา

บทคัดย่อ

งานวิจัยนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาข้อมูลพื้นฐาน สภาพเศรษฐกิจ สังคมของเกษตรกรผู้ปลูกข้าวโดย ใช้สารเคมีและอินทรีย์ อีกทั้งเพื่อวิเคราะห์เปรียบเทียบต้นทุนสุขภาพในการปลูกข้าวโดยใช้สารเคมีและ ต้นทุนสุขภาพในการปลูกข้าวอินทรีย์และเพื่อวิเคราะห์เปรียบเทียบต้นทุนและผลตอบแทนของการปลูกข้าว โดยใช้สารเคมีและการปลูกข้าวอินทรีย์ในเขตพื้นที่ภาคเหนือตอนบน กรณีศึกษา เกษตรกรผู้ปลูกข้าวโดยใช้ สารเคมี อำเภอดอกคำใต้และเกษตรกรผู้ปลูกข้าวอินทรีย์บ้านดอกบัว อำเภอเมือง จังหวัดพะเยา โดยพบว่า เกษตรกรกลุ่มตัวอย่างมีข้อมูลด้านเศรษฐกิจ สังคมที่คล้ายคลึงกัน กล่าวคือ เป็นเพศชายมากกว่าเพศหญิง อยู่ ในวัยผู้สูงอายุ มีการศึกษาในระดับประถมศึกษา และทำนาเป็นอาชีพหลัก มีประสบการณ์ในการทำนา ระหว่าง 21– 40 ปี ด้านต้นทุนสุขภาพพบว่าเกษตรกรที่ใช้สารเคมีในการปลูกข้าว มีอาการป่วยจากการใช้ สารเคมี มากกว่าเกษตรกรที่ไม่ใช้สารเคมีถึง 8 เท่าโดยอาการป่วยหลักประกอบด้วยอาการคัน ปวดศรีษะ ติด เชื้อรา และอาการชา ตามลำดับ ด้านการวิเคราะห์ต้นทุนและผลตอบแทนของการปลูกข้าวโดยใช้สารเคมี และการปลูกข้าวอินทรีย์นั้น พบว่าต้นทุนรวมของเกษตรกรที่ปลูกข้าวแบบใช้สารเคมีนั้นสูงกว่าต้นทุนรวม ของเกษตกรที่ปลูกข้าวแบบอินทรีย์ และเกษตกรที่ปลูกข้าวแบบใช้สารเคมีมีรายรับรวมที่เป็นเงินสดและ รายรับรวมทั้งหมดมากกว่าเกษตรกรที่ปลูกข้าวแบบอินทรีย์อย่างมีนัยสำคัญทางสถิติ ส่วนรายรับรวมที่ไม่ เป็นเงินสดนั้นไม่แตกต่างกัน

คำสำคัญ