พัฒนาระบบพยากรณ์สภาวะอากาศชั้นบนช่วยการตัดสินใจในการปฏิบัติการฝนหลวง
ชื่อผู้แต่งข้างต้นเป็นข้อความจากระเบียนผลงาน ไม่ได้ผูกกับรหัสนักวิจัย จึงกดดูผลงานอื่นของบุคคลนี้ไม่ได้ — ในคลังนี้ 142,080 ผลงาน (63.6% ของทั้งหมด) มีชื่อผู้แต่งที่เชื่อมกับหน้าผู้แต่งได้ และ 60,298 ผลงาน (27.0%) มีผู้แต่งที่ผูกกับรหัสนักวิจัยจริง ส่วนอีก 81,382 ผลงานไม่มีข้อมูลผู้แต่งเลย (มีชื่อผู้แต่งเป็นข้อความอยู่ 142,009 ผลงาน = 63.5%)
บทคัดย่อ
โครงการศึกษาพัฒนาระบบพยากรณ์สภาวะอากาศชั้นบนช่วยในการตัดสินใจปฏิบัติการฝนหลวงกรณีศึกษา ภาคเหนือตอนบนนี้ เป็นการศึกษาสภาพอากาศของพื้นที่ภาคเหนือตอนบนของประเทศไทยจากข้อมูลการตรวจสภาพอากาศชั้นบนด้วยวิทยุหยั่งอากาศที่ระดับความสูงจากผิวพื้นจนถึงระดับความสูงมากกว่า 10 กิโลเมตร และจากข้อมูลการตรวจวัดด้วยเรดาร์ผ่านทางโปรแกรมTITAN เพื่อทำาการสร้างแบบจำาลองการพยากรณ์ศักยภาพการทำาฝนเมฆอุ่น (Warm Cloud SeedingPotential) โดยใช้ชื่อว่า Northern Thailand Cumulus Model (NTCM) ซึ่งอ้างอิงและพัฒนามาจากแบบจำาลอง GPCM (Great Plains Cumulus Model) ที่ใช้อยู่ในปัจจุบัน แต่ได้มีการศึกษาปรับปรุงและทวนสอบด้วยวิธีทางสถิติต่างๆ ด้วยการคัดเลือกตัวแปรสภาพอากาศที่เหมาะสมสำาหรับใช้ในการพยากรณ์จากข้อมูลการตรวจสภาพอากาศในทุกระดับชั้น และแบ่งช่วงข้อมูลในการศึกษาออกเป็น 2 ช่วง ได้แก่ข้อมูลฝึกสอน (Training data) สำาหรับการสร้างแบบจำาลองอ้างอิง และข้อมูลทดสอบ (Test data) ใช้สำาหรับทดสอบแบบอ้างอิงจากการคัดเลือกตัวแปรสภาพอากาศที่เหมาะสมด้วยการหาค่าสัมประสิทธิ์สหสัมพันธ์(Correlation Coefficient) กับตัวแปรจากเรดาร์ตรวจอากาศ จะได้ตัวแปรสภาพอากาศ จำานวน 9ตัวแปร ได้แก่ alt_ftCCLpMean150, RHCCLMean50, AVGRH0_10KFT, AVGRH10_18KFT,CTMean25, LI50mbLayer500, SI850_800mbLayerDifT500mb, CAPE850_800, แ ล ะ TTIและใช้ตัวแปรจำานวนกลุ่มฝนจากข้อมูลเรดาร์ จำานวน 97 วัน เพื่อใช้ประเมินการพยากรณ์เป็น 3ระดับ ได้แก่ ระดับดี (GOOD), ระดับปานกลาง (MODERATE) และระดับไม่ดี (POOR)จากผลการทดสอบแบบจำาลอง NTCM จากข้อมูลทั้งหมดโดยแยกการทดสอบจากข้อมูลการฝึกสอน จำานวน 47 วัน (11 เมษายน ถึง 6 มิถุนายน 2555) และจำานวนข้อมูลทดสอบจำานวน 50 วัน (3 กรกฎาคม ถึง 31 สิงหาคม 2555) พบว่าในช่วงนอกฤดูฝนคะแนนแบบเปอร์เซ็นต์เฉลี่ยที่คำานวณได้จากแบบจำาลองอ้างอิงจากข้อมูลฝึกสอนทั้งหมด จะอยู่ที่ 54.09% ในช่วงฤดูฝนคะแนนที่ได้จากข้อมูลฝึกสอนและข้อมูลทดสอบมีค่าไม่แตกต่างกันมาก อยู่ที่ 68.47% และ 64.12%ตามลำาดับ ในช่วงนอกฤดูฝนความถูกต้องของการพยากรณ์ของแบบจำาลอง NTCM มีค่าน้อยกว่าแบบจำาลอง GPCM อยู่ที่ 45.5% และ 66.7% ตามลำาดับ ขณะที่ในช่วงฤดูฝน พบว่าแบบจำาลอง NTCMสามารถให้ค่าความถูกต้องสูงกว่าในทุกชุดข้อมูล และเมื่อเทียบกับค่าเฉลี่ยตลอดทุกช่วงฤดูกาลแล้วจะเห็นได้ว่า แบบจำาลองอ้างอิง NTCM ให้ความถูกต้องของการพยากรณ์สูงกว่าแบบจำาลอง GPCM ในทุกชุดข้อมูลเช่นเดียวกัน