โครงการการพัฒนาผลิตภัณฑ์ด้วยทุนชุมชนของวิสาหกิจชุมชนกลุ่มอาชีพทอผ้าบ้านล่องมุด จังหวัดสงขลา

บทคัดย่อ

การวิจัยนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อ 1) ศึกษาข้อมูลทุนชุมชน ความต้องการของผู้บริโภค และความต้องการพัฒนาผลิตภัณฑ์ของวิสาหกิจชุมชนกลุ่มอาชีพทอผ้าบ้านล่องมุด จังหวัดสงขลา และ 2) พัฒนาผลิตภัณฑ์ด้วยทุนชุมชนของวิสาหกิจชุมชนกลุ่มอาชีพทอผ้าบ้านล่องมุด จังหวัดสงขลา เป็นการวิจัยเชิงคุณภาพ โดยใช้การวิจัยเชิงปฏิบัติการแบบมีส่วนร่วม และการวิจัยเชิงปริมาณ ผลการศึกษาพบว่า 1. ทุนชุมชนของวิสาหกิจมี 4 ประเภท ประกอบด้วย ทุนทางเศรษฐกิจ ได้แก่ ที่ดิน โรงทอ อุปกรณ์ทอผ้า และทรัพยากรธรรมชาติต่าง ๆ ที่นำมาใช้ในการย้อมสีธรรมชาติ ทุนทางวัฒนธรรม เป็นทุนในรูปแบบที่ฝังอยู่ในตัวคน ทุนทางสังคม ส่วนใหญ่มีความสัมพันธ์รูปแบบเครือญาติ และทุนสัญลักษณ์ ได้แก่ การได้รางวัลและเครื่องหมายรับรองคุณภาพต่าง ๆ ผลการประเมินความเข้มแข็งของทุนชุมชนพบว่า ทุนชุมชนทั้ง 4 ประเภทมีความเข้มแข็งอยู่ในระดับสูง โดยทุนทางสังคมมีความเข้มแข็งสูงเป็นอันดับแรก รองลงมาคือ ทุนทางเศรษฐกิจ ทุนทางสัญลักษณ์ และทุนทางวัฒนธรรม ตามลำดับ ในส่วนของการใช้และบริหารจัดการทุนชุมชน พบว่า วิสาหกิจยังไม่มุ่งเน้นการเพิ่มทุน มีการแปลงทุนทางวัฒนธรรมเป็นทุนสัญลักษณ์ การแปลงทุนสัญลักษณ์และทุนทางสังคมเป็นทุนทางเศรษฐกิจ การพัฒนาปรับปรุงทุนมีการพัฒนาผลิตภัณฑ์แปรรูปจากผ้าทอ และการปรับปรุงกี่ทอผ้าเพื่อให้สามารถทอผ้าได้เร็วขึ้น วิสาหกิจต้องการพัฒนาผลิตภัณฑ์แปรรูปจากผ้าทอให้มีความหลากหลาย โดยมุ่งเน้นไปที่การใช้เส้นด้ายย้อมสีธรรมชาติ ในส่วนของความต้องการของผู้บริโภคพบว่า ผลิตภัณฑ์แปรรูปจากผ้าทอที่ตรงกับความต้องการมากที่สุด คือ เสื้อ ต้องการผลิตภัณฑ์ที่มีความสวยงามในลวดลายและสีสัน หากมีผลิตภัณฑ์จากผ้าทอที่ทำจากเส้นด้ายย้อมสีธรรมชาติพบว่าส่วนใหญ่จะซื้อแน่นอน 2. ผลิตภัณฑ์ใหม่ คือ ผ้าพันคอที่ทอจากเส้นด้ายย้อมสีธรรมชาติ โดยมีทั้งเส้นฝ้ายและเส้นไหม เป็นการทอแบบยกดอก “ลายลูกพริก” มีการใช้ทุนชุมชนทางเศรษฐกิจคือ ทรัพยากรธรรมชาติที่มีอยู่ในชุมชนมาเป็นส่วนผสมในการย้อมสีธรรมชาติ ได้ผลิตภัณฑ์ผ้าพันคอที่แตกต่างกันจำนวนทั้งสิ้น 8 รูปแบบ

คำสำคัญ