โครงสร้างประชาคมปลาและประสิทธิภาพเครื่องมือข่ายในหนองหลวง จังหวัดเชียงราย

บทคัดย่อ

การศึกษาโครงสร้างประชาคมปลาและประสิทธิภาพเครื่องมือข่ายในหนองหลวง จังหวัดเชียงราย ดาเนินการระหว่างเดือนมกราคม 2556 ถึงเดือนตุลาคม 2556 โดยสุ่มตัวอย่างจาก 3 จุดสารวจ และ 4 เที่ยวสารวจด้วยเครื่องมือข่ายขนาด 6 ช่องตาคือ 20, 30, 40, 55, 70 และ 90 มิลลิเมตร แล้วนาข้อมูลที่ได้ไปวิเคราะห์ความหลากหลายและความชุกชุมของประชาคมปลา โครงสร้างและการกระจาย ค่าดัชนีบ่งชี้สภาพนิเวศวิทยาของประชาคมปลา และการวิเคราะห์สถิติแบบหลายตัวแปรของวิธีวิเคราะห์การจัดกลุ่มและการจัดลาดับ ผลการศึกษาพบหนองหลวง จังหวัดเชียงรายมีความหลากหลายของชนิดพันธุ์ปลารวม 29 ชนิด 11 วงศ์ มีปริมาณความชุกชุมของประชาคมปลาอยู่ในระดับปานกลาง มีปริมาณผลจับปลาเฉลี่ยอยู่ในระดับปานกลางเท่ากับ 797.91 กรัมต่อพื้นที่ข่าย 100 ตารางเมตรต่อคืน โดยข่ายขนาดช่องตา 20 มิลลิเมตร มีปริมาณผลจับปลาเฉลี่ยสูงสุด 2249.28 กรัมต่อพื้นที่ข่าย 100 ตารางเมตรต่อคืน และปลาแป้นแก้ว ปลาตะเพียนทราย และปลาตะเพียนขาว เป็นโครงสร้างหลักโดยน้าหนักมากที่สุด โครงสร้างของประชาคมปลาโดยกลุ่มปลาพบประกอบด้วยกลุ่มปลาเกล็ดร้อยละ 55.74 กลุ่มปลาหนังร้อยละ 1.68 และกลุ่มปลาอื่นๆ ร้อยละ 42.58การศึกษาค่าดัชนีบ่งชี้สภาพนิเวศวิทยาของประชาคมปลาในอ่างเก็บน้าพบมีค่าดัชนีความมากชนิดเฉลี่ย 3.32 ค่าดัชนีความเท่าเทียมเฉลี่ย 0.53 และค่าดัชนีความหลากหลายเฉลี่ย 1.37 ซึ่งในภาพรวมของทั้ง 3 ดัชนี มีค่าอยู่ในเกณฑ์ระดับปานกลางค่อนข้างต่าการวิเคราะห์การจัดกลุ่มด้วยค่าดัชนีความคล้ายคลึงของประชาคมปลาแบบ Bray-Curtis similarity indexที่ระดับร้อยละ 58 สามารถแบ่งกลุ่มประชาคมปลาได้ 4 กลุ่มโดยมีความแตกต่างกันตามอิทธิพลของพื้นที่ศึกษาหรือจุดสารวจ มากกว่าอิทธิพลของฤดูกาลหรือเที่ยวสารวจ

คำสำคัญ