การเพาะและอนุบาลปลาตะเพียนข้างลาย

บทคัดย่อ

บทคัดย่อ การทดลองเพาะและอนุบาลปลาตะเพียนข้างลาย ดำเนินการที่ศูนย์วิจัยและพัฒนาประมงน้ำจืดสงขลา ระหว่างเดือนตุลาคม 2554 ถึงเดือนมีนาคม 2556 โดยการทดลองเปรียบเทียบการใช้ฮอร์โมนสังเคราะห์ (buserrelin acetate) ยาเสริมฤทธิ์ (domperidone) และฮอร์โมนสังเคราะห์ร่วมกับยาเสริมฤทธิ์ ในอัตราความเข้มข้นต่าง ๆ กัน ใช้ฮอร์โมนสังเคราะห์ 6 ระดับ คือ 0, 10, 15, 20, 25 และ 30 ไมโครกรัม/กิโลกรัม ใช้ยาเสริมฤทธิ์ 4 ระดับ คือ 0, 5, 7.5 และ 10 มิลลิกรัม/กิโลกรัม ชุดควบคุมฉีดด้วยน้ำกลั่น ผลการทดลองพบว่ายาเสริมฤทธิ์เพียงอย่างเดียวก็สามารถกระตุ้นให้แม่ปลาตกไข่ได้ในเวลา 8 ชั่วโมง 30 นาที ถึง 10 ชั่วโมง ในขณะที่ฮอร์โมนสังเคราะห์เพียงอย่างเดียวไม่สามารถกระตุ้นให้แม่ปลาวางไข่ได้ แต่การใช้ฮอร์โมนสังเคราะห์ร่วมกับยาเสริมฤทธิ์สามารถกระตุ้นให้แม่ปลาตกไข่ได้ในเวลา 6 ชั่วโมง 30 นาที ถึง 8 ชั่วโมงในขณะที่แม่ปลาชุดควบคุมไม่ตกไข่ แม่ปลามีจำนวนไข่ อัตราการปฏิสนธิ อัตราการฟัก และอัตรารอดไม่แตกต่างกันทางสถิติ (p>0.05) มีจำนวนไข่เฉลี่ย 0.00?0.00, 556.50?78.49, 836.50?365.57, 0.00?0.00, 257.00?214.72, 248.50?228.40, 0.00?0.00, 951.50?210.01และ 1,408.25?554.13 ฟองต่อแม่ ตามลำดับ มีอัตราการปฏิสนธิเฉลี่ย 0.00?0.00, 85.41?4.82, 91.64?4.08, 0.00?0.00, 80.94?8.00, 68.09?25.27, 0.00?0.00, 82.06?13.02 และ 83.09?4.14 เปอร์เซ็นต์ ตามลำดับ มีอัตราการฟักเฉลี่ย 0.00?0.00, 55.50?2.12, 60.50?2.12, 0.00?0.00, 64.33?21.13, 51.67?10.41, 0.00?0.00, 59.00?39.41 และ 62.00?21.24 เปอร์เซ็นต์ ตามลำดับ และมีอัตรารอดเฉลี่ย 0.00?0.00, 27.50?3.54, 28.50?4.95, 0.00?0.00, 32.67?2.52, 32.50?10.61, 0.00?0.00, 34.50?19.52 และ 46.40?21.20 เปอร์เซ็นต์ ตามลำดับ ขนาดความกว้างของปากเฉลี่ยอายุ 1 วัน อายุ 2-5 วัน อายุ 7-12 วัน อายุ 15-23 วัน อายุ 27-35 วัน อายุ 40-45วัน และ อายุ 50-55 วัน เท่ากับ 0.67?0.06, 0.68?0.02, 0.87?0.03, 1.14?0.09, 1.21?0.07, 1.24?0.09 และ 1.43?0.14 มิลลิเมตร ตามลำดับ และความยาวเหยียดเฉลี่ยเท่ากับ 3.34?0.42, 4.05?0.05, 11.54?0.80, 13.77?2.56, 15.85?2.18, และ 20.66?3.15 และ 18.52?0.314 มิลลิเมตร ตามลำดับ ไข่ปลามีรูปร่างกลม สีเหลืองใส จัดเป็นประเภทไข่จมติด ขนาดเส้นผ่านศูนย์กลาง 0.90-1.10 มิลลิเมตร ระยะเวลาฟัก 17.05 ชั่วโมง ที่อุณหภูมิน้ำ 26.0-28.0 องศาเซลเซียส อายุ 3 – 7 วัน ให้ตัวอ่อนไรแดง หลังจากนั้นให้ไรแดงตัวเต็มวัยเป็นอาหารตั้งแต่ลูกปลาอายุ 8-45 วัน ลูกปลามีอัตรารอด 27 – 46 เปอร์เซ็นต์ คำสำคัญ : การเพาะพันธุ์ การอนุบาล ปลาตะเพียนข้างลาย *ผู้รับผิดชอบ : ศูนย์วิจัยและพัฒนาประมงน้ำจืดปัตตานี 125 หมู่ 3 ต. ปิตุมุดี อ. ยะรัง จ.ปัตตานี โทรศัพท์ 0-7346-8826 โทรสาร 0-7346-8827 e-mail : pradit.ifsk@gmail.com

คำสำคัญ