โครงการวิจัยด้านวนวัฒน์และการใช้ประโยชน์ไม้ไผ่ที่มีศักยภาพสูงทางเศรษฐกิจ

บทคัดย่อ

การสร้างสวนรวมพันธุ์ไผ่ที่มีศักยภาพสูงทางเศรษฐกิจมีวัตถุประสงค์เพื่อรวบรวมพันธุ์ไผ่เศรษฐกิจที่มีการใช้ประโยชน์อย่างกว้างขวางในแต่และพื้นที่ของประเทศ และเพื่อเก็บข้อมูลที่สามารถนำมาใช้ส่งเสริมการปลูก การขยายพันธุ์ การจัดการ และการใช้ประโยชน์ได้อย่างถูกต้องตามหลักวิชาการเพื่อเพิ่มผลผลิตและความคุ้มค่าในการนำไปใช้ประโยชน์ต่อไป ไผ่ที่มีศักยภาพสูงทางเศรษฐกิจและถูกคัดเลือกไว้มีจำนวน 5 ชนิดคือ ไผ่บงใหญ่ (Dendrocalamus brandisii) ไผ่ซางหม่น (D. sericeus) ไผ่หม่าจู หรือไผ่หวานอ่างขาง (D. latiflorus) ไผ่เลี้ยงหวาน (Bambusa nana) และไผ่กิมซุง หรือไผ่ตงลืมแล้ง (B. beecheyana) โดยทำการขยายพันธุ์ไผ่แต่ละชนิด พร้อมกับการเตรียมพื้นที่สวนรวมพันธุ์ขนาด 20 ไร่ ในสถานีวนวัฒนวิจัยหินลับ จังหวัดกาญจนบุรี โดยกำหนดผังในการปลูก การวางระบบน้ำ การจัดการ การเก็บข้อมูลอัตราการรอดตายและการเจริญเติบโตของหน่อและลำ ในช่วง 2 ปีแรกของการปลูก พบว่าไผ่เศรษฐกิจทั้ง 5 ชนิดมีอัตราการรอดตาย 85-100% ในช่วงอายุปีที่ 3 พบว่า อัตราการแตกหน่อจากมากที่สุดไปน้อยที่สุดในไผ่บงใหญ่ ไผ่ซางหม่น ไผ่กิมซุง ไผ่เลี้ยงหวาน และไผ่หม่าจู คือ 69.79% 60.93% 56.77% 53.12% และ 41.14% ตามลำดับ ไผ่ที่ให้จำนวนหน่อรวมในช่วงระยะเวลา 3 ปี จากมากไปน้อยคือ ไผ่บงใหญ่ ไผ่เลี้ยงหวาน ไผ่กิมซุง ไผ่ซางหม่น และไผ่หม่าจู ตามลำดับ ส่วนไผ่ที่ให้จำนวนลำรวม ในช่วงระยะเวลา 3 ปี จากมากไปน้อยคือ ไผ่เลี้ยงหวาน ไผ่ซางหม่น ไผ่บงใหญ่ ไผ่กิมซุง และไผ่หม่าจู ตามลำดับ สำหรับการเจริญเติบโตของหน่อและลำ ในช่วง 3 ปีของการปลูกพบว่าไผ่ที่มีการเจริญเติบโตโดยรวมจากดีที่สุดไปน้อยที่สุดคือ ไผ่ซางหม่น ไผ่กิมซุง ไผ่เลี้ยงหวาน ไผ่บงใหญ่ และไผ่หม่าจู ตามลำดับ