การพัฒนาบรรจุภัณฑ์ที่เป็นมิตรกับสิ่งแวดล้อมสำหรับผลิตภัณฑ์ของกลุ่มวิสาหกิจชุมชน เพื่อเพิ่มขีดความสามารถในการแข่งขันและลดความเหลื่อมล้ำทางสังคมสู่การพัฒนาเศรษฐกิจฐานราก

บทคัดย่อ

การวิจัยครั้งนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อ 1) วิเคราะห์สภาพปัญหาและความต้องการบรรจุภัณฑ์สินค้าของอำเภอหนองหาน จังหวัดอุดรธานี 2) พัฒนาบรรจุภัณฑ์สินค้าของอำเภอหนองหาน จังหวัดอุดรธานี และ 3) ทดสอบตลาดของบรรจุภัณฑ์ที่พัฒนาได้ของอำเภอหนองหาน จังหวัดอุดรธานี ด้วยกระบวนการวิจัยเชิงผสมผสานระหว่างวิธีการวิจัยเชิงคุณภาพและเชิงปริมาณ แบ่งกลุ่มตัวอย่างเป็น 2 กลุ่ม คือ 1) กลุ่มชุมชนผลิตภัณฑ์เป้าหมาย จำนวน 14 กลุ่ม คือ ประเภทงานจักสาน 1 กล่ม ประเภทงานเครื่องปั้นดินเผา 3 กลุ่ม ประเภทงานผ้าทอพื้นเมือง 8 กลุ่ม และประเภทผลิตภัณฑ์อาหาร และสมุนไพร 2 กลุ่ม และ 2) กลุ่มผู้บริโภคผลิตภัณฑ์สินค้าและนักท่องเที่ยว จำนวน 100 คนผลการวิจัยพบว่า ผลิตภัณฑ์ของวิสาหกิจชุมชนบ้านเชียง อำเภอหนองหาน จังหวัดอุดรธานี พบปัญหาร่วมกันคือ ปริมาณการจำหน่ายสินค้าลดลงโดยเฉพาะในช่วงสถานการณ์โรคระบาดโควิด-19 ส่งผลให้เกิดการเปลี่ยนรูปแบบการจำหน่ายสินค้าจากในพื้นที่ชุมชนมาสู่การจำหน่ายผ่านช่องทางออนไลน์ ด้วยวิธีการพัฒนาบรรจุภัณฑ์และตราสัญลักษณ์ที่ยังคงตราสัญลักษณ์ที่สื่อถึงความเป็นบ้านเชียง และใช้โทนสีบ้านเชียงเพื่อให้เกิดเอกลักษณ์ของแต่ละผลิตภัณฑ์ รวมถึงผู้บริโภคเข้าใจง่ายและระลึกถึงผลิตภัณฑ์ได้ สำหรับภาพรวมการประเมินผลความพึงพอใจต่อการพัฒนาบรรจุภัณฑ์ของแต่ละกลุ่มผลิตภัณฑ์มีความเหมาะสมและสวยงาม มีค่าเฉลี่ยความคิดเห็นและความพึงพอใจอยู่ในระดับมากที่สุดและระดับมาก

คำสำคัญ