ความหลากหลายของไซยาโนแบคทีเรียในพื้นที่นาข้าว อำเภอบางแพ จังหวัดราชบุรี

บทคัดย่อ

การวิจัยนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาความหลากหลายของไซยาโนแบคทีเรียในพื้นที่นาข้าว อำเภอบางแพ จังหวัดราชบุรี โดยทำการสำรวจและเก็บตัวอย่างในภาคสนาม พื้นที่วิจัย 7 ตำบล แต่ละพื้นที่ดำเนินการวิจัยในภาคสนาม 3 ขั้นตอน คือ 1) การสนทนากับเจ้าของพื้นที่เพื่อแลกเปลี่ยนเรียนรู้ข้อมูลการเพาะปลูกข้าว 2) การเก็บและรวบรวมตัวอย่างไซยาโนแบคทีเรียจากน้ำ ดินและพืชอาศัย 3) การศึกษาข้อมูลเชิงนิเวศของพื้นที่วิจัย จากนั้นนำตัวอย่างมาคัดแยกไซยาโนแบคทีเรียในห้องปฏิบัติการโดยใช้อาหารเลี้ยงเชื้อ BG-11 ภายใต้สภาวะการเพาะเลี้ยงที่เหมาะสม แยกให้เป็นเชื้อบริสุทธิ์ จำแนกจีนัสของไซยาโนแบคทีเรียที่คัดแยกได้ โดยศึกษาลักษณะการเจริญบนอาหารเลี้ยงเชื้อและลักษณะทางสัณฐานวิทยา ทดสอบความสามารถในการตรึงไนโตรเจนและคัดเลือกไซยาโนแบคทีเรียที่มีประสิทธิภาพในการตรึงไนโตรเจน โดยใช้วิธี Acetylene Reduction Assay (ARA) ด้วยเครื่องก๊าซโครมาโตกราฟฟี ผลการวิจัย พบว่า พื้นที่ที่พบความหลากหลายของไซยาโนแบคทีเรียมากที่สุดคือ ตำบลบางแพ รองมา คือ ตำบลวังเย็น จากการจำแนกชนิดของไซยาโนแบคทีเรียที่มีประสิทธิภาพในการตรึงไนโตรเจนได้ดีและมีอัตราการเจริญสูง ด้วยยีน 16S rRNA และฐานข้อมูลทางชีวภาพ พบว่าอยู่ในสกุล Nostoc และ Oscillatoria ผลการวิจัยนี้สามารถประยุกต์ใช้ในการบริหารจัดการทางการเกษตรโดยการพัฒนาไซยาโนแบคทีเรียที่มีประสิทธิภาพในการตรึงไนโตรเจนไปเป็นปุ๋ยชีวภาพในนาข้าวพื้นที่อำเภอบางแพและการอนุรักษ์เพื่อใช้ประโยชน์อย่างยั่งยืนของชุมชนต่อไป คำสำคัญ : ความหลากหลาย, ไซยาโนแบคทีเรีย, อำเภอบางแพ, จังหวัดราชบุรี

คำสำคัญ