โครงการพัฒนาห้องสมุดออนไลน์ปั๊บสาโบราณต้นแบบวัดนาเหลืองใน จังหวัดน่าน
ชื่อผู้แต่งข้างต้นเป็นข้อความจากระเบียนผลงาน ไม่ได้ผูกกับรหัสนักวิจัย จึงกดดูผลงานอื่นของบุคคลนี้ไม่ได้ — ในคลังนี้ 142,080 ผลงาน (63.6% ของทั้งหมด) มีชื่อผู้แต่งที่เชื่อมกับหน้าผู้แต่งได้ และ 60,298 ผลงาน (27.0%) มีผู้แต่งที่ผูกกับรหัสนักวิจัยจริง ส่วนอีก 81,382 ผลงานไม่มีข้อมูลผู้แต่งเลย (มีชื่อผู้แต่งเป็นข้อความอยู่ 142,009 ผลงาน = 63.5%)
บทคัดย่อ
เมืองน่านมีพัฒนาการทางสังคมและวัฒนธรรมอย่างยาวนาน เกิดการสั่งสมองค์ความรู้และภูมิปัญญา อย่างต่อเนื่อง เกี่ยวข้องเชื่อมโยงอยู่กับผู้คนที่ตั้งถิ่นฐานที่อยู่ร่วมกันในแต่ละสมัย ส่วนหนึ่งเกิดขึ้นได้จากบันทึก ของผู้คนในอดีตสู่ผู้คนในยุคปัจจุบัน ดังปรากฏบนหลักฐานทางประวัติศาสตร์ที่โดดเด่น เช่น การบันทึกลง ในกระดาษ หรือที่เรียกกันว่า “ปั๊บสา” หรือ “พับสา” ถือเป็นบันทึกทางประวัติศาสตร์ที่สำคัญของล้านนา จากการลงพื้นที่สำรวจเบื้องต้นพบว่าแหล่งเอกสารบันทึกโบราณประเภทปั๊บสา หรือ พับสา ที่มีการรวบรวมไว้จำนวนมากในพื้นที่ของจังหวัดน่าน คือ วัดนาเหลืองใน อำเภอเวียงสา โดยหลวงปู่พระครูอินทสรวิสุทธิ์ (ครูบาอินสม อินทสรมหาเถร) เจ้าอาวาสองค์ก่อน และพระมหาปิยะ ธีรังกุโร (ดร.) เจ้าอาวาสองค์ปัจจุบัน ได้รวบรวมสะสมและจัดเก็บไว้จำนวนมาก ประกอบด้วย บันทึกเรื่องราวของศาสตร์ต่างๆของชาวล้านนาโบราณ เช่น บันทึกทางดาราศาสตร์โบราณ บันทึกเรื่องโลหะวิทยาที่เกี่ยวกับการหลอมโลหะต่างๆ งานสถาปัตยกรรมและการก่อสร้าง เช่นสูตรการผสมปูนแบบโบราณ รวมทั้งตำราเกี่ยวกับยาและสมุนไพร อันเกี่ยวข้องกับศาสตร์การรักษาโรคของผู้คนในอดีต ซึ่งล้วนเป็นองค์ความรู้อันเป็นประโยชน์ที่สามารถนำมาประยุกต์ใช้ในปัจจุบันได้ โครงการวิจัยนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อ 1) การอนุรักษ์ สำรวจ จัดประเภทหมวดหมู่ต่างๆของปั๊บสาโบราณของวัดนาเหลืองในอย่างเป็นระบบ 2) เพื่อจัดทำสำเนาบันทึกปั๊บสาโบราณวัดนาเหลืองใน ในรูปแบบดิจิทัล เพื่อป้องกันการสูญหายของต้นฉบับจากเหตุไม่คาดคิด 3) เพื่อจัดทำห้องสมุดออนไลน์ (Digital Library) ปั๊บสาโบราณวัดนาเหลืองใน ให้เป็นแหล่งเรียนรู้ ยั่งยืนแก่บุคคลทั่วไป และ 4) เพื่อเตรียมความพร้อมสู่การเสนอขึ้นทะเบียนมรดกความทรงจำแห่งโลก โปรแกรม The Memory of the World ของ UNESCO ระดับท้องถิ่น ของประเทศไทย ผลจากงานวิจัย สามารถอนุรักษ์เอกสารโบราณของวัดนาเหลืองไว้อย่างเป็นระบบตามมาตรฐานสากล พร้อมกับจัดทำสำเนาบันทึกปั๊บสาโบราณวัดนาเหลืองใน เข้าสู่ระบบดิจิทัล เพื่อป้องกันการสูญหาย ของต้นฉบับจากเหตุไม่คาดคิดมากถึง 452 ฉบับ เพื่อการจัดทำห้องสมุดออนไลน์ (Digital Library) ปั๊บสาโบราณต้นแบบวัดนาเหลืองใน จังหวัดน่าน ให้เป็นแหล่งเรียนรู้ที่ยั่งยืนแก่บุคคลทั่วไป ในฐานะแหล่งเรียนรู้ ทางประวัติศาสตร์ สามารถนำไปต่อยอด ประยุกต์ใช้ประโยชน์เชิงเศรษฐกิจของพื้นที่ ตลอดจนเป็นการเตรียมความพร้อมสู่การเสนอขึ้นทะเบียนมรดกความทรงจำแห่งโลก โปรแกรม The Memory of the World ของ UNESCO ระดับท้องถิ่น ของประเทศไทย และร่วมขับเคลื่อน น่านเมืองสร้างสรรค์ UNESCO Creative city คำสำคัญ: ปั๊บสา พับสา ห้องสมุดออนไลน์ แหล่งเรียนรู้ ข้อมูลพื้นฐาน