การผสมกลมกลืนทางวัฒนธรรม ของคนไทยพุทธ – ไทยมุสลิม ในจังหวัดพัทลุง

บทคัดย่อ

ชื่อโครงการ การผสมกลมกลืนทางวัฒนธรรมของคนไทยพุทธ – ไทยมุสลิม ในจังหวัดพัทลุง ชื่อผู้วิจัย นายมานะ ขุนวีช่วย นางสาวนฤมล สุขพันธ์ ได้รับทุนอุดหนุนการวิจัยประเภท การวิจัยประยุกต์ ประจำปี 2553 จำนวนเงิน 140,000 บาท ระยะเวลาการทำวิจัย 1 ปี ตั้งแต่ตุลาคม 2552 ถึง กันยายน 2553 โครงการวิจัยเรื่องการผสมกลมกลืนทางวัฒนธรรมของคนไทยพุทธ – ไทยมุสลิม ในจังหวัดพัทลุง มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษากิจกรรมทางสังคมที่คนในชุมชนตะโหมด จังหวัดพัทลุง ดำเนินการร่วมกันและเพื่อศึกษาเงื่อนไขที่ทำให้คนในชุมชนตะโหมด ซึ่งมีสัดส่วนของชาวบ้านที่นับถือศาสนาพุทธและศาสนาอิสลามใกล้เคียงกันสามารถดำรงชีวิตอยู่ร่วมกันได้อย่างผสมกลมกลืน มีวิธีการศึกษาโดยการศึกษาข้อมูลจากเอกสารที่เกี่ยวข้อง เอกสารที่เกี่ยวกับภูมิปัญญาชาวบ้าน ทั้งที่เป็นบทความทางวิชาการ รายงานการวิจัย วิทยานิพนธ์ รวมถึงเอกสารที่อยู่ในชุมชน เช่น เอกสารขององค์การบริหารส่วนตำบล เอกสารส่วนบุคคล เช่น หนังสืองานศพ ส่วนการศึกษาอีกรูปแบบหนึ่ง คือการศึกษาภาคสนาม โดยการสังเกต สัมภาษณ์ ผลการศึกษาพบว่าในชุมชนตะโหมดมีกิจกรรมทางสังคมร่วมกันคือ กิจกรรมวันว่าง ซึ่งมีความโดดเด่นและประเพณีสำคัญของวันว่าง คือ ประเพณีสองศาสนา (วันว่างบนเนินควนโต๊ะละหมาด) ถือเป็นกิจกรรมที่เป็นตัวเชื่อมความสัมพันธ์ระหว่างคนทั้งสองศาสนาในตะโหมด นอกจากนี้พบว่ามีการไปร่วมงานบวช งานแต่ง งานตาย ของคนในชุมชน รวมถึงกิจกรรมความร่วมมือในลักษณะที่เป็นส่วนรวมที่ปรากฏในรูปขององค์กรชุมชน เช่น องค์กรที่เกี่ยวข้องกับการดูแลทรัพยากรธรรมชาติ ส่วนเงื่อนไขที่ส่งผลให้เกิดการผสมกลมกลืนทางวัฒนธรรมระหว่างคนไทยพุทธและมุสลิมคือ พื้นฐานทางประวัติศาสตร์โดยเฉพาะในประเด็นที่ดินแดนเอเชียตะวันออกเฉียงใต้ และคาบสมุทรมลายูในฐานะเป็น ดินแดนแห่งการผสานประโยชน์ รวมถึงความเชื่อเรื่องบรรพบุรุษ โดยเฉพาะความเชื่อที่ปรากฏเรื่องทวด ความสมบูรณ์และหลากหลายของทรัพยากร ทำให้ชุมชนเรียนรู้เรื่องการพึ่งพาตนเอง และพึ่งพากันและกัน การอยู่ห่างจากกระแสการพัฒนาแนวใหม่ โดยกระแสการพัฒนาแนวใหม่ที่เข้าสู่ชุมชนช้ากว่าพื้นที่อื่น ๆ เพราะเป็นดินแดนชายขอบ การเป็นดินแดนรอยต่อของวัฒนธรรมพุทธและอิสลาม เงื่อนไขสุดท้ายคือ กลุ่ม องค์กรในชุมชน และเครือข่ายกับภายนอก เงื่อนไขทั้งหมดนี้ล้วนส่งผลต่อการผสมกลมกลืนทางวัฒนธรรมของคนที่นับถือศาสนาต่างกันในชุมชนตะโหมด จังหวัดพัทลุง

คำสำคัญ