การพัฒนาตัวชี้วัดความสุขแบบพอเพียงของคนในชุมชน จังหวัดลพบุรี

บทคัดย่อ

การวิจัยครั้งนี้มีจุดมุ่งหมายเพื่อ พัฒนาตัวชี้วัดความสุขแบบพอเพียงของคนในชุมชนจังหวัดลพบุรี โดยใช้ระเบียบวิธีวิจัยแบบผสานวิธี แบบการผสมอย่างเท่าเทียมกันตามลำดับ ระหว่างระเบียบวิธีวิจัยเชิงปริมาณ และระเบียบวิธี โดยมีขั้นตอนการวิจัย 4 ขั้นตอน คือ 1) ขั้นการสร้างตัวชี้วัดความสุขแบบพอเพียงโดยใช้ระเบียบวิธีวิจัยเชิงคุณภาพด้วยการศึกษาทฤษฎี เอกสารและงานวิจัยที่เกี่ยวข้อง การสัมภาษณ์เชิงลึกผู้ทรงคุณวุฒิ จำวน 10 คน ปราชญ์ชาวบ้าน จำนวน 10 คน และการสนทนากลุ่มจำนวน 10 คน เพื่อร่างตัวชี้วัดความสุขแบบพอเพียง 2) ขั้นการตรวจสอบตัวชี้วัดความสุขแบบพอเพียง โดยใช้ระเบียบวิธีวิจัยเชิงคุณภาพด้วยการใช้เทคนิคเดลฟายจากผู้เชี่ยวชาญ จำนวน 25 คน เพื่อตรวจสอบความถูกต้อง ความเหมาะสมและความเป็นไปได้ของตัวชี้วัดความสุขแบบพอเพียง 3) ขั้นการสร้างเครื่องมือวัดความสุขแบบพอเพียง โดยการสร้างเครื่องมือวัดตามตัวชี้วัดที่ได้ในขั้นตอนที่ 2 แล้วดำเนินการตรวจสอบคุณภาพของเครื่องมือ จากคนในชุมชน จังหวัดลพบุรี ที่ไม่ใช่กลุ่มตัวอย่าง จำนวน 100 คน 4) ขั้นการตรวจสอบความสอดคล้องระหว่างแบบจำลองการวัดตัวชี้วัดความสุขแบบพอเพียงเชิงสมมติฐานกับข้อมูลเชิงประจักษ์ โดยระเบียบวิธีวิจัยเชิงปริมาณ ด้วยการวิเคราะห์องค์ประกอบเชิงยืนยัน จากคนในชุมชน จังหวัดลพบุรี จำนวน 1,000 คน ซึ่งได้มาโดยการสุ่มแบบหลายขั้นตอน วิธีการวิเคราะห์ข้อมูลใช้วิธีการวิเคราะห์เนื้อหา การวิเคราะห์สรุปอุปนัย สถิติบรรยาย และการวิเคราะห์องค์ประกอบเชิงยืนยัน ผลการวิจัยพบว่า 1. ตัวชี้วัดความสุขแบบพอเพียงของคนในชุมชน จังหวัดลพบุรีมี มี 10 องค์ประกอบ 57 ตัวชี้วัด ได้แก่ องค์ประกอบด้านสุขภาพร่างกายแข็งแรง 5 ตัวชี้วัด องค์ประกอบด้านสุขภาพจิตดี 8 ตัวชี้วัด องค์ประกอบด้านพฤติกรรมสุขภาพดี 6 ตัวชี้วัด องค์ประกอบด้านความมั่นคงทางเศรษฐกิจ 5 ตัวชี้วัด องค์ประกอบด้านปัจจัยพื้นฐานที่จำเป็นต่อการดำรงชีวิตอย่างพอเพียง 4 ตัวชี้วัด องค์ประกอบด้านครอบครัวอบอุ่น 7 ตัวชี้วัด องค์ประกอบด้านสภาพแวดล้อมที่เอื้อต่อการดำเนินชีวิต 4 ตัวชี้วัด องค์ประกอบด้านสิ่งยึดเหนี่ยวทางจิตใจ คุณธรรม จริยธรรมในการดำเนินชีวิต 7 ตัวชี้วัด องค์ประกอบด้านการได้รับการศึกษาและเรียนรู้โลกอย่างเท่าทัน 4 ตัวชี้วัด และองค์ประกอบด้านชุมชนที่เข้มแข็ง มีธรรมาภิบาลในการจัดการ 7 ตัวชี้วัด 2. ผลการทดสอบความตรงของตัวชี้วัด ด้วยการวิเคราะห์องค์ประกอบเชิงยืนยันอันดับสอง พบว่าแบบจำลองของตัวชี้วัดความสุขแบบพอเพียงของคนในชุมชน จังหวัดลพบุรี มีความสอดคล้องกับข้อมูลเชิงประจักษ์ โดยมีค่า ?2 = 15.08, df = 8 , p = 0.055, GFI = 1.00, AGFI = 0.98, RMSEA = 0.030 และมีค่าน้ำหนักองค์ประกอบเป็นบวก โดยมีพิสัย 0.32 ถึง 0.76 อย่างมีนัยสำคัญทางสถิติที่ระดับ .01 ทุกค่า 3. ผลการวิเคราะห์ข้อมูลเพื่อกำหนดน้ำหนักความสำคัญ ในการสร้างองค์ประกอบความสุขแบบพอเพียงของคนในชุมชน จังหวัดลพบุรี พบว่าองค์ประกอบที่มีความสำคัญเรียงลำดับจากมากไปน้อย ได้แก่ องค์ประกอบด้านสุขภาพร่างกายแข็งแรง (Bod) ร้อยละ 13.89 องค์ประกอบองค์ประกอบด้านปัจจัยพื้นฐานที่จำเป็นต่อการดำรงชีวิตอย่างอย่างพอเพียง (Bas) ร้อยละ 13.58 องค์ประกอบด้านสุขภาพจิตดี (Min) ร้อยละ 12.04 องค์ประกอบด้านสภาพแวดล้อมที่เอื้อต่อการดำเนินชีวิต(Env) ร้อยละ 11.41 องค์ประกอบด้านความมั่นคงทางเศรษฐกิจ (Eco) ร้อยละ 10.19 องค์ประกอบด้านพฤติกรรมสุขภาพดี (Beh) ร้อยละ 9.57 องค์ประกอบด้านครอบครัวอบอุ่น (Fam)ร้อยละ 8.64 องค์ประกอบด้านสิ่งยึดเหนี่ยวทางจิตใจ คุณธรรม จริยธรรมในการดำเนินชีวิต (Mor) ร้อยละ 7.72 องค์ประกอบด้านชุมชนที่เข้มแข็ง มีธรรมาภิบาลในการจัดการ (Com) ร้อยละ 7.10 องค์ประกอบด้านการได้รับการศึกษาและการเรียนรู้โลกอย่างเท่าทัน (Edu) ร้อยละ 5.86 ตามลำดับ

คำสำคัญ