การส่งเสริมการเรียนรู้ด้านศิลปะเชิงสร้างสรรค์ของเยาวชนและผู้สูงอายุในกลุ่มจังหวัดล้านนา

บทคัดย่อ

บทคัดย่อ การศึกษาวิจัยนี้ มีวัตถุประสงค์ดังนี้ ๑) เพื่อศึกษากระบวนการสร้างสรรค์ผลงานศิลปะในกลุ่มจังหวัดล้านนา ๒) เพื่อสร้างสรรค์ผลงานศิลปะนำไปสู่การยกระดับรายได้สู่เศรษฐกิจชุมชนในกลุ่มจังหวัดล้านนา ๓) เพื่อถ่ายทอดผลงานด้านศิลปะเชิงสร้างสรรค์สู่เยาวชนและผู้สูงอายุในกลุ่มจังหวัดล้านนา และ ๔) เพื่อเปิดพื้นที่ทางสังคมและการเรียนรู้ผลงานด้านศิลปะเชิงสร้างสรรค์สู่สาธารณะ โดยใช้ระเบียบวิธีวิจัยแบบผสานวิธี คือการศึกษาภาคเอกสาร (Documentary research) การศึกษาเชิงคุณภาพ (Qualitative Research) และการวิจัยเชิงปฏิบัติการแบบมีส่วนร่วม (Participatory Action Research) ผลการวิจัยสรุปได้ดังนี้ ๑. กระบวนการสร้างสรรค์ผลงานศิลปะในกลุ่มจังหวัดล้านนาเป็นนำเสนอเกี่ยวกับกระบวนการสร้างสรรค์ผ้าหม้อห้อม ผ้าทอและผ้าด้นมือ โดยมีกระบวนการสร้างสรรค์ผลงานศิลปะ ๖ ด้าน คือ ๑) ด้านการออกแบบผลิตภัณฑ์ มีการนำเอาผลิตภัณฑ์ที่เป็นอัตลักษณ์ของชุนชนมาออกแบบใหม่โดยยังคงอัตลักษณ์ดั้งเดิมให้มีความหลากหลายมากยิ่งขึ้น ๒) ด้านการพัฒนาผลิตภัณฑ์ มีการนำเอาองค์ความรู้ใหม่มาปรับใช้ในการออกแบบให้มีสีสัน ลวดลาย และรูปแบบใหม่ เพื่อให้ตอบสนองความต้องการของผู้บริโภคมากยิ่งขึ้น ๓) ด้านการตลาด มีการนำเอาเทคโนโลยีมาช่วยประชาสัมพันธ์ผลิตภัณฑ์ควบคู่ไปกับการสร้างความร่วมมือกับหน่วยงานส่วนท้องถิ่นในการจำหน่ายสินค้าผลิตภัณฑ์ ๔) ด้านการเรียนรู้ เป็นการเรียนรู้ในชุมชนโดยเฉพาะการเรียนรู้ผ่านครอบครัวที่มีการสืบทอดจากรุ่นสู่รุ่น ๕) ด้านเครือข่าย มีการสร้างความร่วมมือกับหน่วยงานที่เกี่ยวข้องในการแก้ไขปัญหาเกี่ยวกับสินค้าผลิตภัณฑ์ การเพิ่มมูลค่าและการร่วมพัฒนาสินค้าผลิตภัณฑ์ให้มีความหลากหลายมากยิ่งขึ้น และ ๖) ด้านการถ่ายทอด มีการถ่ายทอดภายในครอบครัว ชุมชนและสถานศึกษา โดยจัดเป็นหลักสูตรระยะสั้นในการถ่ายทอดสู่เยาวชนในพื้นที่ ๒. การสร้างสรรค์ผลงานศิลปะนำไปสู่การยกระดับรายได้สู่เศรษฐกิจชุมชนในกลุ่มจังหวัดล้านนา เป็นการพัฒนาและยกระดับสินค้าผลิตภัณฑ์ผ้าหม้อฮ่อม ผ้าทอ และผ้าด้นมือ ให้ตรงกับความต้องการของผู้บริโภคมากยิ่งขึ้น โดยพัฒนาสินค้าให้มีความหลากหลายควบคู่ไปกับการประชาสัมพันธ์ผ่านสื่อ Social media และสร้างอัตลักษณ์ของผลิตภัณฑ์ให้มีความโดดเด่น ผ่านสินค้า หรือ Story Product โดยนักออกแบบร่วมสมัย และ young designer ที่ยังคงอัตลักษณ์ของสินค้าชุมชน เพื่อเป็นการสร้างมูลค่าของผลิตภัณฑ์ให้สูงขึ้น มีคุณภาพและช่วยยกระดับรายได้ของคนในชุมชนที่จะส่งผลต่อการพัฒนาที่ยั่งยืน ๓. การถ่ายทอดผลงานด้านศิลปะเชิงสร้างสรรค์สู่เยาวชนและผู้สูงอายุในกลุ่มจังหวัดล้านนา เป็นการถ่ายทอดความรู้โดยปราชญ์ชาวบ้านแต่ละพื้นที่ และผลิตภัณฑ์สร้างสรรค์ทั้ง ๓ ประเภท คือ ผ้าหม้อห้อม ผ้าทอ และผ้าด้นมือ ให้กับเยาวชน ๙๐ คน และผู้สูงอายุ ๙๐ คน รวมทั้งหมด ๑๘๐ คน ตั้งแต่ต้นทางจนถึงปลายทาง คือ การคัดเลือกวัตถุดิบ การแปรรูป การออกแบบ การผลิต และการพัฒนาสินค้าผลิตภัณฑ์สร้างสรรค์ให้ตรงกับความต้องการของผู้บริโภคสมัยใหม่ ควบคู่ไปกับการคงอัตลักษณ์ของผลิตภัณฑ์ชุมชน ๔. การเปิดพื้นที่ทางสังคมและการเรียนรู้ผลงานด้านศิลปะเชิงสร้างสรรค์สู่สาธารณะ เป็นการเปิดพื้นที่เพื่อเป็นแหล่งเรียนรู้ทางด้านศิลปะเชิงสร้างสรรค์ให้กับบุคคลที่สนใจและประชาชนทั่วไปได้มีโอกาสเข้ามาเรียนรู้ รวมถึงเป็นการประชาสัมพันธ์สินค้าผลิตภัณฑ์สร้างสรรค์ให้เป็นที่รู้จักมากยิ่งขึ้น โดยคณะผู้วิจัยได้นำเอาผลิตภัณฑ์สร้างสรรค์ ผ้าหม้อห้อม ผ้าทอ และผ้าด้นมือ ไปจัดแสดงวิทยาลัยสงฆ์นครน่าน เฉลิมพระเกียรติฯ ในการประชุมวิชาการระดับชาติ ครั้งที่ ๔ ณ อาคารหอประชุมวิทยาลัยสงฆ์นครน่าน เฉลิมพระเกียรติฯ อำเภอภูเพียง จังหวัดน่าน ในวันที่ ๘-๙ กันยายน พุทธศักราช ๒๕๖๓

คำสำคัญ