สร้างนักพัฒนาเศรษฐกิจแบบองค์รวมเพื่อการพัฒนาชุมชนด้วยองค์ความรู้และเทคโนโลยี : มหาวิทยาลัยบูรพา

บทคัดย่อ

ผลกระทบจากการระบาดของไวรัส COVID-19 ส่งผลต่อวิถีชีวิตและเศรษฐกิจของประชาชน มหาวิทยาลัยบูรพา วิทยาเขตจันทบุรี ร่วมกับสำนักกิจกรรมเพื่อสังคม เครือบริษัทเบทาโกร และบริษัทการบินกรุงเทพ จำกัด ได้ร่วมศึกษาแนวทางการยกระดับเศรษฐกิจการเลี้ยงหอยนางรมชุมชนท่าโสม ตำบลท่าโสม อำเภอเขาสมิงจังหวัดตราด ผ่านกระบวนการมีส่วนร่วมของกลุ่มเกษตรกรและองค์การบริหารส่วนตำบล ศึกษาประเด็นปัญหาโดยใช้วิธี Problem Tree Analysis และจัดเป็นโครงการครอบคลุมวงโซ่อุปทานของการเพาะเลี้ยง ครอบคลุมกิจกรรมต้นน้ำ กลางน้ำ และปลายน้ำ รวมทั้งหมด 10 โครงการ ผลการดำเนินงานของโครงการก่อให้เกิดการพัฒนาทักษะในการทำงานและเพิ่มศักยภาพของผู้รับจ้าง ผ่านการจัดโครงการอบรม ชีววิทยาและการเพาะเลี้ยงหอยนางรม การวิเคราะห์ปัญหา การวิเคราะห์จุดอ่อนจุดแข็ง การสร้างและพัฒนาเพจบนสื่อออนไลน์ และทักษะการทำงานร่วมกับผู้อื่น สำหรับเกษตรกรผู้ร่วมโครงการได้รับการพัฒนาทักษะและองค์ความรู้ การแปรรูปผลิตภัณฑ์หอยนางรม การจัดการคุณภาพหอยนางรมหลังการเก็บเกี่ยว ทั้งนี้ช่วงเวลาดำเนินโครงการยังไม่ถึงช่วงเก็บเกี่ยวผลผลิตทำให้ยังไม่สามารถประเมินผลในเชิงรายได้ได้ แต่โครงการมีผลการดำเนินงานเชิงประจักษ์ที่สำคัญที่ก่อให้เกิดการเปลี่ยนแปลงและผลกระทบในทางที่ดีแก่ชุมชน ได้แก่ การจัดตั้งวิสาหกิจชุมชนหอยนางรมท่าโสม การจัดตั้งกองทุนเพื่อเกษตรกรผู้เลี้ยงหอยนางรมตำบลท่าโสม การสร้างตราสินค้าท่าโสม การสร้างฐานข้อมูลเกษตรกร และการสร้างความร่วมมือระหว่างหน่วยงานและชุมชนให้เกิดขึ้น การดำเนินโครงการสร้างนักพัฒนาเศรษฐกิจแบบองค์รวมเพื่อการพัฒนาชุมชนด้วยองค์ความรู้และเทคโนโลยี ตำบลท่าโสม เป็นการริเริ่มสร้างแนวคิดด้านการยกระดับเศรษฐกิจด้วยองค์ความรู้และความร่วมมือระหว่างหน่วยงานทั้งในระดับท้องถิ่นและระดับประเทศ ผลที่เกิดขึ้นทำให้เกษตรกรและองค์กรท้องถิ่นให้ความสำคัญกับการพัฒนาแบบมีทิศทางและการมีส่วนร่วม ซึ่งหากมีการสนับสนุนการดำเนินงานอย่างต่อเนื่องจะทำให้สามารถพัฒนาคุณภาพชีวิตของกลุ่มเกษตรกรและส่งผลกระทบไปยังท้องถิ่นอย่างยั่งยืนได้

คำสำคัญ