การเพิ่มผลผลิตหนอนไม้ไผ่เพื่อสร้างรายได้ที่มั่นคงและความมั่งคั่งทางอาหาร (ปีที่ 2)
ชื่อผู้แต่งข้างต้นเป็นข้อความจากระเบียนผลงาน ไม่ได้ผูกกับรหัสนักวิจัย จึงกดดูผลงานอื่นของบุคคลนี้ไม่ได้ — ในคลังนี้ 142,080 ผลงาน (63.6% ของทั้งหมด) มีชื่อผู้แต่งที่เชื่อมกับหน้าผู้แต่งได้ และ 60,298 ผลงาน (27.0%) มีผู้แต่งที่ผูกกับรหัสนักวิจัยจริง ส่วนอีก 81,382 ผลงานไม่มีข้อมูลผู้แต่งเลย (มีชื่อผู้แต่งเป็นข้อความอยู่ 142,009 ผลงาน = 63.5%)
บทคัดย่อ
การศึกษาการเพิ่มผลผลิตหนอนไม้ไผ่เพื่อสร้างรายได้ที่มั่นคงและความมั่งคั่งทางอาหารได้ด าเนินการ ที่สวนป่าไผ่สถานีเกษตรหลวงปางดะ จังหวัดเชียงใหม่ระหว่างสิงหาคม 2564-ธันวาคม 2565 เพื่อต้องการ ทราบการกระจายล าไผ่ ขนาดกอไผ่ ต าแหน่งหน่อที่มีหนอนไม้ไผ่ การวางไข่ต่อหน่อและกอในสภาพกรงตา ข่าย ศึกษาจ านวนและต าแหน่งล า ขนาดความโต และจ านวนกลุ่มไข่ ผลการศึกษาพบว่า กอไผ่มีล าไผ่การกระจายอยู่ระหว่าง 10-80 เปอร์เซ็นต์ การกระจายส่วนใหญ่ 40 เปอร์เซ็นต์หน่อไผ่ที่มีหนอนไม้ไผ่ส่วนใหญ่พบกลางกอมากถึง 90 เปอร์เซ็นต์กอที่ท าความสะอาดมีจ านวน หน่อมากกว่ากอไผ่ไม่ท าความสะอาดขณะที่กอที่ไม่มีการท าความสะอาดพบหน่อที่มีหนอนไม้ไผ่มากกว่ากอที่มี การท าความสะอาด หน่อที่มีหนอนไม้ไผ่พบ 3-6 หน่อต่อกอ อยู่บริเวณที่ติดล าห้วยมากกว่าบริเวณที่อยู่ห่าง จากล าห้วย สวนป่าไผ่มีอุณหภูมิค่อนข้างเย็น พื้นที่ค่อนข้างร่ม และมีความชื้นสัมพัทธ์ค่อนข้างมาก ศัตรู ธรรมชาติพบส่วนใหญ่เป็นกลุ่มมด การเพิ่มผลผลิตหนอนไม้ไผ่แบบหน่อพบกลุ่มไข่ในกรงตาข่าย 3 กรง แต่ละ กรงมีหน่อไผ่ 1 หน่อ แต่เป็นไข่ไม่ฟักเป็นตัวเต็มวัย ถ้าแบบกอพบ 1 กอที่มีกลุ่มไข่วางที่หน่อ 2 หน่อ จาก ทั้งหมด 8 หน่อ และมี 1 หน่อพบกลุ่มไข่ 2 กลุ่ม รวมทั้งหมด 3 กลุ่มไข่ การน าดักแด้ที่อยู่ในปล้องไม้ไผ่มาวาง หรือแขวนในกรงตาข่ายเพื่อให้ออกเป็นผีเสื้อนั้นมีความเหมาะสมมากกว่าการน าผีเสื้อตัวเต็มวัยมาปล่อยแต่ละ หน่อ ปัญหาส าคัญคือ จ านวนผีเสื้อหนอนไม้ไผ่แต่ละวันมีจ านวนน้อยและผีเสื้อไม่จับคู่ผสมพันธุ์ แนวทางการเพิ่มผลผลิตควรด าเนินการคือ กอไผ่ควรมีเศษซากพืชหรือวัชพืช ถ้าท าความสะอาดกอไผ่ ควรท าเพียง 50 % ล าไผ่ภายในกอควรอยู่ใกล้ชนิดกัน ล าไผ่มีความหนาแน่น 50 % ของกอ ศัตรูธรรมชาติที่ ส าคัญของหนอนไม้ไผ่คือ มดกัดกินไข่ของหนอนไม้ไผ่ที่วางตามหน่อ สภาพสวนไผ่ควรมีความชื้นสูงและอากาศ ค่อนข้างเย็น ผีเสื้อที่น ามาปล่อยแบบหน่อจะต้องมีความสมบูรณ์และแข็งแรง มีจ านวนมากเพียงพอต่อการ เลือกจับคู่ผสมพันธุ์การน าดักแด้ที่อยู่ในปล้องไผ่มาปล่อยแบบกอควรเป็นดักแด้ระยะสุดท้าย น ามาแขวนไว้ ตรงกลางกอให้สูงจากพื้นดิน 1.5 เมตร ควรใช้ปล้องไผ่ที่มีดักแด้ 2-3 คอก เพื่อให้มีจ านวนผีเสื้อหนอนไม้ไผ่ มากเพียงพอต่อการจับคู่ผสมพันธุ์ การศึกษาครั้งนี้สามารถน ามาประยุกต์ใช้ในการจัดการกอไผ่ให้มีความเหมาะสมต่อการเลี้ยงและเพิ่ม ผลผลิตหนอนไม้ไผ่ทั้งในสวนป่าไผ่และป่าไผ่ธรรมชาติอีกทั้งยังเป็นการอนุรักษ์หนอนไม้ไผ่ให้มีอยู่ในป่าไผ่ ธรรมชาติอย่างยั่งยืน