Command Palette

Search for a command to run...

กลับไปผลการค้นหา
รายงานฉบับสมบูรณ์พ.ศ. 2566

การพัฒนาตำรับยาทารักษาโรคผิวหนังที่มีส่วนประกอบของสารสกัดกัญชา

วุฒิชัย วิสุทธิพรต สถาบันพระบรมราชชนก พ.ศ. 2566

ชื่อผู้แต่งข้างต้นเป็นข้อความจากระเบียนผลงาน ไม่ได้ผูกกับรหัสนักวิจัย จึงกดดูผลงานอื่นของบุคคลนี้ไม่ได้ — ในคลังนี้ 142,080 ผลงาน (63.6% ของทั้งหมด) มีชื่อผู้แต่งที่เชื่อมกับหน้าผู้แต่งได้ และ 60,298 ผลงาน (27.0%) มีผู้แต่งที่ผูกกับรหัสนักวิจัยจริง ส่วนอีก 81,382 ผลงานไม่มีข้อมูลผู้แต่งเลย (มีชื่อผู้แต่งเป็นข้อความอยู่ 142,009 ผลงาน = 63.5%)

บทคัดย่อ

กัญชา (Cannabis sativa L.) เป็นสมุนไพรที่แต่เดิมถูกจัดเป็นยาเสพติดแต่อย่างไรก็ตาม มีงานวิจัยจำนวนมากที่แสดงให้เป็นว่ากัญชายังคงเป็นสมุนไพรที่มีประโยชน์ต่อสุขภาพหากนำมาใช้อย่างถูกต้อง ประเทศไทยได้สนับสนุนให้มีการใช้กัญชาเพื่อประโยชน์ทางการแพทย์ผ่านหลายกระบวนการ หนึ่งในกระบวนการสนับสนุนคือการใช้กัญชาผ่านตำรับยาการแพทย์แผนไทย ซึ่งในตำรับยาที่ได้รับการส่งเสริมมีเพียง 1 ตำรับที่เป็นตำรับยาที่ใช้รักษาโรคผิวหนังซึ่งประกอบไปด้วยตัวยาหลักคือ กัญชาและขมิ้นชัน ในการศึกษาวิจัยครั้งนี้จึงมีความประสงค์ที่จะพัฒนาตำรับยาโดยใช้ในรูปแบบสารสกัดผสมกัญชาและขมิ้นชัน โดยในการศึกษาวิจัยได้ทำการศึกษาฤทธิ์ทางเภสัชวิทยาที่เกี่ยวข้องกับการรักษาผิวหนังอักเสบ เช่น ฤทธิ์ต้านเชื้อจุลชีพ, ฤทธิ์ต้านการอักเสบ และความเป็นพิษต่อเซลล์ผิวหนังเป็นต้น ในการศึกษาวิจัยพบว่าสารสกัดผสมกัญชาและขมิ้นชันมีฤทธิ์ต้านการอักเสบที่ดี โดยสามารถยับยั้งการสร้างสารสื่ออักเสบ IL-1?, PGE2 และ NO ได้อย่างมีประสิทธิภาพตามความเข้มข้นที่เพิ่มขึ้น และยังพบว่าการใช้สารสกัดผสมสามารถส่งเสริมฤทธิ์การยับยั้งได้ดีกว่าการใช้สารสกัดเดี่ยว ๆ และยังพบว่าสารสกัดผสมมีฤทธิ์ในการกำจัดอนุมูลอิสระได้ดีกว่าสารสกัดสมุนไพรเดี่ยวถึง 3-5 เท่า นอกจากนี้การศึกษาฤทธิ์ต้านการเจริญเติบโตของเชื้อ S. aureus, E. coli และ C. albicans ของสารสกัดก็มีความสอดคล้องกับฤทธิ์ต้านการอักเสบเช่นกันนั่นคือการใช้สารสกัดผสมสามารถยับยั้งการเจริญของเชื้อจุลินทรีย์ได้ดีกว่าสารสกัดเดี่ยว ๆ แต่อย่างไรก็ตามในการสารสกัดผสมกัญชาและขมิ้นชันแสดงความเป็นพิษต่อเซลล์ผิวหนังที่ความเข้มข้นมากกว่าหรือเท่ากับ 12.50 ?g/mL สำหรับการพัฒนาสารสกัดผสมกัญชาและขมิ้นชันให้อยู่ในรูปแบบขี้ผึ้งพบว่าตำรับยาสามารถชะลอการสลายตัวของสารสำคัญอันได้แก่ CBD, THC และ Curcumin ลงได้เมื่อเทียบกับเมื่ออยู่ในรูปแบบสารสกัดปกติ ในการศึกษาครั้งนี้แสดงให้เห็นว่าตำรับยาทาภายนอกของแพทย์แผนไทยที่ใช้กัญชาและขมิ้นชันเป็นองค์ประกอบมีฤทธิ์ทางเภสัชวิทยาพื้นฐานสำหรับรักษาอาการผิวหนังอักเสบได้ โดยสามารถพัฒนาให้อยู่ในรูปแบบสารสกัดเพื่อให้ตำรับสามารถใช้งานได้ง่ายมีความคงตัวที่ดี แต่อย่างไรก็ตามการศึกษาเพิ่มเติม เช่นการศึกษาเชิงคลินิกก็ยังเป็นสิ่งจำเป็นที่ควรคำนึงถึงทั้งนี้เพื่อใช้ประกอบเป็นหลักฐานทางวิชาการก่อนใช้ในผู้ป่วยจริงต่อไป

คำสำคัญ

กัญชาCBDCannabinoidsโรคผิวหนังCannabis sativaแคนนาบินอยด์ซีบีดีSkin disorder

งานวิจัยในหัวข้อใกล้เคียง

ศึกษาลักษณะทางเภสัชเวทของเครื่องยากัญชา (Cannabis sativa L.)

ไพริน ทองคุ้ม กรมวิทยาศาสตร์การแพทย์ พ.ศ. 2564

การคัดแยกสายพันธุ์กัญชา และสมุนไพรที่ใช้ในสิบหกยาตำรับร่วมกับกัญชา ด้วยเทคนิคดีเอ็นเอบาร์โค้ด

กรวิชญ์ สมคิด กรมวิทยาศาสตร์การแพทย์ พ.ศ. 2564

Medicinal Use of Cannabis

นุศราพร เกษสมบูรณ์ มหาวิทยาลัยขอนแก่น พ.ศ. 2560

การใช้กัญชาเพื่อประโยชน์ทางการแพทย์

มหาวิทยาลัยขอนแก่น พ.ศ. 2562

สารออกฤทธิ์ทางยาจากพืชสมุนไพรไทย และ การสังเคราะห์ สารที่มีโครงสร้างใกล้เคียงเพื่อศึกษาการออกฤทธิ์

สมยศ สุทธิไวยกิจ มหาวิทยาลัยรามคำแหง พ.ศ. 2553

สารออกฤทธิ์ทางยาจากพืชสมุนไพรไทยและการสังเคราะห์สารที่มีโครงสร้างใกล้เคียงเพื่อศึกษาการออกฤทธิ์

นายสมยศ สุทธิไวยกิจ มหาวิทยาลัยรามคำแหง พ.ศ. 2551

สารออกฤทธิ์ทางยาจากพืชสมุนไพรไทย และ การสังเคราะห์สารที่มีโครงสร้างไกล้เคียงเพื่อศึกษาการออกฤทธิ์

นายสมยศ สุทธิไวยกิจ มหาวิทยาลัยรามคำแหง พ.ศ. 2552

ศักยภาพของสมุนไพรจักร์นารายณ์ในการเป็นยาและสารเสริมสุขภาพ

ดวงตา กาญจนโพธิ์ มหาวิทยลัยเชียงใหม่ พ.ศ. 2557

การศึกษาคุณสมบัติทางยาสมุนไพรของพืชสกุลพริกไทยในประเทศไทย

อรุณรัตน์ ฉวีราช มหาวิทยาลัยขอนแก่น พ.ศ. 2554

ศึกษาสารที่มีคุณสมบัติทางยาจากพืชสมุนไพรในพื้นที่ชุมชนสะลาง จังหวัดเชียงใหม่

สุกิจ ทองแบน มหาวิทยาลัยราชภัฏเชียงใหม่ พ.ศ. 2552