การสังเคราะห์ค่าความชื้นและพัฒนาระบบควบคุมปริมาณเห็ดหลินจือแบบแม่นยำสูง ด้วยเทคโนโลยีเซนเซอร์ของ IoT เพื่อเพิ่มผลผลิตเห็ดส่งออกแบบครบวงจร : วิสาหกิจชุมชนกาญจนาฟาร์มเห็ด จ.ชัยภูมิ

บทคัดย่อ

การวิจัยครั้งนี้ใช้รูปแบบการวิจัยและพัฒนา(R&D) โดยขั้นตอนการดำเนินงานแบ่งเป็น 3 ระยะ ตามวัตถุประสงค์ ดังนี้ ระยะที่ 1 สังเคราะห์ค่าอุณหภูมิ ความชื้นที่เหมาะต่อการเติบโตของเห็ดหลินจือ ระยะที่ 2 พัฒนาระบบเซ็นเซอร์ควบคุมอุณหภูมิ ความชื้นด้วยระบบ IoT จากค่าที่สังเคราะห์ขึ้น ระยะที่ 3 ขยายผลนวัตกรรมฟาร์มอัจฉริยะสู่เกษตรกรรายอื่น ผลการวิจัย พบว่า 1) ผลสังเคราะห์ค่าเซ็นเซอร์ควบคุมความชื้นและอุณหภูมิ พบว่า สภาพที่เหมาะสมภายในโรงเรือนเห็ดหลินจือมีอุปกรณ์ช่วยเหลือ 3 ชนิด ซึ่งผลรับรองโดยเฉลี่ยทั้ง 3 ชนิด อยู่ในระดับมาก ( =4.38, S.D.=0.61) เมื่อพิจารณาผลการประเมินในแต่ละด้านมีรายละเอียด ดังนี้ 1) เซ็นเซอร์วัดความชื้น (Moisture Sensor Module) ตั้งค่าระบบในช่วงร้อยละ 60-70 มีความเหมาะสมในระดับมาก ( =4.27,S.D.=0.58) 2) เซ็นเซอร์วัดอุณหภูมิ (Temperature sensor module) ตั้งค่าระบบในช่วง 24C–28C (องศาเซลเซียส) มีความเหมาะสมในระดับมาก ( =4.47, S.D.= 0.61) และ 3) ชุดพ่นหมอกมีการทำงานเมื่อความชื้นต่ำกว่าร้อยละ 60 และจะหยุดทำงานเมื่อความชื้นสูงกว่าร้อยละ 70 หรือหัวพ่นหมอกจะทำงานเมื่ออุณหภูมิสูงกว่า 28C และจะหยุดทำงานเมื่ออุณหภูมิต่ำกว่า 24C มีความเหมาะสมในระดับมาก ( =4.40,S.D.=0.63) จึงสรุปได้ว่า ผลการสังเคราะห์และรับรองผลอุปกรณ์ทั้ง 3 ชนิด สามารถนำไปใช้งานได้เหมาะสมมาก ซึ่งเป็นองค์ความรู้ใหม่ที่สามารถนำไปประยุกต์ใช้ในการตั้งค่าเซ็นเซอร์กับเทคโนโลยี Internet of Things (IoT) แล้วสร้าง Application มาตรวจสอบอุณหภูมิและความชื้นในโรงเรือน โดยสามารถนำไปใช้งานได้จริงเป็นอย่างดี 2) ผลการพัฒนาระบบเซ็นเซอร์จากค่าที่สังเคราะห์ขึ้นไปควบคุมอุณหภูมิและความชื้นด้วยระบบ IoT พบว่า ความเหมาะสมของระบบ ภาพรวมทุกด้าน อยู่ในระดับดีมาก ( =4.52,S.D.=0.54) และเมื่อพิจารณาในแต่ละด้านทั้ง 4 ด้าน มีรายละเอียด ดังนี้ 1) ด้าน Function Requirement Test มีค่าเฉลี่ยระดับความเหมาะสมดีมาก ( =4.65,S.D.=0.52) 2) ด้าน Function Test มีค่าเฉลี่ยระดับความเหมาะสมดี ( =4.49,S.D.=0.53) 3) ด้าน Usability Test มีค่าเฉลี่ยระดับความเหมาะสมดีมาก ( =4.51,S.D.=0.55) และ 4) ด้าน Security Test มีค่าเฉลี่ยระดับความเหมาะสมดี ( =4.47,S.D.=0.55) สรุปว่า การนำค่าเซ็นเซอร์มาประยุกต์ใช้กับเทคโนโลยี IoT สามารถควบคุมอุณหภูมิและความชื้นในโรงเรือนฟาร์มเห็ดแบบอัจฉริยะได้ดี ช่วยให้เพิ่มปริมาณน้ำหนักได้เป็นอย่างดี ถือเป็นนวัตกรรมใหม่ในชุมชนที่เพิ่มผลผลิตให้ชุมชนได้เป็นอย่างดี 3) การขยายผลนวัตกรรมฟาร์มเห็ดอัจฉริยะสู่เกษตรกรรายอื่น พบว่า ผลผลิตเห็ดหลินจือที่ได้จากการเก็บข้อมูลน้ำหนักมาทำการวัดค่าทางสถิติ ซึ่งเทียบกันระหว่างโรงเรือนที่เป็นแบบปกติ(ปัจจุบัน) มาเทียบกับโรงเรือนที่ติดตั้งระบบควบคุมอุณหภูมิและความชื้นด้วย IoT ควบคุมชุดพ่นหมอกเป็นเงื่อนไขในโรงเรือน ในครั้งนี้ใช้เห็ดหลินจือ จำนวน 1,000 ก้อน พบว่า โรงเรือนที่เป็นแบบปกติ น้ำหนักเดิมอยู่ที่ 22.79 กรัมต่อดอก ส่วน โรงเรือนที่ติดตั้งระบบ IoT ควบคุม มีน้ำหนักเพิ่มขึ้นอยู่ที่ 29.42 กรัมต่อดอก อัตราน้ำหนักเพิ่มขึ้น 6.63 กรัมต่อดอก คิดน้ำหนักเพิ่มขึ้นเป็น 29.09% พบว่า ชุมชนเกิดความพึงพอใจภาพรวมทั้ง 4 ด้าน อยู่ในระดับมาก ( =4.36,S.D.=0.72) เมื่อพิจารณาเป็นรายด้านมีรายละเอียด ดังนี้ 1) ด้านความสามารถของระบบมีค่าเฉลี่ยอยู่ระดับมาก ( =4.30,S.D.=0.75) 2) ด้านการแสดงผลหรือรายงานมีค่าเฉลี่ยอยู่ระดับมาก ( =4.33,S.D.=0.72) 3) ด้านการติดต่อกับผู้ใช้มีค่าเฉลี่ยอยู่ระดับมาก ( =4.41,S.D.=0.71) และ 4) ด้านการช่วยเหลือมีค่าเฉลี่ยอยู่ระดับมาก ( =4.43,S.D.=0.69) สรุปว่า ผู้ใช้งานระบบมีความพึงพอใจมาก ที่ช่วยให้ชุมชนเพิ่มผลผลิตเพิ่มรายได้จากฟาร์มเห็ดอัจฉริยะได้เป็นอย่างดี

คำสำคัญ