พันธุศาสตร์เซลล์ของสัตว์สะเทินน้ำสะเทินบกบางชนิดในพื้นที่มหาวิทยาลัยราชภัฏมหาสารคาม

บทคัดย่อ

การวิจัยครั้งนี้มีจุดมุ่งหมายเพื่อศึกษาพันธุศาสตร์เซลล์ของสัตว์สะเทินน้ำสะเทินบกบางชนิดในพื้นที่มหาวิทยาลัยราชภัฏมหาสารคาม ซึ่งครั้งนี้สำรวจพบสัตว์สะเทินน้ำสะเทินบก 6 ชนิด ได้แก่ อึ่งอ่างบ้าน อึ่งเพ้า อึ่งก้นขีด กบนา เขียดโม่ และคางคกบ้าน ได้ทำการศึกษาคาริโอไทป์สำเร็จ 3 ชนิด มีผลการวิจัยดังนี้ คาริโอไทป์ของกบนา เขียดโม่ และคางคกบ้านที่พบในมหาวิทยาลัย ราชภัฏมหาสารคาม ผลจากการเตรียมโครโมโซมโดยตรงด้วยเซลล์ไขกระดูก พบว่ากบนาเพศผู้และเพศเมีย มีจำนวนโครโมโซมดิพลอยด์ คือ 26 แท่ง (13 คู่) มีจำนวนโครโมโซมพื้นฐาน ( NF ) เท่ากับ 52 แท่ง คาริโอไทป์ของกบนาเพศผู้ประกอบด้วยโครโมโซมชนิดเมทาเซนทริกขนาดใหญ่ 2 แท่ง ซับเมทาเซนทริกขนาดใหญ่ 1 แท่ง เมทาเซนทริกขนาดกลาง 2 แท่ง เมทาเซนทริกขนาดเล็ก 7 แท่ง ซับเมทาเซนทริกขนาดเล็ก 1 แท่ง มีสูตรคาริโอไทป์ ดังนี้ 2n (26) = Lm2 + Lsm1 + Mm2 + Sm7 + Ssm1 และกบนาเพศเมียประกอบด้วยโครโมโซมชนิดเมทาเซนทริกขนาดใหญ่ 3 แท่ง ซับเมทาเซนทริกขนาดใหญ่ 1 แท่ง เมทาเซนทริกขนาดกลาง 2 แท่ง เมทาเซนทริกขนาดเล็ก 6 แท่ง และ ซับเมทาเซนทริกขนาดเล็ก 1 แท่ง มีสูตรคาริโอไทป์ ดังนี้ 2n (26) =Lm3 + Lsm1 + Mm2+ Sm6 + Ssm1 เขียดโม่เพศผู้และเพศเมีย มีจำนวนโครโมโซมดิพลอยด์คือ 26 แท่ง (13 คู่) มีจำนวนโครโมโซมพื้นฐาน ( Fundamental number , NF ) เท่ากับ 52 แท่ง เขียดโม่เพศผู้ประกอบด้วยโครโมโซมชนิด เมทาเซนทริกขนาดใหญ่ 1 แท่ง ซับเมทาเซนทริกขนาดใหญ่ 3 แท่ง เมทาเซนทริกขนาดกลาง 2 แท่ง เมทาเซนทริกขนาดเล็ก 4 แท่ง ซับเมทาเซนทริกขนาดเล็ก 3 แท่ง เมื่อนำค่าจากการวัดขนาดของโครโมโซม 10 เซลล์ มาเฉลี่ยทำให้สามารถทำอิดิโอแกรมของเขียดโม่เพศผู้ชนิดนี้ได้ การศึกษาครั้งนี้ทำให้ได้สูตรคาริโอไทป์ของเขียดโม่เพศผู้ ดังนี้ 2n (26) = Lm1 + LSm3 + Mm2 + SSm3 + Sm4 และเขียดโม่เพศเมียประกอบด้วยโครโมโซมชนิด เมทาเซนทริกขนาดใหญ่ 3 แท่ง ซับเมทาเซนทริกขนาดใหญ่ 1 แท่ง เมทาเซนทริกขนาดกลาง 1 แท่ง เมทาเซนทริกขนาดเล็ก 8 แท่ง เมื่อนำค่าจากการวัดขนาดของโครโมโซม 10 เซลล์ มาเฉลี่ยทำให้สามารถทำอิดิโอแกรมของเขียดโม่เพศเมียชนิดนี้ได้ การศึกษาครั้งนี้ทำให้ได้สูตรคาริโอไทป์ของเขียดโม่เพศเมีย ดังนี้ 2n (26) = Lm3 + LSt1 + Mm1 + Sm8 และคางคกบ้านเพศผู้และเพศเมีย มีจำนวนโครโมโซมดิพลอยด์คือ 22 แท่ง (11 คู่) มีจำนวนโครโมโซมพื้นฐาน ( Fundamental number , NF ) เท่ากับ 44 แท่ง คางคกเพศผู้ประกอบด้วยโครโมโซมชนิด เมทาเซนทริกขนาดใหญ่ 4 แท่ง เมทาเซนทริกขนาดกลาง 1 แท่ง เมทาเซนทริกขนาดเล็ก 6 แท่ง มาเฉลี่ยทำให้สามารถทำอิดิโอแกรมของคางคกเพศผู้ชนิดนี้ได้ การศึกษาครั้งนี้ทำให้ได้สูตรคาริโอไทป์ของคางคกเพศผู้ ดังนี้ 2n (22) = Lm4 + Mm1 + Sm6 และเพศเมียประกอบด้วยโครโมโซมชนิด เมเซนทริกขนาดใหญ่ 4 แท่ง เมทาเซนทริกขนาดกลาง 2 แท่ง เมทาเซนทริกขนาดเล็ก 5 แท่ง มาเฉลี่ยทำให้สามารถทำอิดิโอแกรมของคางคกเพศผู้ชนิดนี้ได้ การศึกษาครั้งนี้ทำให้ได้สูตร คาริโอไทป์ของคางคกเพศผู้ ดังนี้ 2n (22) = Lm4 + Mm2 + Sm5

คำสำคัญ