รูปแบบที่เหมาะสมในการผลิตปุ๋ยหมักจากเศษวัสดุเหลือใช้เพื่อสร้างอาชีพและรายได้ให้กับเกษตรกรในชุมชนบ้านหนองยวง ตำบลหนองยวง อำเภอเวียงหนองล่อง จังหวัดลำพูน
ชื่อผู้แต่งข้างต้นเป็นข้อความจากระเบียนผลงาน ไม่ได้ผูกกับรหัสนักวิจัย จึงกดดูผลงานอื่นของบุคคลนี้ไม่ได้ — ในคลังนี้ 142,080 ผลงาน (63.6% ของทั้งหมด) มีชื่อผู้แต่งที่เชื่อมกับหน้าผู้แต่งได้ และ 60,298 ผลงาน (27.0%) มีผู้แต่งที่ผูกกับรหัสนักวิจัยจริง ส่วนอีก 81,382 ผลงานไม่มีข้อมูลผู้แต่งเลย (มีชื่อผู้แต่งเป็นข้อความอยู่ 142,009 ผลงาน = 63.5%)
บทคัดย่อ
โครงการวิจัยรูปแบบที่เหมาะสมในการผลิตปุ๋ยหมักจากเศษวัสดุเหลือใช้เพื่อสร้างอาชีพและรายได้ให้กับเกษตรกรในชุมชนบ้านหนองยวง ตำบลหนองยวง อำเภอเวียงหนองล่อง จังหวัดลำพูน โดยมีวัตถุประสงค์ เพื่อศึกษาบทเรียนของการทำปุ๋ยหมักจากเศษวัสดุเหลือใช้ของชุมชนบ้านหนองยวง เพื่อหารูปแบบที่เหมาะสมของการทำปุ๋ยหมักจากเศษวัสดุเหลือใช้เพื่อสร้างอาชีพและรายได้ให้กับประชาชนบ้านหนองยวง เพื่อหาแนวทางในการบริหารจัดการกลุ่มเกษตรกรผู้ผลิตปุ๋ยหมักจากเศษวัสดุเหลือใช้ เพื่อสร้างอาชีพและรายได้ให้กับประชาชนบ้านหนองยวง และเพื่อศึกษาช่องทางการจัดจำหน่ายปุ๋ยหมักจากเศษวัสดุเหลือใช้เพื่อสร้างอาชีพและรายได้ให้กับประชาชนบ้านหนองยวง พื้นที่เป้าหมายในการดำเนินโครงการวิจัยในพื้นที่หมู่บ้านหนองยวง หมู่ที่ 4 ตำบลหนองยวง อำเภอเวียงหนองล่อง จังหวัดลำพูน โดยมีกลุ่มเป้าหมายในการวิจัยเป็นสมาชิกกลุ่มปุ๋ยหมักบ้านหนองยวง ที่เป็นสมาชิกและอยู่อาศัยในหมู่บ้านหนองยวง วิธีการวิจัยเป็นการวิจัยเชิงปฏิบัติการแบบมีส่วนร่วม(Participatory Action Research) โดยกระบวนการวิจัยเพื่อท้องถิ่น (Community Based Research) มีขั้นตอนในการดำเนินโครงการวิจัย คือ (1) การรวบรวมข้อมูลเศษวัสดุเหลือใช้ที่มีอยู่ในชุมชนการใช้ปุ๋ยของเกษตรกรในชุมชน ทั้งการใช้ปุ๋ยหมัก ปุ๋ยเคมี ความรู้การทำปุ๋ยหมัก และบทเรียนของการทำปุ๋ยหมักของชุมชนที่ได้ดำเนินการมา ได้แก่ การสำรวจ และรวบรวมข้อมูลเศษวัสดุเหลือใช้ที่มีอยู่ในชุมชน และการนำวัสดุเหลือใช้มาจัดทำปุ๋ยหมัก การนำเอาปุ๋ยหมักไปใช้ในการทำการเกษตรของประชาชนในชุมชนและชุมชนใกล้เคียง การทบทวนบทเรียนของการผลิตปุ๋ยหมัก ที่ผ่านมาของชุมชน (2) การหารูปแบบที่เหมาะสมของการทำปุ๋ยหมักจากเศษวัสดุเหลือใช้เพื่อสร้างอาชีพและรายได้ให้กับประชาชนบ้านหนองยวง การอบรมเชิงปฏิบัติการการจัดทำปุ๋ยหมักจากเศษวัสดุเหลือใช้ในท้องถิ่น ในหลายรูปแบบ การศึกษาสูตรปุ๋ยหมัก รวมถึงการวิเคราะห์ธาตุอาหารของปุ๋ยหมักจากเศษวัสดุเหลือ (3) การบริหารจัดการกลุ่ม โดยการพัฒนากลุ่มเกษตรกรผู้ผลิตปุ๋ยหมักจากเศษวัสดุเหลือใช้ เพื่อสร้างอาชีพและรายได้ ผลการดำเนินโครงการวิจัย พบว่า เศษวัสดุเหลือใช้ในการเกษตรของชุมชนบ้านหนองยวง สามารถนำมาใช้ในการทำปุ๋ยหมักได้ การเก็บข้อมูลครัวเรือนในชุมชนบ้านหนองยวงที่อาศัยอยู่จริงทั้งหมดทุกครัวเรือนจำนวน 280 ครัวเรือนพบว่าเกษตรกรในชุมชนมีการใช้ทั้งปุ๋ยหมักและปุ๋ยเคมีร่วมกัน ส่วนใหญ่มีค่าใช้จ่ายต่อปี 1,000 – 10,000 บาทต่อครัวเรือน ผลการหารูปแบบของการนำเอาเศษวัสดุเหลือใช้ทางการเกษตรที่มีอยู่มาทำเป็นปุ๋ยหมักโดยใช้รูปแบบของปุ๋ยหมักแบบไม่กลับกองสูตรวิศวกรรมแม่โจ้ มีการทำครั้งละ 2 กอง ใช้ระยะเวลา 2-3 เดือน รวมทั้งหมด จำนวน 6 กอง ได้ปริมาณปุ๋ยจำนวน 6,000 กิโลกรัม และสามารถลดปริมาณขยะจาเศษวัสดุเหลือใช้จำนวน 6,000 – 7,000 กิโลกรัม การนำมาใช้ประโยชน์ด้วยการนำไปจำหน่ายและนำมาแจกจ่ายให้กับสมาชิก ในการรวมกลุ่มของเกษตรกรได้มีการพัฒนากลุ่มเป็นกลุ่มวิสาหกิจชุมชนเกษตรอินทรีย์บ้านหนองยวง มีเป้าหมายเพื่อลด ละ เลิก การใช้สารเคมีทั้งปุ๋ยเคมี และยาฆ่าแมลง การจัดจำหน่ายผลิตภัณฑ์ของปุ๋ยหมักมีสองรูปแบบคือ ปุ๋ยหมัก และดินปลูก “ดินดีหนองยวง” ทั้งในและนอกชุมชน คำสำคัญ : ปุ๋ยหมัก เศษวัสดุเหลือใช้ทางการเกษตร