การจัดการเครือข่ายกลุ่มผลิตภัณฑ์หนังตะลุงตามแนวคิดเศรษฐกิจพอเพียง ในจังหวัดนครศรีธรรมราช

บทคัดย่อ

บทคัดย่อ ชื่อเรื่อง การจัดการเครือข่ายกลุ่มผลิตภัณฑ์หนังตะลุงตามแนวคิดเศรษฐกิจพอเพียง จังหวัดนครศรีธรรมราช ผู้วิจัย รศ.ดร.ไมตรี จันทรา และ ผศ.ยินดี เจ้าแก้ว วัตถุประสงค์ของการวิจัย 3ประการ คือ 1) ศึกษาสภาพทั่วไปในการดำเนินงานของกลุ่มผลิตภัณฑ์หนังตะลุง จังหวัดนครศรีธรรมราช 2) พัฒนากลุ่มผลิตภัณฑ์หนังตะลุงจังหวัดนครศรีธรรมราช ตามแนวคิดเศรษฐกิจพอเพียง 3) ศึกษาปัจจัยที่ส่งผลต่อความเข้มแข็งและยั่งยืนของกลุ่มผลิตภัณฑ์หนังตะลุง การดำเนินการวิจัย เป็นการวิจัยเชิงคุณภาพ ประชากรและกลุ่มตัวอย่างที่ทำการศึกษาประกอบด้วย กรรมการของกลุ่มผลิตภัณฑ์หนังตะลุง สมาชิกและแรงงานแกะหนังตะลุงในแต่ละกลุ่ม เจ้าหน้าที่องค์กรที่เกี่ยวข้อง โดยใช้เครื่องมือในการวิจัยคือ แบบสอบถามสัมภาษณ์ ด้วยวิธีสุ่มอย่างง่าย การสัมภาษณ์เชิงลึกและการประชุมสัมมนาคณะกรรมการกลุ่ม การวิเคราะห์ข้อมูลใช้การบรรยายเชื่อมโยงเชิงเนื้อหาสาระ ประกอบภาพและตาราง โดยใช้สถิติร้อยละ งานวิจัยพบว่ากลุ่มผลิตหนังตะลุงตำบลปากพูน 4 กลุ่ม ส่วนใหญ่กลุ่มเกิดมาจากการรักษาภูมิปัญญาด้านวัฒนธรรมจากบรรพบุรุษ เนื่องจากการผลิตตัวหนังตะลุงขายให้ผู้ที่แสดงหนังตะลุงที่มีมากในสมัยก่อน ต่อมาเปลี่ยนแปลงมาเป็นการแกะหนังตะลุงเพื่อขายเป็นผลิตภัณฑ์ของที่ระลึก เครื่องประดับในกลุ่มผลิตภัณฑ์ด้านศิลปหัตถกรรม บางกลุ่มได้รับการส่งเสริมจากหน่วยงานราชการในช่วงที่รัฐบาลส่งเสริมกลุ่มผลิตภัณฑ์ตำบทหนึ่งผลิตภัณฑ์ (OTOP) การดำเนินงานในระยะแรกมีรายได้และปริมาณการขายดีจากแรงกระตุ้นของภาครัฐ แต่ปัจจุบันสภาพของกลุ่มต่างๆ มีปัญหาการดำเนินงานด้านปัจจัยการผลิต หนัง และการตลาดที่ไม่กว้างมากพอ ผู้บริโภคในท้องถิ่นไม่นิยมนอกจากนักท่องเที่ยว ขาดการบูรณาการองค์กรในการส่งเสริมและพัฒนากลุ่มผลิตหนังตะลุง กลุ่มที่มีการปรับปรุงตนเองเป็นวิสาหกิจชุมชนและร่วมมือกับองค์กรอื่น ๆ ได้ ทำให้สามารถดำเนินงานได้ดี เช่นกลุ่มวิสาหกิจชุมชน กลุ่มสหกรณ์ งานวิจัยได้จัดให้กลุ่ม หนังตะลุง 4 กลุ่มของตำบลปากพูนมีการเชื่อมโยงความร่วมมือกันกลุ่ม องค์กรอื่นที่เกี่ยวข้อง ให้มีการรวมตัวเป็นเครือข่ายเชื่อมโยงร่วมมือกันเพื่อแก้ปัญหาด้านต่างๆ ผลปรากฏว่ามีการเชื่อมโยงกันในแนวราบ แบบไม่มีระบบที่ชัดเจน มีการดำเนินร่วมมือกันลักษณะแคบเฉพาะกลุ่มที่อยู่ใกล้เคียงกันและเป็นเพื่อนที่มีการพึ่งพาในด้านการตลาด ด้านปัจจัยการผลิต งานวิจัยพบว่าปัจจัยที่ส่งผลต่อการเข้มแข็งและยั่งยืนของกลุ่มผลิตภัณฑ์หนังตะลุง คือ องค์กรที่เกี่ยวข้องต้องมีความจริงใจและมีการบูรณการการส่งเสริมให้กลุ่มเชื่อมโยงกันให้มีระบบ ผู้นำกลุ่มต้องมีคุณธรรมจริยธรรมต่อกันตามเงื่อนไขเศรษฐกิจพอเพียง การมีทุนในการผลิตอย่างเพียงพอด้วยสมาชิกในกลุ่มให้มีการออมทรัพย์ด้วยตนเองและจากการสนับสนุนหรือการกู้ยืมดอกเบี้ยต่ำจากภายนอก และกลุ่มควรมีการเชื่อมโยงความร่วมมือกันเป็นเครือข่ายคุณค่าให้มีระบบมากขึ้นตามหลักการการดำเนินงานด้วยความมีเหตุผล และความพอประมาณไม่มีความเสี่ยงเมื่อมีปัญหาก็สามารถแก้ปัญหาเหล่านั้นได้

คำสำคัญ