การปลูกพืชสมุนไพรไม้กินได้ในแปลงทดลองของสถานีวนวัฒนวิจัยเพื่อเพิ่มมูลค่าทางเศรษฐกิจ

บทคัดย่อ

การศึกษาผลผลิตและคุณสมบัติทางเคมีของสมุนไพร 5 ชนิด ได้แก่ ข่า ไพล ขมิ้นชัน ขมิ้นอ้อย และ เปราะหอม ที่ปลูกในสวนป่าพื้นที่ภาคเหนือของประเทศไทยจำนวน 5 แห่ง ได้แก่ สถานีวนวัฒนวิจัยอินทขิล แม่สะนาม เชียงราย งาว และพิษณุโลก โดยเก็บข้อมูลการ เจริญเติบโตและอัตรารอดตายของต้นไม้ในสวนป่า เก็บตัวอย่างดินพื้นที่ละ 2 ระดับที่ความลึก 0-20 ซม. และ 20-50 ซม. เพื่อนำไปวิเคราะห์ปริมาณธาตุอาหารพืชในห้องปฏิบัติการ เตรียม หัวสมุนไพรโดยเก็บข้อมูลน้ำหนักและปริมาณหัวสมุนไพรก่อนปลูกแทรกระหว่างแถวของต้นไม้ เก็บผลผลิตสมุนไพรเมื่ออายุ 1 ปี โดยสุ่มวางแปลงตัวอย่างจำนวน 6 แถว ความยาว 10 เมตร ต่อพื้นที่ ชั่งหาน้ำหนักสด วัดขนาดหัว และนับจำนวนหัวที่ได้ นำตัวอย่างสมุนไพรไปวิเคราะห์หา ปริมาณสารเคมีที่สำคัญในน้ำมันหอมระเหยในห้องปฏิบัติการ ผลการศึกษาพบว่า สมุนไพรที่ ปลูกในสวนป่าแต่ละแห่งจะให้ปริมาณผลผลิตและสารเคมีที่สำคัญแตกต่างกันออกไป ปัจจัยที่ เกี่ยวข้องซึ่งทำให้ผลผลิตของสมุนไพรแตกต่างกันในแต่ละพื้นที่ ได้แก่ ชนิดพันธุ์ไม้ ระยะห่างของ แถวต้นไม้ จำนวนแถวของสมุนไพรที่ปลูกแทรกระหว่างแถวต้นไม้ การปกคลุมเรือนยอดของ ต้นไม้ซึ่งมีผลต่อการรับแสง ความสูงจากระดับน้ำทะเลของพื้นที่ ตลอดจนลักษณะดิน นอกจากนี้ ยังมีปัญหาแมลงที่เข้าทำลายต้นสมุนไพรซึ่งมีผลกระทบต่อการเจริญเติบโตและผลผลิตด้วย

คำสำคัญ